سایت تخصصی پایان نامه های دانشگاهی

سایت تخصصی بررسی پایان نامه های دانشگاهی

برای دانلود متن کامل پایان نامه ها اینجا کلیک کنید

6f/2 (34276)

6f/2 (34276)

بسمه تعالی

نام استاد: جناب آقای دکتر کامران زند

نام و نام خانوادگی: دلارام بهنژاد

نام درس: دامپروری

موضوع: گزارش کار عملی

بسمه تعالی

مقدمه

در ابتدا بعد از ورود به گاوداری اولین عیبی که مشاهده شد نداشتن حوضچه ضدعفونی بود. سپس به انبار مواد غذایی رفتیم در آن جا یکی از مواد غذایی یونجه خشک شده بود، که یکی از ملاک های یونجه خشک شده مرغوب بسته بندی شده این است که بسته 17کیلویی باشد و اگر بیشتر بود نشان می دهد که آبدار است. معمولاً برای بررسی خوب بودن یونجه می توان قسمت وسط آن را باز کرده و ببینم که کپک نداشته باشد. یونجه ای که ساقه است هیچ کیفیتی ندارد. در انبار ماده غذایی کنسانتره بود که غذایی مخلوط است از اجزای مختلف مثل سبوس گندم، کنجاله تخم پنبه، ذرت، سویا، جو خرد شده و سویا به صورت فشرده. در این گاوداری سن گاوها بین 6 تا 10 ماه و 10 تا 14 بود به جزء گوساله های موجود. عمل شماره زنی گاو با ازت مایع انجام می شد. یکی دیگر از معایب گاوداری شاخ سوزی نکردن بود. بستر گاوها کود خشک بود در آخور گاوها سنگ نمک یا آجر معدنی جهت تامین مواد معدنی گاو قرار میدهند سپس از محل سیلوی ذرت بازدید شد. ذرت موجود 50 تا 60 درصد آب دارد. ذرتی خوب است که بلال زیاد داشته باشد. ذرت ها را در حوضچه ریخته و تراکتور ریو آن ها رفته، فشرده و پرس شده و به صورت لایه لایه روی هم قرار می گیرد. آب اضافه این ها را از طریق فاضلاب دفع شده و روی آن را می پوشاند و پس از دو ماه ذرت سیلو شده قابل مصرف است و آن را به صورت لایه لایه می برند و مصرف می کنند. داخل سیلو ابتدا تخمیر هوازی انجام شده سپس تخیر غیرهوازی انجام می شود به همین دلیل اوره بین مواد سیلو شده می ریزد در گاوداری ها گاو باردار را در هفت ماهگی را شیرش را خشک می کنند یعنی در دوره هفت ماهگی یک دوره استراحت دارد که با عدم دوشیدن شیر و تخمیر جیره غذایی آن است. گاوهای خشک شده خود را از لحاظ جسمانی و جنینی خود را باسازی کرده و دوباره بعد از زایمان شیر می دهند. رنگ سیلوی خوب زیتونی زنگ است. در سیلو به دلیل تخمیر باکتری هوا داغ است و بخار از آن بلند شده و بوی ترشیدگی می دهد. داخل حوضچه های سیلو آب آهک می ریزند که جلبک نزند. وقتی زایمان می کنند بلافاصله گوساله ها درون باکس های انفرادی قرار می گیرند. کنسانتره را جلوی گوساله می گذارند تا بدان عادت کنند. معمولاً بیشتر بیماری آن ها اسهال گاوی است. در روز گاوها سه بار

دوشیده می شوند. هر گاو تازه زا حدود 40 تا 50 کیلو و هر گاو معمولی حدود 15 تا 20 کیلو در هر نوبت شیر می دهد. هر گاو 9 ماه دوشیده شد و 2 ماه خشک شده و استراحت می کنند. روزانه 120 گاو در این گاوداری شیردوشی شده و کلاً 5/3 تن شیر تولید می شود. گاوها در فصل بهار بیشترین شیر داده و در تابستان به دلیل گرمای شدید کمترین شیر را می دهند. شیر آغوز اولیه را به خود گوساله می دهند. برای خشک شدن سینه و شیر سمپاد و به داخل سینه گاو تزریق می کنند. برای شیردوشی سینه گاو را با آب ولرم شسته، دستگاه به سینه چسبیده شده و شیردوشی می شود. به مدت زمان 5 تا 10 دقیقه طول می کشد. بعد از شیردوشی داروی مخصوصی به نام تیتگارد به سینه گاو می زند تا ورم سینه نکند.

تفنگ تلقیح (تلقیح مصنوعی)

هر گاوی که گاو ماده دیگر روی آن پرش کند گاوی که در زیر است فحل است. اسپرم ها داخل پایوت هستند. پایوت را داخل تفنگ می کنند روکش را برداشته و محتویات را داخل رحم می کنند. داخل هر پایوت 10 میلیون اسپرم وجود دارد. پایوت ها داخل ازت مایع نگهداری می شود که دمای آن 196 درجه زیر صفر است. وقتی از تانکر بیرون کشیده می شوند دیگر استفاده نمی شوند. پماد شاخ سوز آن ها پتاس است در گاوداری گوساله های نر بعد از 3 ماه خارج شده و گاو نر نگهداری نمی شود. برای هر گاو شناسنامه ای وجود دارد که نژاد گاو، پدر و مادر گاو و دیگر مشخصات در آن موجود است. شماره پلاستیکی به گوش راست زده شده و برای شناسنامه است. شماره فلزی بعد از واکسینه شدن توسط دامپزشک به گوش چپ می خورد. در ضمن قبل از ورود به گاوداری به علت رعایت عدم انتقال میکروب از روکش های پلاستیکی کفش استفاده شد.

گزارش کار 30/7/87

شاخ سوزی: شاخ سوزی در اولین هفته انجام می شود.

هدف: جلوگیری از حالت تهاجمی دام می باشد و با این کار از آسیب های احتمالی و سقط جنین جلوگیری می کنند. معمولاً به وسیله شاخ سوز برقی در گوساله ها انجام می شود.

وسایل کار: شاخ سوز برقی، تیغ خود تراش یا قیچی، پماد یا کرم، اسپری ضدعفونی کننده، طناب، زیرانداز

روش عمل:

ابتدا گوساله ای که می خواهیم شاخ سوزی کنیم به محل آورده هویه جهت داغ بودن کنترل می کنیم، گوساله را روی زیر انداز انداخته و دست و پایش را می بندیم، با قیچی یا تیغ موهای محل رویش شاخ را کوتاه می کنیم سپس جهت جلوگیری از اثرات سوزاندن به دیگر نقاط سر اطراف محل را پماد دام یا کرم چرب می کنیم سپس هویه داغ را به روی دکمه رویش شاخ قرار داده و می چرخانیم تا کاملاً سوزانده شده و دکمه بیفتد اگر در حین کار هویه کثیف شد آن را با برس تمیز می کنیم بعد از اطمینان از انجام کار با اسپری ضدعفونی کننده محل را کاملاً ضدعفونی می کنیم و سپس شاخ دیگر را به همین روش شاخ سوزی می کنیم. معمولاً بعد از چند روز محل رویش التیام پیدا کرده و دیگر شاخ رویش نمی کند همچنین از پماد شاخ سوز استفاده می شود که در محل دکمه شاخ قرار داده و خود آن را می سوزاند و این روش متداول تر است.

شاخ بری:

برای اینکه از خسارت دام ها به یکدیگر بر اثر شاخ ها جلوگیری شود با استفاده از سیم شاخ بر یا اره شاخ بر، شاخ بری می کنیم.

وسایل کار: سیم شاخ بر، اره شاخ بر، پودر خون بر، ویتامین کا، محلول بی حس کننده، پنبه و الکل، سرنگ و سر سوزن، هویه برقی، دماغ گیرو دستگا شوک

روش عمل:

ابتدا دام را در باکس مهار کرده و طناب را دور گردن آن می اندازیم. برای آرام نمودن دام مفداری ماده ی بی حس کننده را بعد از ضدعفونی کردن موضع که در زیر محل شاخ بین گودی چشم و شاخ می مالیم و چند دقیقه صبر می کنیم تا موضوع کاملاً بی حس شود سپس با سیم مخصوص یا اره شاخ بر قسمتی از آن را به آرامی و با نهایت دقت می بریم در صورتیکه خونریزی ایجاد شود با استفاده از هویه داغ شده محل خونریزی را می سوزانیم. سپس پودر خون بند را به محل بریدگی شاخ پاشیده تا خونریزی آن قطع شود. سپس این عمل را در مورد شاخ دوم تکرار می کنیم. در صورتیکه خونریزی در دام شدید بود می توان با تزریق ویتامین کا خون را منعقد نموده. عمل شاخ بری گوسفند مثل شاخ بری گاو است با این تفاوت که گاو را ابتدا در باکس قرار داده و گردن را کاملاً می بندند ولی در گوسفند بستن دست و پا کافی است.

سم چینی: سم در واقع پای حیوان است. گاو و گوسفند دو سمی هستند و محل بین آن ها برای رشد باکتری عالی است بعد از رشد باکتری باعث افتادن سم می شود و باعث لنگ شدن حیوان می شود به هیمن دلیل آن را سم چینی می کنند.

دام هایی که در محل های بسته نگه داشته می شوند به تدریج باعث بزرگ شدن سم شده و باعث لنگیدن دام می شود.

هدف: اصلاح و آرایش سم ها و حذف زواید بین سم ها می باشد.

وسایل کار: باکس مهار دام، تخته، چاقوی سم چین، انبر سم چین و طناب

روش عمل:

ابتدا دام را در باکس های مخصوص مهار نموده سپس دست یا پای مورد نظر در تخته سم گیر قرار داده سپس با استفاده چاقوی سم چین و انبر سم چین آن را با دقت کوتاه می کنیم، سپس کثافات سم تمیز می نماییم. بعد از آن قسمت های اضافی سم را گرفته و قسمت های پوسیده را کاملاً خراش می دهیم برای سهولت سم چینی تخته را زیر سم قرار داده و به مرمت سم می پردازیم به طوری که به شکل و حالت خود برگردد. در صورتی که روی سم قسمت های اضافی وجود داشته باشد باید آن را به آرامی چید و در سم چینی باید به آرامی و دقت عمل کنیم و از گرفتن محل های غیر سم خودداری کرد بعد از اینکه با سم تراش محل را صاف کردیم اگر خون ریزی بود محل را با هویه سوزانده و بعد ضدعفونی کرده و به وسیله پود خون بند آن را پانسمان می کنیم.

گزارش کار 7/8/87

شماره گذاری و شناسنامه دار کردن گاو و گوسفند:

هدف از شماره گذاری تهیه شناسنامه دام می باشد. با مراجعه به شناسنامه دام کلیه عملیات روی دام صورت گرفته مانند رکورد شیر، زایمان، باروری، بیماری واکسیناسیون و غیره مشخص می شود. خلاصه شناسنامه گویای وضع دام می باشد. یکی از روش های شماره گذاری دام در ایران استفاده از شماره فلزی و پلاستیکی در گوش می باشد.

وسایل کار:

پنس، شماره پلاستیکی یا فلزی، الکل و پنبه، اسپری ضد عفونی کننده

روش عمل:

ابتدا دام را مهار کرده سپس شماره مورد نظر را برداشته بر دو لبه ی پنس قرار می دهیم، آنگاه یکی از گوش ها معمولاً راست را با الکل و پنبه به خوبی ضدعفونی کرده سپس لبه ی (دو لبه) پنس را طوری قرار می دهیم که در لبه گوش قرار گیرد سپس پنس را فشار داده طوری که شماره در گوش پرچ شود سپس محل را ضد عفونی و اسپری کرده بعد از آن باید از عفونت موضع جلوگیری شود و اگر عفونت کرد موضع را باید درمان کرده بعد از آن شماره پرچ شده را در شناسنامه آن درج نموده و شناسنامه را تشکیل می دهیم.

معمولاً در شناسنامه دام تاریخ واکسیناسیون، تاریخ تلقیح، رکورد شیر، وضعیت مادر و پدر، نژاد دام، بیماری، واکسیناسیون، باروری و زایمان درج می شود.

روش دیگر آن روش داغ سرد است که با ازت مایع ( یخ خشک) استفاده می شود که روی کپل زده می شود.

حلقه زدن بینی: جهت مهار کردن حیوان است

هدف از حلقه زدن به بینی گاو نر برای مقید و مهار کردن آن است و به راحتی مهار می شود و مورد عملیات مختلف قرار میگیرد.

مناسب ترین زمان حلقه زنی در گاوها سن 6 تا 8 ماهگی است.

وسایل کار:

حلقه که جنس آن مس یا مفرغ است، قطر آن بین 5 تا 5/5 سانتیمتر، دو لبه ی آن تیز و به هم پیچ شود، دماغ گیر، برای گرفتن حلقه بینی یا خود بینی دارای دسته بلند باشد، الکل، پنبه و اسپری ضدعفونی کننده

روش عمل:

ابتدا گاو نر در باکس قرار داده و سر آن را با طناب به میله باکس می بندیم سپس تیغه غضروفی بینی را با الکل ضدعفونی کرده و سپس با تزریق مایع بی حس کننده موضع را بی حس می کنیم بعد از بی حس شدن موضع حلقه را به خوبی ضدعفونی کرده سپس حلقه را که دو لبه آن تیز است باز و وارد قسمت غضروفی بینی کرده لبه حلقه قسمت غضروفی را سوراخ کرده و حلقه وارد بینی شده سپس دو انتهای حلقه را به هم پیچ می کنیم و در ادامه بینی را با اسپری ضدعفونی می کنیم بهتر است پس از انداختن حلقه آن را با طناب امتحان کنیم.

بعد از انداختن حلقه نباید تا دو هفته از آن برای مهار دام استفاده کرد تا جراحت دام التیام یابد.

گزارش کار 14/8/87

نفخ شکم و طریقه درمان آن در دام

روش تروکارد:

عارضه نفخ شکم بر اثر خوردن علوفه های مثل یونجه و شبد، پشم زده، و تغییر ناگهانی رژیم غذایی و همچنین بر اثر مصرف علوفه کپک زده باعث تجمع گاز در شکمبه شده که خارج نمی شود و باعث ناراحتی و یا تلف شدن دام می شود. در چنین حالتی بهترین روش درمان استفاده از تروکاد می باشد.

وسایل کار: تروکاد، الکل و پنبه

تروکاد تیز بوده و در داخل غلات است. در برخی از آن ها لوله و شیر خروج گاز تعبیه شده است.

روش عمل:

ابتدا در ناحیه شکمبه مثلثی که شامل ستون فقرات، لگن خاصره و دنده ها هستند را در نظر می گیریم سپس وسط آن را ایجاد می کنیم بعد آن محل را ضدعفونی کرده و سپس تروکارد را ضد عفونی کرده با فشار به شکمبه وارد وسط مثلث می کنیم بعد از آن میله ی تروکارد را خارج کرده و غلاف آن در شکمبه می ماند سپس گاز از آن غلاف خارج می شود.

گزارش کار

تزریقات به چهار نوع نخاعی، وریدی، عضلانی و زیر جلد تقسیم می شود.

تزریقات و واکسیناسیون دام: یکی از راه های موثر برای جذب دارو و مواد بیولوژیکی تزریق است دارو سریع جذب می شود و مقدار کمتر مصرف می شود و ریخت و پاش کمتر است. داروهایی که برای تحریک پوست و داروهایی که مثل سرم و تقویتی به صورت وریدی تزریق می شوند.

وسایل کار: سرنگ، سر سوزن، الکل و پنبه، داروی سرم و متلقات آن، آویز جهت بستن سرم، باکس مخصوص یا طناب

روش عمل:

ابتدا سرم را آماده کرده و به آویز وصل می کنیم سپس هوای داخل لوله پلاستیکی را تخلیه کرده در ادامه پست مخصوص کنترل سرم در لوله پلاستیکی قرار می دهیم برای تسهیل خروج مواد سرم یک سر سوزن در قسمت بالای سرم قرار می دهیم. دام را در باکس قرار داده اگر باکس نبود روی زمین خوابانده و دست و پایش را میبندیم. بهترین محل تزریق وریدی رگ ورید وراجی است خون از غرب به شرق که در قسمت گردن در ناودان وراجی قرار دارد. محل را پیدا کرده و سرخرگ وریدی را روی محل نصب می کنیم موضع را ضدعفونی کرده و سر سوزن نمره مناسب با زاویه ی 45 درجه به بالا داخل می کنیم به صورتی که خون قطره قطره بیرون آید سر سوزن وارد لوله پلاستیکی می کنیم سپس با کنترل بسته لوله مقدار مایع تزریقی را کنترل می نماییم در موقع تزریق وریدی نباید هوا وارد رگ شود به محض تمام شدن سرم و لخته شدن باید سوزن را بررسی کنیم. تزریق باید آهسته باشد که باعث شوکه شدن دام نشود سپس از پایان یافتن تزریق موضع ضدعفونی و مالش می دهیم.

وسایل کار تزریق عضلانی، زیر جلدی: سرنگ، سر سوزن مناسب، الکل و پنبه

روش عمل تزریق عضلانی:

داروهایی که داخل عضله تزریق می شوند دیرتر جذب می شود. بهترین محل تزریق گردن و کپل دام است. ابتدا دام را مهار کرده موضع را ضدعفونی و سرسرنگ قرار داده سپس سوزن را وارد کرده پس از آن ضدعفونی می کنیم.

روش عمل تزریق زیرجلدی:

تزریق زیر جلدی ابزار مهار پوست ناحیه پشت دست یا گردن را مشخص می کنیم سپس ضدعفونی و بعد پوست ناحیه را بالا کشیده و سر سوزن را در جهت دام وارد می کنیم و ضدعفونی می کنیم. تزریق زیر جلدی در ناحیه ای که پوست بالا می آید و پوست از بدن جدا می شود.

روش عمل تزریق نخاعی:

دام را مهار کرده سپس فاصله ی دم و مهره ی آخر ستون فقرات را مشخص می کنیم به مهره ی نزدیک به دم ناحیه را ضدعفونی کرده و سر سوزن بلند را به موضع وارد می کنیم. سپس سرنگ به سر سوزن متصل می کنیم و تزریق را انجام می دهیم این تزریق باید به آرامی باشد تا از شوک جلوگیری شود.

پشم چینی: یکی از درآمدهای مهم برای افرادی که گوسفند پرورش می دهند تولید پشم گوسفندان است پشم و فرآورده های آن به خاطر خواص دوام، حذف درجه حرارت در مقابل سرما و گرما مهم است. پشم چینی یک عمل فنی و مهارت مشخص در آن مهم است.

وسایل کار: قیچی مخصوص که 2 تیغه ی برنده دارد و به همدیگر متصل نمی شود و فقط در انتها و محل انتها به هم متصل می شود، ماشین پشم چینی برقی یا موتوری، اسپری و پرس

روش عمل:

ابتدا قبل از پشم چینی گوسفندان را می شوییم پس از خشک شدن دست و پای راستش را می بندیم پشت آن سمت را می چینیم. سپس دست و پای چپ را بسته و پشم آن طرف را هم می چینیم همانطوری که ملاحظه می کنیم باید پشم به صورت کفره ای باشد تا کیفیت خودش را حفظ کند. پس از چیدن پشم طرفین پشم زیر شکم را هم می چینیم. محل پشم چینی باید تهویه مطبوع داشته باشد. کف آن باید مسطح باشد و آرامش داشته باشد. وسایل کار به طوری باشد که باعث جلوگیری از خستگی کارگر شود، دام نباید بترسد چون کیفیت پشم از بین می رود، وسایل پشم چینی نباید 2 بار از یک محل بگذرد چون زخم ایجاد می کند و نباید پشم چیده شده به مقدار زیاد در انبار روی هم انباشته کنیم.

گزارش کار 12/9/87

کشتارگاه غیر بهداشتی

کشتارگاه های غیر بهداشتی معمولاً بیرون شهر در محیطی کوچک و کثیف و آلوده هستند. مرغ به صورت دستی کشتار می شود و هیچ کنترلی در مورد مرغ های بیمار یا سالم ندارند و همچنین هیچ نظارتی بر کارگران این کشتارگاه ها نمی شود. از این کشتارگاه به راحتی بیماری های سل و غیره به وجود می آید. بعد از ذبح به دلیل انباشته شدن مرغ ها به روی هم نمی توان خون گیری کامل کرد و در نتیجه بیماری ها زیاد شده و همچنین این کشتارگاه ها دارای سیستم پرکنی کاملاً ابتدایی بوده و دارای سیستم انتقال فاضلاب نمی باشند. شستشوی گوشت مرغ به صورت کاملاً ابتدایی است که آب آلوده بوده و با پر و خون مخلوط است بعد از انباشته شدن چند ساعته آن ها در این آب وزن مرغ ها افزایش می یابد. در این کشتارگاه ها کارگران دارای لباس و روپوش مناسب نیستند و همه ی این عوامل باعث افزایش آلودگی می شود.

کشتارگاه صنعتی بهداشتی

محل تخلیه طیور، سالن سرپوشیده تخلیه طیور، ریل های آویزان کردن مرغ از پا با ظرفیت 4500 مرغ در ساعت، بازرسی تک تک مرغ ها بعد از کشتار به دلیل تک تک بودن مرغ ها به راحتی انجام شده و مرغ ها بیمار در قفسی جدا نگهداری می شود. در سالن کشتار، مرغ ها بعد از ورود خیس شده و با برقی حدود 70 تا 100 ولت شوک داده می شود و بعد یکی از شریان ها زده شده است.لاشه هایی که مریض یا لاغر هستند توسط پزشکان جدا می شوند. به منظور پرکنی مرغ ها از دیگ های مخصوص آب گرم 60 تا 80 درجه سانتی گراد عبور داده می شوند بعد از آن برای پرکنی از داخل ماشین ها پرکنی به مدت یک دقیقه عبور می کنند. بعد یک شکاف عموده پشت بدن مرغ می دهند تا جپنه دان و غیره خالص شود سپس سر مرغ به صورت اتوماتیک قطع می شود. سپس دکتر دامپزشک معاینه کرده و بعد پاها به وسیله تیغ های کاتر خودکار قطع می شود. مرحله بعدی شامل مخرج گیری، تخلیه قلب و تخلیه کامل تمام اجزا داخل بدن لاشه می باشد. لباس، ماسک، دستکش کارگران کنترل شده و خود کارگران از نظر نظافت و بیماری کنترل می شوند. پس از آن لاشه ها جهت شست و شو وارد حوضچه های تمیز که با آبی 6 تا 10 درجه است شسته شده و به داخل حوضچه های آب و یخ رفته و حرارت کم شده و به حدود 4 درجه می رسد. بعد مرغ ها بعد از آبگیری در پاکت های پلی ایتلن بسته بندی می شوند بعد از بسته بندی لاشه ها به سردخانه منتقل و در کوره های انجامد با دمای 8- درجه انجامد می شوند. قسمتی از مرغ استهسالی نیز به صورت غیر منجمد به بازار می رود. به طور کلی بازرسی سه بار انجام می شود: 1- بازرسی لاشه 2- بازرسی امواواحشام لاشه 3- بازرسی نهایی

اموا و احشام لاشه نیز به صورت جداگانه و بهداشتی بسته بندی شده و روانه بازار می شود.

پایان


۰

gl/l (1060)

gl/l (1060)

فهرست صفحه

تاریخچه تأسیس ایران خودرو 1

شرکت خودروسازان 3

سیستم مالی شرکت ایران خودرو 7

اداره رسیدگی اسناد 9

اداره حقوق و مزایا 9

اداره حسابداری خریدهای خارجی 10

اداره حسابداری اموال 10

حسن انجام کار 15

اوراق بهادار جاری 16

اداره پرداخت 17

بودجه سفارش کار 19

اداره کل فروش 20

اداره کل حسادباری عمومی 21

قراردادهای ایران خودرو 24

اداره اموال و پروژه ها 26

نوشتن معین و تفصیل 29

پیمانکاری پروژه های ایران خودرو 34

نتیجه گیری 39

تاریخچه تأسیس ایران خودرو

شرکت سهامی عام کارخانجات صنعتی ایران خودرو با هدف انجام امور تولیدی و صنعتی برای تاسیس کارخانجات اتوبوس سازی و ساختن قطعات و لوازم مختلف اتومبیل و تولید محصولاتی از این قبیل در تاریخ 27 مرداد ماه 1341 با سرمایه اولیه یک صد میلیون ریال و تعداد یکهزار سهم یک هزار ریالی به ثبت رسید و از مهرماه 1342 عملاً فعالیت خود را با تولید اتوبوس آغاز کرد.

آمار تولید محصولات ایران خودرو از بدو تأسیس تا پایان سال 1376

بر اساس اساسنامه شرکت که در تاریخ 18 آبانماه 1354 در مجمع عمومی فوق العاده به تصویب رسید، سرمایه شرکت از مبلغ دو هزار میلیون ریال برآورد شد که این مبلغ تا سال 1357 به بیش از 13 میلیارد ریال افزایش یافت. به استناد صورت جلسه مجمع عمومی فوق العاده مورخ 30/3/1357 سرمایه شرکت ایران خودرو از 13 میلیارد و 440 میلیون ریال به مبلغ 15 میلیارد و 680 میلیون ریال منقسم به 15 میلیون و 680 هزار ریال سهم یک هزار ریالی افزایش یافت.

ایران خودرو از اولین شرکتهایی بود که قانون گسترش مالکیت واحدهای تولیدی را به نحو کامل اجرا کرد و 49 درصد سهام آن به کارکنان و مردم واگذار گردید. این شرکت به موجب بند الف قانون حفاظت و توسعه صنایع ایران مصوب سهام 16/4/1358 ش.رای انقلاب اسلامی اعتبار نوع صنعت، ملی اعلام شد و به موجب مصوبه 28/2/1365 هیئت وزیران، سهام شرکت از طرف دولت با نام سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران صادر شد و تحت پوشش این سازمان با مدیریت منتخب دولت به کار خود ادامه داد. شرکت سهامی عام کارخانجات صنعتی ایران ناسیونال با مجوز صادره از سوی هیئت عامل سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران در تاریخ 27/2/1362 به نام شرکت ایران خودرو «سهامی عام» تغییر نام یافت.

در تاریخ 20/11/1370 طبق مصوبه ای از سوی هیئت دولت اسامی و شرایط شرکتهایی که می توانستند به بورس بروند تعیین شد و ایران خودرو اولین شرکت خودروسازی بود که توانست خود را با بازار بورس تطبیق دهد. بر اساس اعلام سازمانی مالی در مرداد ماه سال 1372 سرمایه شرکت بالغ بر 57 میلیارد ریال و تعداد سهام 57 میلیون سهم نیز بوده است و کل سهام متعلق به سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران است.

شرکت خودروسازان:

شرکت خودروسازان ایران با نام شرکتهای کنسرسیوم کارخانجات صنعتی اتوبوس سازان ایران در تاریخ 1/10/1343 تاسیس گردید و بر اساس تصمیم مجمع عمومی در اسفند 1351 نام و نوع شرکت به ترتیب به شرکت صنعتی خودروسازان ایران و شرکت سهامی خاص تغییر یافته و هدف از تأسیس این شرکت ایجاد کارخانه اتوبوس سازی واردات و تهیه مواد اولیه و ماشین آلات و لوازم مورد احتیاج و قطعات متحرکه و شاسی و موتور به منظور ساختن، اتوبوس، مینی بوس، میکروبوس، وانت و هر نوع خودرو و امور تولیدی و صنعتی مربوط به آن و معادلات مجاز این امور بوده است.

سرمایه اولیه شرکت به موجب مدارک موجود بالغ بر 60 میلیون ریال منقسم به سهم عادی ده هزار ریالی بوده و تغییرات بعدی افزایش سرمایه به ترتیب از 60 میلیون ریال به 100 میلیون ریال و بعد به 200 میلیون ریال و آخرین افزایش سرمایه از 200 میلیون ریال به 400 میلیون ریال بعد از انقلاب بوده است و با موافقت دولت 25% از سهام این شرکت به شرکت ایویکو (فیات ایتالیا) واگذار شد تا از تکنولوژی آن شرکت در کار بهره برداری از کارخانه استفاده شود.

تولید کامیونت در این کارخانه در تمام طول 20 سال گذشته در سطح پایین ادامه داشت و پس از یک دوره سه ساله سالهای 1361، تا 1363 از سال 1364 دوباره به توقف کشیده شد تولید مینی بوس آن نیز دچار یک فراز و نشیب بوده است. در نهایت از سال 1372 تنها به تولید مینی بوس ایویکو روی آورده است که در ابتدا از وضعیت نسبتا خوبی برخوردار بوده ولی در سال 1374 به حد نصاب 193 دستگاه رسیده است.

تولید شرکت خودروسازان در سال های 1356 تا 1374
سال مینی بوس کامیونت مینی بوس ایویکو

1356 297 – –

1357 148 – –

1358 105 – –

1359 80 – –

1360 474 – –

1361 616 – –

1362 1257 – –

1363 1520 – –

1364 1734 – –

1365 872 – –

1366 246 – –

1367 576 – –

1368 1132 – –

1369 2456 – –

1370 1251 – –

1371 – – –

1372 – – 960

1373 – – 892

1374 – – 193

تولید شرکت خودروسازان طی سال های 1356 تا 1367
نام محصولات 1356 1357 1358 1359 1360 1361 1362 1363 1364 1365 1366 1367

مینی بوس فیات 297 148 105 80 474 616 1275 1520 1734 877 646 657

شاسی مینی بوس 0 0 0 0 28 414 1538 1178 871 0 0 0

کامیونت 49 35 110 252 – – – – – – – –

«سیستم مالی شرکت ایران خودرو»

اداره رسیدگی اسناد

ادره دفترداری

اداره کل حسابداری عمومی اداره اموال و پروژه ها

اداره حسابداری خرید خارج

اداره حقوق و مزایا

اداره دریافت

اداره کل خزانه داریاداره پرداخت

اداره رسیدگی و دفترداری

اداره بودجه

اداره کل بودجهادارة گزارشات

اداره بودجه سفارشکار

اداره آمار اطلاعات

اداره کل تمرکز هماهنگی حسابها اداره تمرکز

اداره حسابرسی صنفی

اداره کل حسابداری صنعتیاداره هزینه یابی

اداره حسابداری انبار

اداره سفارش کار هزینه ای

اداره کل فروش

حسابداری

خزانه داری

معاونت مالی 6 اداره کل داردبودجه

تمرکز هماهنگی حسابها

اداره کل صنفی

ادارة فروش

حسابداری عمومی 5 اداره دارد: ادارة رسیدگی به اسناد 2- اداره دفترداری و صدور اسناد 3- ادارة حقوق و مزایا 4- اداره خریدهای خارج 5- اداره اموال

اداره رسیدگی اسناد:

کلیه اسناد و مدارکی که می بایست پرداخت شود به ادارات رسیدگی کننده حسابداری عمومی مانند اداره رسیدگی اسناد، حسابداری خرید خارج و حقوق و مزایا ارسال می گردد. اداره رسیدگی اسناد حسابداری عمومی پس از بررسی اسناد رسیده تشخیص می دهد که اسناد فوق می بایست به صورت یک سند حسابداری به اداره دفتر داری صدور اسناد ارسال شود و می بایست برروی اسناد فوق سند پرداخت صادر شود و بررسی چنین مواردی به عهده اداره رسیدگی اسناد می باشد.

اداره حقوق و مزایا:

کلیه مبالغ مربوط به حقوق و مزایای پرسنلی و مواد مربوط به وام های پرداختی به پرسنل و یا هرگونه دریافت و پرداختی که در رابطه با پرسنل توسط این اداره انجام می گیرد که موارد فوق در نهایت به اداره دفتر داری صدور اسناد ارسال می گردد.

اداره حسابداری خریدهای خارجی:

کلیه مواردی که در رابطه با خریدهای خارجی می باشد اعم از ثبت هزینه ها، اعتبارات اسنادی، مبالغ ارزی خریدها، قیمت تمام شده اجناس خریداری شده و موارد مربوط به حملهای خارج و بیمه نامه های مربوط توسط این افراد در اداره، محاسبه و به صورت سندهای روزنامه به اداره دفترداری صدور اسناد جهت ثبت در حسابهای مربوطه ارسال می گردد.

اداره حسابداری اموال:

همانطور که از اسمش پیداست مسئولیت ثبت و نگهداری حسابهای دارایی و اموال شرکت می باشد مسئولیت گرفتن استهلاک جهت دارایی ها و همچنین پروژه ها و سفارش کارهای در جریان به عهده این اداره می باشد. پس از تنظیم اسناد که به صورتی دستی با کامپیوتری می باشد، جهت ثبت در حسابهای مربوط به اداره دفترداری صدور اسناد ارسال می گردد.

اداره دفتر داری و صدور اسناد:

همانطور که توضیح داده شد کلیه اسناد و مدارک جهت تشخیص حساب و تهیه روزنامه ها و ثبت در دفاتر قانونی و گرفتن ترازهای ماهیانه و موارد دیگر به اداره دفترداری ارسال می گردد که در ذیل به آن اشاره شده است این اداره شامل 4 بخش می باشد:

بخش تهیه اسناد روزنامه

بخش نوشتن اسناد تفصیل

بخش تهیه صورت مغایرت با شرکت های تابعه

بخش تهیه صورت مغایرت با شرکت متفرقه
بخش بررسی ترازهای تفصیلی و معین (بخش ثبت دفاتر قانونی) کلیه اسنادی که از ادارات رسیدگی کننده به ادارات دفترداری ارسال می گردد پس از تشخیص حساب توسط معین نویسان به صورت اسناد روزنامه تهیه گردیده و پس از کنترل اسناد و و تصویب اداره جهت پانچ در سیستم معین به پانچیست داده می شود و همچنین کلیه اسناد پرداختها اعم از نقدی و چک پس از ارسال به اداره دفترداری جهت تشخیص حساب و نهایتاً تفکیک اسناد جهت صدور چک به اداره کل خزانه داری ارسال می شود.
اسناد پرداخت پس از تشخیص حساب جهت پانچ در سیستم خزانه داری که یک سیستم جدا از سیستم معین می باشد پانج شده و از اسناد فوق ریز اسناد و خلاصة اسناد تهیه می گردد تا در سیستم حسابهای معین ثبت گردد.

کلیه اسناد به همین شکل روزانه به صورت یک فهرست در سیستم معین پانچ و اسناد به صورت کامپیوتری توسط سیستم خدمات ماشینی درسال می گردد و 2 بار در ماه و هر 15 روز یکبار.

گزارشات جهت ثبت در دفاتر قانونی از قسمت خدمات ماشینی ارسال شده که مبنای دفاتر می باشد در پایان هر ماه نیز از ترازهای ماهانه آزمایشی جهت ارائه به ادارات مربوطه و همچنین کنترل حسابها از قسمت خدمات ماشینی ارسال می شود.

کلیه اسناد روزنامه در اختیار تفصیل نویسان قرار گرفته تا حسابهای معینی که دارای تفصیل می باشد توسط هر گروه از تفصیل نویسان در اسناد تفصیلی ثبت و در اختیار پانچیست مربوطه قرار داده می شود تا در سیستم تفصیلی ثبت گردد و ماهانه تراز تفصیلی جهت اداره تهیه گردیده و پس از بررسی جهت ارائه به مدیریت شرکت ارسال می شود بخش دیگری از اداره عهده دارد ثبت دفاتر قانونی کل و روزنامه می باشد و در 15 روز یکبار طبق گزارشات قسمت خدمات ماشینی شرکت دفاتر روزنامه و کل قانون را ثبت می نمایند.

بخش دیگر از اداره مربوط به قسمت تهیه صورت مغایرت و رفع مغایرت های اختصاصی با شرکت های تابعه می باشد شرکت های تابعه شرکت هایی است که پس از 50% تا 100% سهام شرکت های فوق مربوط به شرکت مادر است (ایران خودرو).

تنظیم صورت مغایرت های فوق در تنظیم صورتهایی تلفیقی بسیار مؤثر هستند و در این گره 4 نفر از پرسنل به صورت مستمر مشغول تهیه مغایرت و ارسال صورت حسابها جهت شرکت های تابعه برای رفع مغایرت های موجود می باشد.

بخش دیگر از اداره مسئولیت مغایرت با شرکت هایی غیر از شرکت های تابعه را به عهده دارند که شامل کلیه شرکت های متفرقه می باشد که با ارسال صورتحساب و یا مراجعه حضوری به شرکت های فوق جهت تهیه صورت مغایرت و رفع مغایرت اختصاصی اقدام می کنند.

جهت مشخص شدن حسابهای اوراق مشارکت که توسط شرکت به فروش رفته است در سرفصلهای جداگانه ای نگهداری شده و اسناد مربوطه توسط یک نفر تنظیم و اسناد فوق و فهرستی از اسناد مربوطه جهت ثبت در دفاتر اوراق مشارکت که در اداره ی کل خزانه داری نگهداری می گرددبه آن اداره کل ارسال می شود تا موارد مفتوح و هزینه های اوراق مشارکت مشخصاً جهت بانک مرکزی و یا حسابرسان مستقل مشخص و معین می شوند.

353132 ح انتظامی اوراق مشارکت 206

353147 کنترل ح انتظامی اوراق مشارکت

این دو حساب چون در 353 ثبت می گردد مانده ندارد و فقط از نظر آماری مورد استفاده قرار می گیرد برای بدست آوردن اطلاعات ریالی باید به حسابداری اموال مراجعه کرد.

اداره دریافت

اداره خزانه داری کلاداره پرداخت

اداره رسیدگی و دفترداری

در قسمت اداره خزانه داری کل تمامی دریافت ها و پرداخت صورت می گیرد و همچنین کارهای مربوط به اوراق بهادار که توسط این اداره صورت می گیرد و تمامی چک های مربوط به هزینه و برداشت توسط این اداره صادر می گردد.

در اداره خزانه داری کل دریافت اوراق بهادار به دو صورت است:

اوراق بهادار تضمینی

اوراق بهادار جاری

اوراق بهادار تضمینی خود به دو دسته تقسیم می شود:

حسن انجام کار

تضمین پس پرداخت
حسن انجام کار:
شرکت ایران خودرو با شرکتی دیگر قرارداد می بندد که یک کار را تحویل شرکت ایران خودرو دهد مانند قرارداد ایران خودرو با شرکت ساپکو در زمینه نصب تجهیزات مثل روبات.

با توجه به این که ایران خودرو این نصب تجهیزات را در مناقصه گذاشته و شرکت ساپکو در این مناقصه برنده شده است شرکت ایران خودرو از شرکت ساپکو یک چک به عنوان حسن انجام کار می گیرد که در هنگام کار اگر مشکلی به وجود آمد چک را به اجرا بگذارد و اگر در پایان کار مشکلی به وجود نیامده باشد و همه چیز طبق قرار داد عمل شده باشد این چک به شرکت ساپکو مسترد خواهد شد.

تضمین پس پرداخت ها:
تسهیلاتی که شرکت ایران خودرو به اشخاص حقیقی یا حقوقی خارج از شرکت پرداخت می کند در قبالش چک تضمین می گیرد که ثبت آن به صورت زیر می خورد
حساب انتظامی ***

طرف حسابهای انتظامی ***

حساب انتظامی شامل اسناد تضمینی بابت حسن انجام کار با پیش پرداخت می باشد.

معین (کدینگ)حسن انجام کار

بدپ پ

سطرف حسابهای انتظامی

ثابت

بعد از اتمام قراردادها چک مسترد می شود و قراردادها توسط اداره رسیدگی کننده بررسی و جهت خزانه داری اعلام می گردد در زمان استرداد چک ثبت‌های برعکس می خورند.

طرف حساب انتظامی

حساب انتظامی مربوطه

5- اوراق بهادار جاری:

اوراق بهادار جاری 2 دسته می باشد که دستة اول ناشی از فروش خودرو و دسته دوم هم راجب درآمدهای متفرقه می باشد مانند درآمد اجاره بیمه، فروش ضایعات و مزایده، خودرو و ثبتی که در اینجا اعمال می شود به صورت زیر می باشد.

چک دریافتی نزد صندوق ***

درآمد***

در زمان وصول چک حساب بانک بدهکار می شود و بستانکار چک های در جریان وصول نزد بانکها می شود.

اداره پرداخت ها:

که پرداخت در این اداره ناشی از خرید می باشد که پرداختها به صورت چک می باشد و پرداخت نقدی کم می باشد و ایران خودرو با بانکی به نام بانک پارسی قرارداد دارد که اکثر پرداختها و دریافتها در این بانک صورت می گیرد

به عنوان مثال شرکت ایران خودرو قطعه ای را از فروشگاه تاسیساتی افروزان به مبلغ 3680000 ریال خریداری می کند که به صورت زیر ثبت می شود.

خرید درخواستی 000/3680

حسابداری عمومی 000/3680

(چک صادره)

در زمانی که این چک پاس می شود ثبت زیر می خورد

خزانه داری 000/680/3

بانک پارسیان 000/680/3

در خزنه داری اکثر ثبت های حسابداری شامل حسابهای بانکی می باشد.

اداره گزارشات

اداره کل بودجه

اداره بودجه سفارش کار

در اداره بودجه بندی ایران خودرو با توجه به گزارش هزینه ای معاونت های تولیدی و خدماتی که هر بخش در هر سال به چه مقدار نیرو و سرمایه و هزینه احتیاج دارد بودجه ای را مصوب می کند و به بخش های مختلف تولیدی و خدماتی ابلاغ می کنند و با توجه به این بودجه تقاضای بودجه می کند و این تقاضا به کمیسیون بودجه داده می شود و در صورت تایید کمیسیون پس از بررسی به تصویب می رسد بودجه لازم به بخش مورد نظر داده می شود.

بودجه سفارش کار:

یک سری از بودجه ها که به صورت جداگانه که سفارش کار هستند در نظر گرفته می شود که این سفارش کار خود به دو دسته تقسیم می شود:

سفارش کار هزینه ای

سفارش کار سرمایه ای
که خارج از سازمان مالی می باشد و در ادارة سفارش کار می باشد.
سفارش کار هزینه ای:

سفارش کار هزینه ای سفارش کاری است که بابت پرداخت هزینه و تعمیرات انجام می شود مانند پرداخت هزینه بابت نقاشی و یا تعمیرات قطعات.

سفارش کار سرمایه ای:

سفارش کار سرمایه ای سفارشی است که به سرمایه اضافه می شود مانند پرداخت بابت ساختن یک ساختمان که این موجب افزایش دارایی و سرمایه می شود و ممکن است یک پروژه ساختمانی دارای بخش هایی است که هر یک از این بخش ها دارای سفارش کار خاصی می باشد.

اداره کل تمرکز و هماهنگی حسابها:

تمامی حسابها و اسنادهای مربوطه در بخش های مختلف به این اداره فرستاده می شود که ماحصل کار در این جا انجام می گیرند یعنی تهیة صورتهای مالی، صورتهای سود و زیان و صورتهای تلفیقی انجام می گیرد که در این حالت تمامی حسابها مورد بررسی و رسیدگی و تطابق داده می شود.

اداره کل حسابداری صنعتی

این اداره که شامل 5 بخش:

حسابداری صنعتی

اداره هزینه یابی

حسابداری انبار

سفارش کار هزینه ای می باشد.
در دایره صدور اسناد، اسنادی که مربوط به مواد و خط تولید می باشد ابتدا ماهیت آن مشخص می کنند که هزینه است و با چه نوع هزینه ای است و آن را سپس به اداره حسابداری صنعتی می فرستند و حسابداری صنعتی اسناد را تفکیک می کند و در هر طبقه خود قرار می دهد. پس از تفکیک، هر یک از اسناد را ثبت می کند و بعد از آن را به دایره تمرکز حسابها می فرستند.
اداره کل فروش:

دراین اداره محصولات نهایی تولید شده شرکت ایران خودرو به فروش می رسد و علاوه بر آن محصولات قطعات یدکی ماشین ها نیز تحت نظر این اداره به انجام می رسد.

اداره کل حسابداری عمومی

رسیدگی حسابها و اسناد:
بیشترین فعالیت من در قسمت رسیدگی اسناد می باشد که روش رسیدگی به اسناد را به طور مختصر که هر روز انجام می دادم را شرح می دهم. در ایران خودرو با توجه به گستردگی کار و فعالیت. هر فرد عهده دار مسئولیت کوچک و خاصی می باشد که کنترل اسناد بدین صورت می باشد که قسمت های مختلف خط تولیدی اگر به مواد احتیاج داشته باشد درخواست خرید مواد می کنند اگر این موارد در انبار موجود باشد این درخواست اجابت می شود و به خط تولید یا قسمتی که خواستار مواد هستند داده می شود اگر مواد در انبار موجود نباشد این درخواست به اداره خرید و قسمت کنترل و برنامه ریزی مواد فرستاده می شود و گروهی هم در اداره خرید هستند که پیش فاکتورهای قیمت مواد مورد نظر را از شرکت های مختلف جمع آوری می کنند و این پیش فاکتورها به کمیسیون درخواست ارجاع داده می شود و با توجه به قیمت مناسب و کیفیت مطلوب، شرکت مورد نظر را انتخاب می کنند و این مسئله باید به تایید قسمت کنترل و برنامه ریزی مواد برسد و دستور خرید را صادر می کند مواد خریداری شده به انبار می رود انباردار پس از بررسی اینکه تعداد کالاهای آورده شده و کالاهای درخواست شده دایره مورد نظر مطابقت دارد و سپس کیفیت کالا توسط دایره کیفیت مورد بررسی قرار می گیرد اگر کالاهای مورد نظر دارای کیفیت مطلوبی باشد آن را تائید می کند و رسید انبار دائمی صادر می گردد که این رسید به دایره حسابداری، قسمت رسیدگی اسناد فرستاده می شود که این دایره وظیفه دارد اقلام فاکتور کالا را با اقلام درخواست کالا مقایسه می کنند که باید با هم دیگر برابر باشد و همچنین تعداد کالاهای درخواستی با تعداد کالاهای فاکتور نیز برابر باشد و همچنین صحت آنکه کالاها از همان شرکت خریداری شده که در برگه استعلام بها آمده است و مبلغ فاکتور باید با مبلغی که در استعلام بها آمده است برابر باشد و اگر استعلام بها وجود نداشته باشد باید به قراردادها مراجعه کرد و مبالغ را با مبالغی که در قراردادها آنده است مطابقت دهد.
بعد از اینکه رسیدگی صورت گرفت یک برگه ای به نام برگه خلاصه خرید وجود دارد که مبلغ و مقدار کل و همچنین شماره فاکتور و شماره رسید وجود دارد که این شماره فاکتور و شماره رسید در خلاصه خرید باید با شماره که دذر رسید کالا و فاکتور ثبت شده است برابر باشد و این برگه به این خاطر است که نشان داده شود که به اسناد رسیدگی شده و اگر این برگه نباشد نشان داده می شود که اسناد باز است یعنی اینکه به اسناد رسیدگی نشده است برای اینکه رسیدگی اسناد از قلم نیفتد در درون سیستم کامپیوتری تعداد این اسناد ثبت می شود در انتهای خلاصة خرید اگر عوارض و مالیات داشته باشد به آن اضافه می شود یا ممکن است خرید به صورت پیش پرداخت باشد از کل مبلغ کم می شود و در زیر نمونه ای از رسیدگی اسناد که ضمیمة گزارش شده است را مورد بررسی قرار می دهیم در این جا شرکت ایران خودرو دو قلم جنس که یکی رنگ طوسی الکترواستاتیک و دیگری تینر مخصوص کیلر پلی اورتان هواخشک می باشد که تعداد جنس اولی 7920 و تعداد جنس دومی 1920 می باشد در ابتدا شماره فاکتور خلاصه خرید یا شماره فاکتور مطابقت داده که برای رنگ طوسی 8210111 می باشد اگر این رقم در هر دو برگ باشد با یک علامت تیک آن را تأئید می کنیم و برای رسید هم به به همین صورت عمل می کنیم و سپس تعداد کالا در خلاصه خرید را با فاکتور ورسید کالا مقایسه می کنیم و در صورت برابر بودن یک تیک می زنیم.

در ادامه برای کنترل قیمت کالا مقدار کل کالای تحویل شده را که برای رنگ عدسی الکترواستاتیک 7920 می باشد در بهای هر واحد آن مبلغ 36650 می‌باشد ضرب می کنیم اگر جواب 000/680/902/2 باشد آنرا یک تیک می زنیم به این معنا درست است و در پایین فاکتور 3% عوارض قانونی لحاظ شده است که باید 290268000 را ضرب در 3% کرد که جواب باید 8708040 باشد در این صورت یک علامت تیک می زنیم و عدد بدست آمده را به اضافه 290268000 می کنیم و جواب نهایی باید 298976040 باشد در این حالت چون برگه استعلام وجود ندارد ما به مبلغ بهای هر واحد را که 36650 می باشد یا مبلغی که در قرارداد با شرکت تابان شیمی ایران خودرو بسته است مطابقت می کنیم.

در بعضی از رسیدگی ها درصدی به عنوان تخفیف وجود داشت که در این صورت بعد از ضرب مقدار کل کالا با بهای واحد که جواب بدست آمده را ضرب در آن درصد مورد نظر می کردیم و جواب را از کل مبلغ کم می کریدم.

قراردادهای ایران خودرو

در ایران خودرو قراردادهای زیادی وجود دارد که با شرکتهای دیگر بسته می‌شود که بعضی از این شرکتها تابع ایران خودرو هستند یعنی حدود 50% سهام این شرکت ها برای ایران خودرو می باشد، مانند شرکتهای ایساکو، ساپکو، ایران گسترش.

یکی از این قراردادها، قراردادی است که شرکت ایران خودرو با شرکت تابان شیمی بسته است به پاره ای از بندهای این قرارداد اشاره شده است:

بند 1: مبلغ قرارداد ذکر شده 000/800/850/20 ریال می باشد.

بند 2: مبلغ 20% از کل بها موضوع قرار داد را به مبلغ 000/160/170/4 به شرکت تابان شیمی پیش پرداخت شود.

بند 3: ایران خودرو نیز یک چک تضمین موضوع بند 2 را نزد خود به عنوان حسن انجام کار نگه دارد و ظرف مدت شش ماه پس از انقضاء قرارداد آن به شرکت تابان شیمی بازگردانده می شود.

بند 4: شرکت متعهد است در هر ماه به تعویض چک فوق الذکر اقدام کند.

بند 5: مدت قرارداد 1/1/1382 تا 31/3/1383 می باشد.

بند 6: میزان و نحوة سفارش: میزان درخواست 20 روز قبل از تحویل سفارش باید باشد و کالا را به اداره دریافت کالای ایران خودرو تحویل دهد.

بند 7: در صورت معیوب بودن کالاها آنها به شرکت تابان شیمی برگشت داده خواهد شد.

بند 8: اگر محصولی از شرکت تابان شیمی خریداری شد، به ماشین آسیبی بزند مبالغ زیر با توجه به نوع ماشین خسارت گرفته می شود.

بابت آسیب به پیکان 000/000/4 ریال

بابت آسیب به بدنه پژو 206 000/000/7 ریال

بابت آسیب به بدنه پژو 405 جی ال ایکس 000/000/8 ریال

بابت آسیب به بدنه پژو پارس 000/000/10 ریال

بابت آسیب به بدنه سمند000/000/12 ریال.

اداره اموال و پروژه ها:
دارایی ها در شرکت ایران خودرو به دو دسته تقسیم می شوند:

دارایی های ثابت خریداری شده مثل کامپیوتر

دارایی های در جریان ساخت پروژه ها
دارایی های ثابت خریداری شده در ایران خودرو دارای 7 معین می باشد:

معین ساختمان و تأسیسات 2- معین ماشین آلات (خطوط) و تولید و دستگاه های بزرگ 3- قالبها و ابزار مخصوص 4- ابزار فنی (دلر و چکشها) 5- وسائل نقلیه 6- اثاثیه و منصوبات 7- وسائل حمل مواد.
دارایی ها دارای سه حساب کنترلی می باشد که بر حسب رسید در این حسابها قرار می گیرد:
کنترل دارایی ثابت

حساب کنترلی تخصیص نیافته

سیستم سفارش کار پروژه

در کنترل دارایی های ثابت، دارایی هایی یکه از طریق رسید مستقیم خریداری شده اند در آن قرار می گیرند. در کنترل تخصیص نیافته کالاهایی که از طریق رسید داخلی به خارجی خریداری می شود.

در سیستم سفارش کار (پروژه ها) هم از طریق رسید مستقیم ولی در زمان تکمیل پروژه ها انجام می شود.

در قسمت اداره اموال رسیدها به 3 دسته تقسیم می شوند.

رسید مستقیم

رسید کالارسید کالاهای داخلی (خریدهای داخلی)

رسید کالاهای خارجی (خریدهای خارجی)

نحوه صدور سند دارایی ها و سفارش کار به شرح زیر می باشد:

سند تفصیلی عمومی که مربوط به دارایی های ثابت می باشد هر رسید کالا در این سند منظور می شود که حساب دارایی های دارای کد 108 می باشد اما سند تفصیلی سفارش کار فقط رسید مستقیم در این سند منظور میشود.

نحوه ثبت حسابداری اموال:

پس از انجام رسیدگی ها سند حسابداری زده می شود که جمع تمام فاکتورهای اموال خریداری شده بدهکار می شود و طرف بستانکار این حساب خزانه داری می شود که اگر پیش پرداخت و علی الحساب داشته باشد از قسمت بدهکار آن کم می شود پس از ثبت این سند برای پرداخت به خزانه‌داری می رود که دارای چهار نسخه می باشد که دو نسخه آن به قسمت رئیس حسابداری عمومی داده می شود و یک نسخه آن به دفترداری و نسخه باقیمانده به همراه اسناد باقیمانده به صنعتی فرستاده می شود.

زدن سند روزنامه

اداره دفتردارینوشتن دفاتر رسمی

نوشتن معین و تفصیل و گرفتن مغایرات

صورت مغایرات: صورت مغایرت حساب فی مابین شرکتهای مختلف را چک می کند در صورت وجود اشکال یا اشتباه، طرفین جهت رفع اشکال آن با نمایندگان دو شرکت در جلسه ای حاضر می شوند و با یکدیگر به توافق می‌رسند. از قبیل شرکتهایی که با ایران خودرو حساب فی ما بین و تحت تابع ایران خودرو هستند می توان به ساپکو، ایساکو، تام، سازمان گسترش اشاره کرد.

در موارد زیر مغایرت در بین حسابها به وجود می آید:

1- کالاهای بین راهی 2- چک بین راهی 3- دریافت یا پرداخت کالاهایی که به دست انباردار نرسیده باشد 4- اشتباهات حسابداری.

صورت مغایراتی که ضمیمه این گزارشات شده است، اقلام باز یعنی اقلامی که بین آنها اختلاف وجود دارد به صورت O کشیده شده است و این باید در نهایت با توافق طرفین اصلاح شود و در نهایت دفاتر دو طرف به موازنه برسد، مغایرت ممکن است بین شرکت و بانک باشد مانند واریزی شرکت (سپرده، بین‌راهی) و بدهی که در پایان ساعت روز به بانک واریز شده باشد و بانک به تاریخ روز بعد عمل کرده باشد، و یا چک هایی که برای وصول به بانک ارائه نشده باشد و یا برداشتهای بانک از حساب موسسه، واریزی بانک به حساب شرکت که اعلامیه بستانکار آن وصول نشده باشد و در صورت مغایرت از طریق دو روش رسیدن از یک مانده به مانده دیگر و یا روش رسیدن به مانده واقعی استفاده می شود، که در این در روش اقلام باز به وسیله مقابله کردن اقلام تثبیت شده در ستون بدهکار دفتر بانک شرکت با اقلام ثبت شده در ستون بستانکار صورتحساب مشخص می شود که در دو طرف در رفع این اختلافات با یکدیگر همکاری می کنند.

نوشتن معین و تفضیل

برای شرکتهایی که 50% سهام آنها متعلق به ایران خودرو می باشد دفاتر معین نگهداری می شود اما در شرکتهایی که قراردادی می باشند دفاتر تفصیلی نگهداری می شود و دو گزارش به نام گزارش 14 و 16 وجود دارد که گزارش 14 گردش تراز تفضیلی را نشان می دهد و گزارش 16 مانده و تراز معین را به تفکیک (ریز به ریز) آن را نشان می دهد و در ایران خودرو یک سیستم SNA وجود دارد که مهمترین سیستم سازمان این شرکت می باشد به وسیله این سیستم اشتباهات رخ داده پیدا می شوند و بعد از پیدا شدن آنرا اصلاح می کند.

ادار کل حسابداری صنعتی:

اداره دفترداری و صدور سند

اداره هزینه یابی و سفارش کار

اداره حسابداری صنعتیاداره انبار

اداره هزینه یابی

اداره قیمت تمام شده

اداره صدور سند: هرگونه اسنادی که بخواهد ثبت بخورد در این اداره ثبت و در این دفاتر وارد میشود

اداره هزینه یابی و سفارش کار: تمام عملیاتی که بصورت غیر تولیدی مثل ساختمان ها و پروژه هایی که غیرتولیدی می باشند. اطلاعات مربوط به سفارش کار هزینه ای در این قسمت جمع آوری می شود این قسمت همچنین اطلاعات هزینه ای یک پروژه را جمع آوری می کند و قیمت تمام شده یک پروژه را محاسبه می کند و در نهایت به اداره اموال رابط می شود.

اداره انبار: جنسی که از بیرون خریداری می شود همواره وارد انبار می‌شود خرید داخلی دارای فرم 42 و خرید خارجی فرم 44 و خرید خارجی یکی و خرید داخلی فلات نامیده می شود. جنسی که از بیرون خریداری می شود باید رسید کالا داشته باشد این فرمها که به حسابداری انبار می رود و در آنجا قیمت گذاری می شود و جنس خریداری شده از طریق کد وارد سیستم انبار می شود قسمت دریافت فیزیکی کالا جنس را تحویل می گیرد و در درون سیستم شارژ می کند و اطلاعات بصورت تعدادی وارد سیستم می شود و مقدار ریالی آن را نداریم که باید حسابداری انبار آن را تعیین کند و به اداره رسیدگی مدارک رابط می کند و مقدار ریالی از حسابداری عمومی گرفته می شود و برروی رسید کالا ثبت می شود جنس های مختلف جمع آوری می شود و در یک لیست تشکیل و گردآوری می شوند و انباشت آن در لیست جمع آوری می شود که از روی این لیست می توان قیمت یک کالا را مشخص که نرخ میانگین سال می‌باشد.
روش انبارداری بصورت میانگین موزون می باشد
موجودی آخر دوره
نرخ میانگین واحد معین شماره فنی کد جنس شرح

6 87/1873 NU 210516 1590256 159026 آرمیچر دنده

اداره هزینه یابی: کلیه هزینه هایی که در شرکت انجام می گیرد اعم از اداری و تشکیلاتی، توزیع و فروش در این اداره انباشت می شود و بر اساس مراکز تولیدی به آنها سرشکن می شود و همچنین تهیه نرخ دستمزد و سربار به اساس مراکز تولیدی توسط این مراکز انجام می شود به عنوان مثال کارخانه برس تمامی هزینه های مربوط به دستمزد را جمع آوری می کند و بر ساعت کارکرد استاندارد تقسیم می کند و نرخ دستمزد بدست می آید و کلیه هزینه‌های آب و برق و استهلاک و حقوق سرپرست کلیه هزینه های سربار جمع می شوند و بر اساس درصدی از دستمزد آن را محاسبه می کنند و نرخ سربار بدست می آید.

اداره قیمت تمام شده: کلیه اقلام پرسی و مونتاژی تولیدی در شرکت توسط اداره قیمت تمام شده قیمت گذاری می شود که احتیاج به یک اطلاعات پایه ای دارد که این اطلاعات از مهندسی اخذ می شود.

به عنوان مثال جنسی که ساخته شده، اطلاعات ریز آن بصورت فرمت زیر از مهندسی اخذ می شود.

کد جنسشماره فنیشرح جنسواحدمیزان مصرف

از طریق لیست انبار نرخ این کدها مشخص می شود و بعد برای بدست آوردن دستمزد میزان زمان مصرفی جهت ساخت آن قطعه در نرخ دستمزد ضرب می‌شود و مبلغ دستمزد در نرخ سربار ضرب می شود و سربار بدست می آید.

نرخ سربار سالن مربوطه مبلغ دستمزد = سربار

شمارش موجودی کالای در جریان ساخت و کالای ساخته شده، و همچنین قیمت گذاری آنها در پایان سال بعهده اداره قیمت تمام شده است. در شرکت ایران خودرو روش ثبت حسابها به صورت استاندارد است در ارزیابی موجودی ها از روش میانگین موزون استفاده می شود و در پایان سال دو نوع گزارش تهیه می شود.

نیروی انسانی

پیمانکاری

پروژه های ایران خودرو

در قسمت پیمانکاری نیروی انسانی که در شرکت راستین خدمات این نوع پیمانکاری انجام می شود در این بخش با توجه به نیروی انسانی که قسمتهای مختلف تولیدی و خدماتی ایران خودرو احتیاج داشتند و سرپرستان این قسمتها تقاضای نیرو می کردند نیروهای درخواستی را از بیرون با توجه به مهارتها و قابلیت های لازم استخدام می کردند و به بخشهای مختلف می‌فرستادند و پنج درصد مبلغ هر قرارداد استخدامی به خود شرکت راستین خدمات داده می شد.

پیمانکاری پروژه های ایران خودرو:

این قسمت از پیمانکاریکه مربوط به قراردادهای پیمانکاری ایران خودرو می‌باشد که شرکت ایران خودرو برای ساختن یک ساختمان یا یک سوله جدید آگهی مزایده می دهد تا شرکتهای مختلف پیمانکاری مبلغهای خود را پیشنهاد دهند و اراده قراردادهای ایران خودرو این پیشنهادها را بررسی می کند و هر قیمتی که مناسب بود با آن شرکت قرارداد می بندد و کار را با آن شرکت شروع می کند هر پروژه به سفارش کارهای مختلفی تقسیم می شود که هر سفارش کار بودجه جداگانه ای دارد و از قبل این بودجه مبلغش مشخص می‌شود پس از انجام قسمتی از مراحل کار پیمانکار با توجه به اینکه هزینه هایی را انجام داده و احتیاج به پول دارد و صورت وضعیتی را تهیه می کند که این صورت وضعیت بر اساس فهرست بها نوشته می شود و این فهرست بها فهرستی است که در آن مبالغ مصوب اجناس معمولاً پایینتر از قیمت بازار می‌باشد تعیین می گردد و به دست کارفرما داده می وشد و صورت وضعیت های بعدی نیز فرستاده می شود تا میزان بودجه سفارش کار به صفر برسد و بیشتر از بودجه هر سفارش نمی تواند درخواست بکند و مسئول قراردادها برای اینکه پیمانکار ضرر نکند درصدهایی را در نظر می گیرد مانند سختی کار و غیره… که به صورت وضعیت اضافه می شود. صورت وضعیتها را ناظر کارفرما بررسی و تائید می کند و قسمت حسابداری کارفرما می فرستد که حسابداری به اتکای این تأئید فقط اعمال جمع و ضرب و میزان درصدها را کنترل می کند در هنگام اجرای پروژه به قسمت اداره اموال و دارایی اطلاع داده می شود که این پروژه در آینده به دارایی تبدیل می شود.

نتیجه گیری از مدت فعالیت در ایران خودرو:

نتیجه گیری من این است که شرکت های بزرگ مانند ایران خودرو که فعالیت گسترده ای دارند و میزان تولیدات و قراردادهایی که با شرکت های مختلف می‌بندد بسیار بالا است. بنابراین قسمت مالی این گونه شرکتها نمی تواند محدود به فعالیت تعداد خاصی از افراد باشد و هر فردی عهده دار چندین وظیفه باشد بنابراین هر فرد در شرکت ایران خودرو دارای یک وظیفه می باشد و این افراد در بخشهای مختلف توسط یک سرپرست کنترل می شود.

این تقسیم بندی سازمان مالی سبب می شود که کارها و وظایف به دقت و با کیفیت بالا انجام شود و هر فرد مسئولیت خود را می داند و تداخل وظایف و مسئولیت به وجود نمی آید. در شرکت ایران خودرو به خاطر همین گستردگی فعالیت بر خلاف شرکتهای دیگر که دارای فصل خاص حسابرسی می باشند در تمامی سال حسابرسان وضعیت مالی شرکت را کنترل و رسیدگی می کنند.

در پایان سازمان مالی ایران خودرو نقش حیاتی را در این شرکت ایفا می کند که پایه همة تصمیمات و اقدامات مدیران می باشد.

بسمه تعالی

تعهد نامه

بمنظور آگاهی و اطلاع کارکنان شرکتهای پیمانکاری مواردی چند از مقررات انضباطی شرکت ایران خودرو (سهامی عام) که اطلاع و رعایت آنان الزامی است بشرح ذیل اعلام می گردد:,

الف – مراتب ذیل موجب اخراج میشود:

عدم رعایت شئونات اسلامی

زدن کارت دیگران

درگیری لفظی و فیزیکی

تردد بدون اطلاع سرپرست مربوطه

عدم استفاده از لباس و کفش ایمنی مربوطه

پوشیدن لباس کار سایر شرکتها

اختفاء و خروج هر نوع جنسی که موجب معرفی فرد به مقامات قانونی نیز می شود.

قصور از وظایف محوله و عدم رضایت سرپرست از نحوه کارکرد

امنیت غیرموجه

نگهداری اموال و دارائیهای شرکت در کمد و رختکن

برهم زدن نظم و انضباط عمومی و ایجاد و پخش شایعه

ایجاد خسارت به اموال و دارائیها که موجب معرفی فرد به مقامات قانونی نیز می شود.
ب- رعایت موارد ذیل الزامی است:

خروج و اخذ مرخصی فقط با هماهنگی سرپرست مربوطه و اخذ مجوز از کارگزینی امکان پذیر است.

حضور به موقع در محل کار و انجام دقیق وظایف محوله از طرف سرپرست مربوطه

رعایت نظافت شخصی و البسه کار

عدم مراجعه به سایر قسمتهای شرکت
اینجانبفرزندشماره شناسنامهکارگر شرکت پیمانکاری با مطالعه موارد فوق و آگاهی کامل متعهد نسبت به انجام دقیق آن بوده و در صورت تخلف نسبت به هر یک از موارد حق هرگونه اعتراض را از خود سلب مینمایم.
نام و نام خانوادگی

امضاء و اثر انگشت

تاریخ

الحاقیه شماره

موضوع قرارداد فیمابین شرکت یاوران خدمات همکار و آقای / خانم حسنی بدینوسیله اعلام می گردد که ماده 4 مندرج در قرارداد فوق الذکر از تاریخ 18/6/80 بشرح ذیل تغییر می یابد.

مدت قرارداد 1 سال از تاریخ 18/8/80 لغایت 18/6/81 میباشد.

بدیهی است به استناد مورد فوق کلیه مفاد قرارداد بقوت خود باقی است.

محل امضاء کارفرمامحل امضاء و اثر انگشت کارگر



قیمت: 100 تومان

gl/l (1061)

gl/l (1061)

تجارت‌ الکترونیک‌ چیست؟

‌تجارت‌ الکترونیک‌ واژه‌ای‌ است‌ که‌ امروزه‌ در مقالات‌ و ادبیات‌ بازرگانی‌ و تجارت‌ و رسانه‌های‌ عمومی‌ بسیار به‌ گوش‌ می‌رسد. این‌ پدیده‌ نوین‌ هم‌ به‌ علت‌ نوپابودن‌ و هم‌ به‌ علت‌ کاربردها و زمینه‌های‌ بسیار متنوع‌ فعالیت، نزد مراجع‌ گوناگون‌ تعاریف‌ مختلفی‌ دارد. همچنین‌ تجارت‌ الکترونیک‌ پدیده‌ای‌ چندرشته‌ای‌ است‌ که‌ ازطرفی‌ با پیشرفته‌ترین‌ مفاهیم‌ فناوری‌ اطلاعات‌ و ازسوی‌ دیگر با مباحثی‌ مثل‌ بازاریابی‌ و فروش، مباحث‌ مالی‌ و اقتصادی‌ و حقوقی‌ پیوستگی‌ دارد. از این‌رو تعابیر گوناگونی‌ از آن‌ پدید آمده‌ است.

‌ ‌برخی‌ فکر می‌کنند تجارت‌ الکترونیک‌ به‌ معنی‌ انجام‌ امور تجاری‌ بدون‌ استفاده‌ از اسناد و مدارک‌ کاغذی‌ است. برخی‌ دیگر تبلیغات‌ بر روی‌ اینترنت‌ و حتی‌ خود اینترنت‌ را مترادف‌ با تجارت‌ الکترونیک‌ می‌دانند. برخی‌ دیگر تصور می‌کنند تجارت‌ الکترونیک‌ یعنی‌ سفارش‌ دادن‌ کالاها و خدمات‌ و خرید آنها به‌وسیله‌ رایانه. همه‌ دیدگاههای‌ بالا بخشی‌ از مفهوم‌ تجارت‌ الکترونیک‌ را پوشش‌ می‌دهند اما کامل‌ نیستند.

تعاریف‌ تجارت‌ الکترونیک‌

‌ ‌سازمانها و موسسات‌ علمی‌ و تحقیقاتی‌ و مراکز تجاری‌ معتبر جهانی‌ و پژوهشگران‌ فعال‌ در زمینه‌ تجارت‌ الکترونیک‌ چندین‌ تعریف‌ از تجارت‌ الکترونیک‌ ارائه‌ کرده‌اند:

تعریف‌ لینچ‌ و لیندکوئیست: <تجارت‌ الکترونیک‌ به‌ معنای‌ مبادله‌ محصولات‌ و خدمات‌ درمقابل‌ پول‌ با استفاده‌ از تواناییهای‌ اینترنت‌ است>.[1]

کالاکوتا و وینسون‌ دو پژوهشگر مشهور تجارت‌ الکترونیک‌ در کتاب‌ خود به‌ نام‌ <مرزهای‌ تجارت‌ الکترونیک> آن‌ را این‌طور تعریف‌ می‌کنند: <تجارت‌ الکترونیک‌ واژه‌ معادلی‌ است‌ برای‌ خریدوفروش‌ محصولات، خدمات‌ و اطلاعات‌ به‌وسیله‌ زیرساختارهای‌ شبکه‌ای>.[2]

گروه‌ کاری‌ فناوری‌ زیرساختارهای‌ اطلاعاتی‌ و کاربرد آن‌ (1(IITA)( یک‌ تعریف‌ کارکردی‌ از تجارت‌ الکترونیک‌ ارائه‌ می‌کند: <تجارت‌ الکترونیک‌ ارتباطات، مدیریت‌ داده‌ها و خدمات‌ ایمنی‌ را یکپارچه‌ می‌سازد تا کاربران‌ تجاری‌ در سازمانهای‌ گوناگون‌ بتوانند به‌ صورت‌ خودکار اطلاعات‌ را مبادله‌ کند>.[3]

ولادیمیر زواس‌ در مقاله‌ خود به‌نام‌ <ساختار و آثار کلان‌ تجارت‌ الکترونیک> بیان‌ می‌دارد: <تجارت‌ الکترونیک‌ به‌ معنی‌ سهیم‌ شدن‌ در اطلاعات، حفظ‌ ارتباطات‌ تجاری‌ و هدایت‌ مبادلات‌ بازرگانی‌ به‌وسیله‌ شبکه‌های‌ ارتباطی‌ است>.[4]

باتوجه‌ به‌ تعاریف‌ فوق‌ شاید بتوان‌ تجارت‌ الکترونیک‌ را این‌طور تعریف‌ کرد که: <تجارت‌ الکترونیک‌ به‌ معنی‌ اطلاع‌رسانی، تبلیغات‌ و خریدوفروش‌ کالاها و خدمات‌ و حفظ‌ و برقراری‌ روابط‌ تجاری‌ ازطریق‌ سیستم‌های‌ مخابراتی‌ و ابزارهای‌ پردازش‌ داده‌ها است>.

‌ ‌ویژگی‌ اصلی‌ همه‌ این‌ فعالیتها تسهیل‌ فرایندهای‌ تجاری، حذف‌ فرایندهای‌ غیرضروری‌ در انجام‌ امور بازرگانی‌ و کاهش‌ هزینه‌ها ازطریق‌ بهبود و افزایش‌ هماهنگی، کاهش‌ هزینه‌های‌ اداری‌ به‌ویژه‌ هزینه‌ مکاتبات‌ و کاغذبازی‌ و بهبود دسترسی‌ به‌ بازار و افزایش‌ تنوع‌ برای‌ مشتریان‌ به‌ معنای‌ عام‌ است.

‌ ‌مهمترین‌ ویژگی‌ تجارت‌ الکترونیک‌ از دیدگاه‌ بازاریابی، برقراری‌ ارتباط‌ سازمان‌ یا فرد با کل‌ مخاطبان‌ و سازگار ساختن‌ محصولات‌ و خدمات‌ با نیازهای‌ فرد – فرد آنهاست. برآیند این‌ عمل‌ رقابت‌ شدید، تنوع‌ عرضه‌کنندگان‌ و محصولات‌ و خدمات‌ آنها و درنتیجه‌ کاهش‌ هزینه‌ها و افزایش‌ رضایتمندی‌ مشتریان‌ است.

‌ ‌نکته‌ مهمی‌ که‌ باید به‌ آن‌ توجه‌ داشت‌ این‌ است‌ که‌ موضوع‌ تجارت‌ الکترونیک، موضوع‌ فناوری‌ و دانش‌ فنی‌ نیست. در بحث‌ تجارت‌ الکترونیک‌ بیشتر هدف‌ شناخت‌ الگوهای‌ جدید تجارت‌ و ارتباطات‌ موجود در محیط‌ الکترونیکی‌ است. همچنین‌ باید توجه‌ داشت‌ که‌ تجارت‌ الکترونیک‌ مجموعه‌ای‌ است‌ از فناوریهای‌ مخابراتی، پردازش‌ و ذخیره‌ داده‌ها در ارتباط‌ با بازارها، سازمانها، مشتریان، واسطه‌ها و سیستم‌های‌ پرداخت‌ الکترونیکی.

پیدایش‌ تجارت‌ الکترونیک‌

‌ ‌تجارت‌ الکترونیک‌ به‌ شیوه‌ امروزی‌ در دهه‌ 1960 برمبنای‌ (2EDI( شکل‌ گرفت. درواقع‌ مبادله‌ الکترونیک‌ داده‌ها را می‌توان‌ پدر تجارت‌ الکترونیک‌ امروزی‌ به‌حساب‌ آورد. با گذشت‌ زمان‌ و پدیدآمدن‌ ابزارهای‌ ذخیره‌ و بازاریابی‌ و پردازش‌ داده‌ها و دسترسی‌ عامه‌ مردم‌ و سازمانها و همچنین‌ پیشرفت‌ فناوریهای‌ مخابراتی‌ و شبکه‌های‌ رایانه‌ای‌ گسترده، فرصتی‌ پدید آمد که‌ بازیگران‌ صحنه‌ تجارت‌ آن‌ را بسیار سودمند یافتند.

‌ ‌<… تجارت‌ الکترونیک‌ نیم‌ قرن‌ پیش‌ درBERLIN AIRLIFT ریشه‌ گرفت. این‌ فعالیت‌ به‌ مبادله‌ الکترونیک‌ داده‌ها بدل‌ گردید یعنی‌ تبادل‌ اسناد استاندارد شده‌ الکترونیکی‌ مربوط‌ به‌ مبادلات‌ از یک‌ رایانه‌ به‌ رایانه‌ دیگر. اگرچه، آنچه‌ هم‌اکنون‌ می‌توان‌ نام‌ تجارت‌ الکترونیک‌ سنتی‌ بر آن‌ نهاد تنها به‌EDI محدود نمی‌شده‌ است‌ و دامنه‌ گسترده‌ای‌ از شکلهای‌ گوناگون‌ پیام، رمزینه‌(BARCODE) و پرونده‌ها را در حاشیه‌ ارسال‌ رایانه‌ای‌ اسناد، دربرمی‌گیرد.[5]

‌ ‌طی‌ بیست‌ سال‌ گذشته‌ یکی‌ از روندهای‌ عمده‌ در گسترش‌ تجارت‌ الکترونیک، کاهش‌ چشمگیر قیمت‌ سخت‌افزارهای‌ رایانه‌ای‌ و مهمتر از آن‌ ایجاد استانداردهای‌ جهانی‌ برای‌ توسعه‌ سخت‌افزارها بوده‌ است. چنین‌ فرایندی‌ را استانداردسازی‌ یکپارچه‌ سیستم‌های‌ باز می‌نامند. درمورد نرم‌افزارها نیز چنین‌ روندی‌ وجود داشته‌ است‌ اما استانداردهای‌ نرم‌افزاری‌ هنوز به‌ اندازه‌ استانداردهای‌ سخت‌افزاری‌ یکپارچه‌ و سازگار نیستند.

‌ ‌روند بعدی‌ پس‌ از یکپارچه‌سازی‌ و استانداردکردن، پدیدآمدن‌ امکانات‌ شبکه‌ای‌ و توانایی‌ ارتباط‌ میان‌ سیستم‌های‌ گوناگون‌ رایانه‌ای‌ بوده‌ است. شبکه‌های‌ ارتباطی‌ به‌ این‌ ترتیب‌ مهمترین‌ نقش‌ را در اطلاع‌رسانی‌ و سهیم‌ شدن‌ در اطلاعات‌ بازی‌ کرده‌اند.[6]

‌ ‌مهمترین‌ این‌ شبکه‌ها در دهه‌ 1960 جهت‌ انجام‌ همکاریهای‌ تحقیقاتی‌ میان‌ واحدهای‌ نظامی‌ گوناگون‌ در وزارت‌ دفاع‌ آمریکا شکل‌ گرفت. این‌ شبکه‌ که‌ <آرپانت>(3) نام‌ داشت‌ مبنای‌ اولیه‌ اینترنت‌ امروزی‌ به‌شمار می‌رود.

‌ ‌امروزه‌ به‌ لطف‌ کاهش‌ چشمگیر قیمت‌ سخت‌افزارها و انعطاف‌پذیری‌ و سازگاری‌ استانداردهای‌ نرم‌افزاری، امکان‌ مبادله‌ اطلاعات‌ در سطح‌ جهان‌ با هزینه‌های‌ اندک‌ برای‌ عامه‌ مردم‌ فراهم‌ شده‌ است. مبنای‌ اصلی‌ و بنیادی‌ تجارت‌ الکترونیک‌ دسترسی‌ سریع، ارزان‌ و آسان‌ به‌ اطلاعات‌ است.

چارچوب‌ نظری‌

‌ ‌چارچوب‌ تجارت‌ الکترونیک‌ از سه‌ سطح‌ عالی‌ تشکیل‌ شده‌ است:

1 – زیرساختار: سخت‌افزار، نرم‌افزار، پایگاههای‌ داده‌ای‌ و ارتباطاتی‌ را شامل‌ می‌شود که‌ برای‌ انجام‌ وظیفه‌ در قالب‌ خدمات‌WWW بر روی‌ اینترنت‌ یا پشتیبانی‌EDI و سایر اشکال‌ پیام‌گذاری‌ و پیام‌گیری‌ بر روی‌ اینترنت‌ یا سایر شبکه‌های‌ ایجاد ارزش‌افزوده‌ (4) به‌کار می‌روند.

2 – خدمات: پیام‌گذاری‌ و پیام‌گیری‌ و دامنه‌ گسترده‌ای‌ از خدمات‌ که‌ توانایی‌ پیداکردن‌ و ارائه‌ اطلاعات‌ (در صورت‌ نیاز در قالب‌ تجاری‌ آن) را فراهم‌ می‌آورند و شامل‌ جستجو برای‌ شرکای‌ تجاری‌ بالقوه‌ و همچنین‌ مذاکره‌ و توافق‌ درمورد مبادلات‌ تجاری‌ هستند.

3 – محصولات‌ و ساختارهای‌ تجارت‌ الکترونیک: پیش‌بینی‌ و تدارک‌ مستقیم‌ کالاها و خدمات‌ تجاری‌ وابسته‌ به‌ اطلاعات‌ برای‌ مشتریان‌ و شرکای‌ تجاری، همکاری‌ و سهیم‌ شدن‌ در اطلاعات‌ داخل‌ و خارج‌ سازمان‌ و سازماندهی‌ محیط‌ بازاری‌ الکترونیکی‌ و زنجیره‌ تهیه‌ و پشتیبانی.[7]

‌ ‌در این‌ چارچوب، تجارت‌ الکترونیک‌ و نتایج‌ حاصل‌ از آن‌ سه‌ زمینه‌ را پوشش‌ می‌دهند:

امور بازرگانی‌ با گرایش‌ به‌ مصرف‌کننده‌ نهایی;

تجارت‌ میان‌ شرکتها یا فعالیتهای‌ بازرگانی‌ عمده;

امور تجاری‌ درون‌ سازمانها.

‌ ‌مهمترین‌ و بازارگراترین‌ کاربردهای‌ عملی‌ تجارت‌ الکترونیک‌ بخش‌ مصرف‌کننده‌گرای‌ آن‌ است. این‌ کاربردها شامل‌ خرید از راه‌دور، عملیات‌ بانکی، دلالی‌ سهام، تبلیغات‌ مستقیم‌ می‌شوند. به‌هرحال‌ همان‌طور که‌ انتظار می‌رفت‌ پتانسیل‌ عظیم‌ این‌ بخش‌ بیشتر انگیزه‌های‌ مرتبط‌ با تجارت‌ الکترونیک‌ را به‌ خود جلب‌ می‌کند.

‌ ‌در بخش‌ امور تجاری‌ و فعالیتهای‌ میان‌ تهیه‌کنندگان‌ مواداولیه‌ و مصرف‌کنندگان، ارتباطاتی‌ که‌ به‌وسیله‌EDI برقرار می‌شوند بهترین‌ گروه‌ کاربردهای‌ تجارت‌ الکترونیک‌ هستند. سریع‌الرشدترین‌ زمینه‌ در این‌ سطح‌ از تجارت‌ الکترونیک، همکاری‌ و سهیم‌ شدن‌ در اطلاعات‌ به‌وسیله‌ اینترانت‌ها و اکسترانت‌ها است.

شبکه‌های‌ اینترانت‌ از گشایش‌ پایگاههای‌ داده‌ای‌ و انبارهای‌ داده‌ای‌ در داخل‌ شرکت، نشر و گسترش‌ اطلاعات‌ در قالب‌ صفحه‌های‌ وب‌ و همکاری‌ گروه‌ گرایانه‌ و مستقل‌ از موقعیت‌ جغرافیایی، در محدوده‌ مرزهای‌ اطلاعاتی‌ شرکت‌ را پشتیبانی‌ می‌کنند.

‌ ‌در قلب‌ چارچوب‌ تجارت‌ الکترونیک‌ محیطهای‌ بازاری‌ الکترونیکی‌ و سلسله‌ مراتب‌ الکترونیکی‌ وجود دارند که‌ ارتباطات‌ بازرگانی‌ و مبادلات‌ میان‌ شرکتها را تسهیل‌ می‌کنند. محیطهای‌ بازاری‌ الکترونیکی‌ به‌منظور تسهیل‌ مبادلات‌ از طریق‌ شبکه‌های‌ ارتباطی‌ میان‌ خریداران‌ و تهیه‌کنندگان‌ متعدد پدید آمده‌اند.

‌ ‌سلسله‌ مراتب‌ الکترونیک، ارتباطات‌ طولانی‌ مدت‌ تهیه‌کنندگان‌ – مصرف‌کنندگان‌ بین‌ شرکتها هستند که‌ به‌وسیله‌ شبکه‌های‌ ارتباطی‌ حفظ‌ شده‌ و بیشتر به‌وسیله‌ مدیران‌ هماهنگ‌ می‌شوند تا به‌وسیله‌ نیروهای‌ بازار. شکل‌گیری‌ سلسله‌ مراتب‌ الکترونیکی‌ میان‌ سازمانها به‌واسطه‌ باب‌ شدن‌ زنجیره‌های‌ ارزشی‌ یکپارچه‌ و پیشرفت‌ تولید به‌ موقع‌JIT) ) بوده‌ و با نیروی‌ سفارشهای‌ مشتریان، پشتیبانی‌ می‌شود. زنجیره‌های‌ ارزشی‌ شرکای‌ تجاری‌ تاحد قابل‌ توجهی‌ به‌وسیله‌ کاربرد سیستم‌های‌ اطلاعاتی‌ و شبکه‌های‌ مخابراتی‌ یکپارچه‌ شده‌اند.

‌ ‌آینده‌نگری‌ در تعیین‌ سطوح‌ موجودی‌ انبارها ازطریق‌ (مدیریت) زنجیره‌ ارزشی‌ در به‌ حداقل‌ رساندن‌ موجودی‌ انبارها و کاهش‌ سرمایه‌ در گردش‌ کمک‌ می‌کند. این‌ شکل‌ از عملیات، محدودیتهای‌ شدیدی‌ را بر هماهنگی‌ درون‌ و میان‌ سازمانی‌ تحمیل‌ می‌کند و انتظار بر این‌ است‌ که‌ اینترانتها، اکسترانتها و درکل‌ اینترنت‌ نقش‌ مهمی‌ در آن‌ بازی‌ کنند. در حقیقت‌ تکیه‌ هر سه‌ زمینه‌ تجارت‌ الکترونیک‌ بر بسته‌های‌ فناوری‌ یکسان‌ برای‌ یکپارچه‌شدن، حیاتی‌ است. ازطریق‌ ایجاد ارتباط‌ ایمن‌ میان‌ شبکه‌های‌ فرعی‌ و شبکه‌های‌ شرکای‌ تجاری‌ در یک‌ اکسترانت، که‌ تکیه‌ بر توانایی‌ ارتباطات‌ اینترنتی‌ و نرم‌افزارهای‌ آن‌ دارند، سازمان‌ و شرکای‌ تجاری‌ سهیم، می‌توانند گسترش‌ و توسعه‌ محصول، تولید و توزیع‌ یا تحویل‌ را هماهنگ‌ سازند.[8]

‌ ‌ازسوی‌ دیگر این‌ نوع‌ عملیات‌ و سهیم‌ شدن‌ در اطلاعات‌ منجربه‌ رقابت‌ بسیار شدید در بازار می‌شود. سازمانها در این‌ بازار دیگر نمی‌توانند با روشهای‌ سنتی‌ مدیریت‌ موفق‌ باشند. نتیجه‌ پیدایش‌ سازمانهای‌ مسطح، ساختار سازمانی‌ مجازی، کار از راه‌دور، تیمهای‌ کاری‌ گسترده‌ در تمام‌ نقاط‌ دنیا، و استفاده‌ از منابع‌ خارج‌ سازمان‌OUTSOURCING) ) برای‌ تامین‌ تقاضاها خواهدبود. این‌ نتایج‌ در بخش‌ آثار و برآیندهای‌ تجارت‌ الکترونیک‌ بررسی‌ خواهندشد.

فناوریهای‌ پشتیبانی‌کننده‌

‌ ‌تقسیم‌بندیهای‌ متفاوتی‌ از فناوریهای‌ پشتیبانی‌کننده‌ تجارت‌ الکترونیک‌ وجود دارد. برخی‌ از مراجع‌ علمی‌ و تحقیقاتی‌ اینترنت‌ و زیرمجموعه‌های‌ آن‌ مثل‌ اکسترانتها و اینترانتها را فناوری‌ اصلی‌ تجارت‌ الکترونیک‌ می‌دانند. برخی‌ دیگر نیز تقسیم‌بندی‌ خود را بسیار گسترده‌اند تا جایی‌ که‌ رمزینه‌ و نمابر را نیز در چارچوب‌ ابزارهای‌ تجارت‌ الکترونیک‌ گنجانیده‌اند. هریک‌ از این‌ تقسیم‌بندیها نیز توجیه‌ منطقی‌ خود را دارا هستند. یکی‌ از معتبرترین‌ مراکز تحقیقاتی‌ درمورد تجارت‌ الکترونیک‌ <مرکز منابع‌ تجارت‌ الکترونیک> است. این‌ مرکز فناوریهای‌ پشتیبانی‌کننده‌ تجارت‌ الکترونیک‌ را به‌ دو گروه‌ تقسیم‌ کرده‌ است: 1 – گروه‌ فناوریها و ابزارهای‌ ارتباطی‌ و مخابراتی‌ و 2 – فناوریها و ابزارهای‌ پشتیبانی‌کننده‌ تجارت‌ الکترونیک. مبنای‌ این‌ مقاله‌ این‌ تقسیم‌بندی‌ است.

فناوریهای‌ مخابراتی‌ و ارتباطی‌

‌ ‌گروه‌ فناوریهای‌ مخابراتی‌ و ارتباطی‌ پشتیبانی‌کننده‌ اینترنت‌ شامل‌ ابزارها و امکانات‌ ارتباطی‌ می‌شوند که‌ داده‌ها به‌وسیله‌ آنها میان‌ کاربران‌ منتقل‌ می‌شوند. این‌ گروه‌ شامل‌ موارد زیر می‌شوند:

شبکه‌های‌ پست‌ و تلگراف‌ و تلفن‌PPTS

شبکه‌های‌ ارزش‌افزوده‌ و خدمات‌ داده‌ای‌VALUE ADDED N=VADS) )

خطوط‌ ارتباطی‌ یکپارچه‌ خدمات‌ دیجیتال‌INTEGRATED SERVICE DIGITAL = ) ISDN NETWORK)

استاندارد ارتباطی‌ 400X.

شبکه‌ اینترنت‌

‌ ‌PPT به‌طور سنتی‌ به‌ شبکه‌های‌ پست‌ و تلگراف‌ و تلفن‌ گفته‌ می‌شده‌ است‌ اما امروزه‌ به‌ ارائه‌دهندگان‌ ملی‌ خدمات‌ مخابراتی‌ اشاره‌ دارد. در سطح‌ جهانی‌ اتحادیه‌ بین‌المللی‌ مخابرات(5) به‌عنوان‌ عامل‌ هماهنگ‌کننده‌ عمل‌ کرده‌ و گسترش‌ و به‌کارگیری‌ پروتکلهای(6) انتقال‌ اطلاعات‌ را هدایت‌ می‌کند. یکی‌ از زیرمجموعه‌های‌ سازمان‌ ملل‌ به‌ نام‌ITU-T به‌عنوان‌ عامل‌ استانداردکننده‌ عمل‌ کرده‌ و مسئولیت‌ ارتباطات‌ نوع‌V (ارتباطات‌ عمومی‌ رایج‌ درشبکه‌ تلفن) ارتباطات‌ نوع‌ X (ارتباطات‌ برای‌انتقال‌داده‌ازطریق‌شبکه‌های‌خاص)وارتباطات‌ نوع‌I (ارتباطات‌ انجام‌ شده‌ به‌وسیله‌ (ISDN را داراست.

‌ ‌شبکه‌های‌ ارزش‌افزوده‌ و خدمات‌ داده‌ای: این‌ شبکه‌ها به‌طور گسترده‌ برای‌ ارتباطات‌ عمومی‌ ازطریق‌EDI مورداستفاده‌ هستند. این‌ شبکه‌ به‌وسیله‌ عامل‌ ثالث‌ اداره‌کننده، راه‌اندازی‌ می‌شوند. خدمات‌ ذخیره‌ و بازیابی‌ اطلاعات‌ را ارائه‌ می‌کنند. مزایای‌ عمومی‌ این‌ شبکه‌ها شامل‌ ارائه‌ خدمات‌ سایر سرویسهای‌ اطلاعاتی‌ مثل‌ 7)BBS)، پست‌ الکترونیک، ایمنی‌ بالا، خدمات‌ آموزشی‌ و مشاوره‌ای، امکان‌ ردیابی‌ و دریافت‌ پیام‌ و پشتیبانی‌ بیشتر پروتکلهای‌ انتقال‌ اطلاعات‌ می‌شود. شرکتهای‌ بزرگ‌ این‌ انتخاب‌ را دارند که‌ شبکه‌های‌ خاص‌ خودشان‌ را برای‌ انتقال‌ داده‌ها نصب‌ و راه‌اندازی‌ کنند. این‌ شبکه‌ها توسط‌ شرکتها و برای‌ استفاده‌ از سیستم‌ داخلی‌ خود آنها اداره‌ می‌شوند اما می‌توانند به‌وسیله‌ خطوط‌ اجاره‌ای‌(LEASED LINE) و یا حتی‌ از طریق‌ شبکه‌های‌ عمومی‌ به‌ دیگر سایتها متصل‌ شوند.

‌ ‌خطوطISDN :شبکه‌ یکپارچه‌ خدمات‌ دیجیتال‌ نوعی‌ از شبکه‌های‌ عمومی‌ است‌ که‌ برای‌ اداره‌کردن‌ انتقال‌ صدا و داده‌ ازطریق‌ یک‌ ارتباط‌ منحصربه‌ فرد طراحی‌ گردیده‌ است. این‌ شبکه‌ ارتباط‌ نقطه-به-نقطه‌(END-TO-END) ازطریق‌ خط‌ دیجیتال‌ را فراهم‌ می‌کند. و از یک‌ مجموعه‌ مجزا از استانداردهای‌ واسطه‌ برای‌ سازگاری‌ با خدمات‌ گوناگون‌ موجود برای‌ انتقال‌ استفاده‌ می‌نماید. واژه‌ISDN هم‌ شبکه‌ها و هم‌ استانداردهای‌ مورداستفاده‌ برای‌ انتقال‌ را پوشش‌ می‌دهد. بر این‌ اساس،ISDN امکان‌ انتقال‌ همزمان‌ صدا، تصویر،EDI و فکس‌ را فراهم‌ می‌کند. دو نوع‌ ارتباط‌ در شبکه‌های‌ ISDN وجود دارد. نوع‌ اولیه‌ انتقال‌ داده‌ با سرعت‌ 64 کیلوبایت‌ برثانیه‌ در یک‌ کانال‌ دیجیتال‌ را پشتیبانی‌ می‌کند. نوع‌ دوم‌ ارتباط، 24 کانال‌ 64 کیلوبایتی‌ را بر روی‌ یک‌ خط‌ اداره‌ می‌کند.

‌ ‌استاندارد X.400: این‌ استاندارد یک‌ استاندارد بین‌المللی‌ است‌ که‌ به‌عنوان‌ یک‌ سیستم‌ اداره‌ پیام‌(MESSAGE HNADING SYSTEM=MHSS) گسترش‌ یافت‌ اولین‌ نسخه‌ 400X. در سال‌ 84 برای‌ خدمت‌ پست‌ الکترونیک‌ برپایه‌ ارسال‌ متن‌ میان‌ اشخاص‌ تعریف‌ شد. برای‌ هر کاربر یک‌ صندوق‌ پستی‌ الکترونیکی‌ تعریف‌ شده‌ و هر کاربر عامل‌ 400X. خاص‌ خودش‌ را دارا بود. پیامها میان‌ کاربران‌ و ازطریق‌ عامل‌ انتقال‌ پیام(8) منتقل‌ می‌شد. نسخه‌ کاملتر 400X. در سال‌ 1988 ارائه‌ شد که‌ 435X. نام‌ دارد و با نام‌PEDI شناخته‌ می‌شود. این‌ استاندارد جدید ویژگیهای‌ پوشش‌دهنده‌ هویت‌ افراد، یکپارچگی‌ داده‌ها را دربردارد. این‌ استاندارد علاوه‌ بر پست‌ الکترونیک‌ می‌تواند برای‌ انتقال‌ سایر انواع‌ داده‌های‌ ساخته‌ شده‌ مورداستفاده‌ قرار گیرد.

‌ ‌اینترنت: اینترنت‌ بدون‌ حرف‌I بزرگ‌ (یعنی‌internet) به‌ هر شبکه‌ رایانه‌ای‌ گفته‌ می‌شود که‌ به‌ صورت‌ متقابل‌(INTERACTIVE) به‌وسیله‌ مسیریابهاROUTERS) ) ابزارهای‌ شبکه‌ و یا رایانه‌های‌ میزبان‌(HOST COMPUTERS) به‌ هم‌ متصل‌ شده‌اند و بسته‌های‌ اطلاعات‌ را منتقل‌ می‌کنند.

‌ ‌اینترنت‌باحرف‌I بزرگ‌ (یعنی‌(Internet بزرگترین‌ نمونه‌ یک‌INTERNET است. این‌ شبکه‌ پروتکلهای‌ متعددی‌ را مثل‌ پروتکل‌ انتقال‌ پرونده، پروتکلهای‌ متعدد پست‌ الکترونیک‌ و… را پشتیبانی‌ می‌کند.[9]

‌ ‌پروتکل‌ اصلی‌ انتقال‌ اطلاعات‌ بر روی‌ شبکه‌INTERNET پروتکل‌9)TCP/IP ) است.

پیدایش‌ و پیشرفت‌ اینترنت‌

‌ ‌اینترنت‌ در اواخر دهه‌ 1960 در وزارت‌ دفاع‌ آمریکا شکل‌ گرفت. در آن‌ زمان‌ وزارت‌ دفاع‌ ایالات‌ متحده‌ آژانس‌ پروژه‌های‌ پژوهشی‌ پیشرفته‌ را شکل‌ داد که‌ نهادی‌ بود برای‌ گسترش‌ فناوریهای‌ اطلاعاتی‌ این‌ شبکه‌ARPANET نام‌ گرفت. آرپانت‌ اولیه‌ دربردارنده‌ مراکز پژوهشی‌ و نهادهای‌ نظامی‌ بود که‌ رایانه‌های‌ آنها به‌وسیله‌ خطوط‌ تلفن‌ به‌هم‌ متصل‌ بودند. هدف‌ اصلی‌ از راه‌اندازی‌ یک‌ چنین‌ مرکزی، ایجاد یک‌ سیستم‌ غیرمتمرکز برای‌ ارتباطات‌ پژوهشی‌ بود به‌طوری‌ که‌ حتی‌ در شرایط‌ اضطراری‌ درصورتی‌ که‌ هر بخش‌ از شبکه‌ به‌ هر دلیلی‌ از کار می‌افتاد سایر اجزاء شبکه‌ به‌ فعالیت‌ خود ادامه‌ می‌دادند.

‌ ‌در سال‌ 1971 آرپانت‌ با تعداد اندکی‌ رایانه‌ فعالیت‌ خود را شروع‌ کرد. در سال‌ 1984 تعداد رایانه‌ها به‌ بیش‌ از 100 عدد رسید.

پژوهشگرانی‌ که‌ با آرپانت‌ کار می‌کردند به‌ شبکه‌های‌ رایانه‌ای، سرعت‌ بالاتر برای‌ تحقیقات‌ روی‌ آوردند. در سال‌ 1986 موسسه‌ ملی‌ علوم‌ آمریکا شبکه‌NSFNET را برای‌ ارائه‌ ارتباطات‌ شبکه‌ای‌ به‌ مراکز تحقیقاتی‌ بیشتر و گسترش‌ شبکه‌ بین‌المللی‌ تاسیس‌ کرد. در سال‌ 1987 شبکه‌ بین‌المللی‌ اینترنت‌ مشتمل‌ بر بیش‌ از 10000 دستگاه‌ رایانه‌ گردید. تعداد رایانه‌ها تا سال‌ 1989 به‌ 100000 رسید. در سال‌ 1990 آرپانت‌ به‌ فعالیت‌ خود خاتمه‌ داد اما اینترنت‌ رشد کرد و در سال‌ 1992 به‌ یک‌ میلیون‌ و در سال‌ 1993 به‌ دو میلیون‌ رایانه‌ مجهز گردید.[10]

‌ ‌آمارهای‌ موجود نشان‌ می‌دهند که‌ هم‌اکنون‌ چیزی‌ بیش‌ از 25 میلیون‌ رایانه‌ مستقیماً‌ به‌ اینترنت‌ متصل‌ هستند و تعداد کاربران‌ آن‌ به‌ حدود 500 میلیون‌ نفر رسیده‌است.(10)

‌ ‌هدایت‌ و پیشبرد اینترنت‌ و گسترش‌ آن‌ به‌وسیله‌ هیئت‌ فعالیتهای‌ اینترنت‌ انجام‌ می‌شود. هیئت‌ معماری‌ اینترنت‌ در سال‌ 83 برای‌ هدایت‌ تحول‌ حتی‌ پروتکل‌TCP/IP و ارائه‌ توصیه‌های‌ پژوهشی‌ به‌ جامعه‌ اینترنت‌ ایجاد شد… این‌ سازمان‌ هم‌اکنون‌ دو گروه‌ اصلی‌ و چند زیرمجموعه‌ فرعی‌ دارد. گروه‌ کاری‌ مهندسی‌ اینترنت‌ و گروه‌ کاری‌ پژوهشی‌ اینترنت‌ دو گروه‌ اصلی‌ هستند. بخش‌ نخست‌ مسئولیت‌ تحول‌ و پیشبرد پروتکل‌ TCP/IP و استانداردسازی‌ آن‌ با توافق‌ هیئت‌ معماری‌ و یکپارچه‌سازی‌ سایر پروتکلها درقالب‌ عملیات‌ اینترنتی‌ را به‌عهده‌ دارد. گروه‌ کاری‌ پژوهشی‌ اینترنت‌ به‌ سازماندهی‌ و اکتشاف‌ مفاهیم‌ پیشرفته‌ در شبکه‌ تحت‌ هدایت‌ هیئت‌ معماری‌ و با پشتیبانی‌ سازمانهای‌ دولتی‌ گوناگون‌ ادامه‌ می‌دهد. یک‌ اداره‌ منشی‌گری‌ نیز برای‌ مدیریت‌ عملکرد روزانه‌ هیئت‌ معماری‌ و گروه‌ کاری‌ مهندسی‌ اینترنت‌ ایجاد شده‌ است. گروه‌ کاری‌ مهندسی‌ در سال‌ سه‌ بار رسماً‌ با 50 گروه‌ کاری‌ خود دیدار می‌کند. ثبت‌ آدرسهای‌ اینترنت‌ به‌وسیله‌ سازمان‌ اختصاص‌ شماره‌های‌ اینترنت‌ انجام‌ می‌شود که‌ بخشی‌ از مسئولیتهای‌ خود را درمورد ثبت‌ آدرسهای‌ اینترنتی‌ تفویض‌ کرده‌ است‌ و به‌عنوان‌ عامل‌ مرکزی‌ برای‌ اطلاعات‌ مربوط‌ به‌ اینترنت‌ فعالیت‌ می‌کند و خدمات‌ مربوط‌ به‌ مرکز اختصاص‌ شبکه‌ و سیستم‌ آدرسهای‌ منحصربه‌ فرد را ارائه‌ می‌کند. در برخی‌ موارد نیز شعبه‌هایی‌ برای‌ ثبت‌ آدرسها در کشورهای‌ گوناگون‌ دارد. همچنین‌ اداره‌ ثبت‌ اینترنت‌ خدمات‌ مربوط‌ به‌ مرکز نگهداری‌ سیستم‌ نام‌ آدرسها در فهرست‌ پایگاههای‌ اطلاعاتی‌ را ارائه‌ می‌کند که‌ این‌ نامها به‌ شعبات‌ توزیع‌ شده‌ سرویس‌دهنده‌های‌DNS بر روی‌ اینترنت‌ اشاره‌ دارند.

چگونگی‌ عرضه‌ اطلاعات‌

‌ ‌در بحث‌ عرضه‌ اطلاعات‌ و دسترسی‌ به‌ آنها بر روی‌ اینترنت‌ باید به‌ چند نکته‌ اشاره‌ شود. اولین‌ نکته‌ نحوه‌ اتصال‌ به‌ اینترنت‌ است‌ نکته‌ دوم‌ شیوه‌ مشخص‌ شدن‌ اطلاعات‌ بر روی‌ این‌ شبکه‌ یا شیوه‌ آدرس‌دهی‌ اینترنت‌ به‌شمار می‌رود. نکته‌ دیگر استانداردهای‌ انتقال‌ اطلاعات‌ یا پروتکلها بر روی‌ اینترنت‌ است. نهایتاً‌ درمورد صفحات‌ وب‌ و چگونگی‌ استفاده‌ از آنها و دریافت‌ اطلاعات‌ محتوی‌ آنها بحث‌ خواهدشد.

سطوح‌ تماس‌ با اینترنت‌

‌ ‌به‌طورکلی‌ به‌ سه‌ شیوه‌ می‌توان‌ به‌ اینترنت‌ متصل‌ شد:

سطح‌ اول: در این‌ شیوه‌ کاربر به‌وسیله‌ یک‌ شبکه‌ فرعی‌ که‌ ارتباطی‌ به‌ شبکه‌ جهانی‌ ندارد به‌ اینترنت‌ متصل‌ می‌شود. این‌ شبکه‌ ازطریق‌ یک‌ دروازه‌ اجازه‌ تماس‌ با شبکه‌ جهانی‌ را فراهم‌ می‌کند… در این‌ سطح‌ از ارتباط‌ امکانات‌ کاربر به‌ امکاناتی‌ که‌ شبکه‌ فرعی‌ دراختیارش‌ می‌گذارد محدود می‌شود.

سطح‌ دوم: کاربر به‌وسیله‌ یک‌ مودم‌ و یک‌ خط‌ تلفن‌ و رایانه‌ شخصی‌ خود به‌ شبکه‌ اینترنت‌ متصل‌ می‌شود… در این‌ حالت‌ رایانه‌ کاربر به‌وسیله‌ یک‌ نرم‌افزار مناسب، مودم‌ و خط‌ تلفن‌ به‌ یک‌ ارائه‌دهنده‌ خدمات‌ اینترنتی‌ متصل‌ شده‌ و رایانه‌ کاربر مثل‌ یک‌ رایانه‌ که‌ مستقیماً‌ به‌ یک‌ رایانه‌ بزرگ‌ متصل‌ است‌ عمل‌ می‌کند. دراین‌ حالت‌ کاربر دستورات‌ را بر روی‌ رایانه‌ خود تایپ‌ می‌کند اما این‌ فرامین‌ بر روی‌ رایانه‌ میزبان‌ سرویس‌دهنده‌ اجرا می‌شوند.

سطح‌ سوم: در این‌ سطح‌ کاربر ارتباط‌ مستقیم‌ با اینترنت‌ دارد. این‌ سطح‌ عالی‌ترین‌ و گران‌قیمت‌ترین‌ سطح‌ ارتباط‌ است. در این‌ سطح‌ فرد به‌ صورت‌ مستقیم‌ و ازطریق‌ خطوط‌ پرسرعت‌ (یا ماهواره) و ظرفیت‌ ارتباطی‌ اختصاصی‌ به‌ صورت‌ 24ساعته‌ با اینترنت‌ در تماس‌ است. این‌ سطح‌ ارتباط‌ عالی‌ درصورتی‌ مفید است‌ که‌ برای‌ یک‌ رایانه‌ اصلی‌ یا یک‌ سایت‌ رایانه‌ای‌ با صدها کاربر به‌ کار رود. اخیراً‌ روشهایی‌ برای‌ استفاده‌ از ارتباطات‌ در سطح‌ سوم‌ در ساعات‌ موردنیاز (و نه‌ 24ساعته) ابداع‌ شده‌ است‌ که‌ هزینه‌ کمتری‌ دربردارد.[11]

آدرسهای‌ اینترنت‌

‌ ‌به‌ هر رایانه‌ای‌ که‌ مستقیماً‌ به‌ اینترنت‌ متصل‌ است‌ یک‌ شماره‌ منحصر به‌فرد اختصاص‌ داده‌ می‌شود. همچنین‌ حتی‌ رایانه‌های‌ شخصی‌ که‌ به‌ صورت‌ موقت‌ به‌ اینترنت‌ متصل‌ می‌شوند نیز یک‌ آدرس‌ پروتکلی‌ اینترنت‌ موقت‌ اختصاص‌ داده‌ می‌شود. معمولاً‌ آدرسهای‌ اینترنتی‌ شامل‌ چهار عدد هستند که‌ به‌وسیله‌ سه‌ نقطه‌ از هم‌ جدا می‌شوند مثل‌ 23.128.215.125 این‌ اعداد نمایانگر محل‌ و نوع‌ کاربری‌ رایانه‌ هستند. در این‌ مجموعه‌ آخرین‌ عدد (23) شماره‌ منحصربه‌ فرد رایانه‌ است‌ و شماره‌ ماقبل‌ یعنی‌ 128 نماینده‌ سازمان‌ است. شبکه‌ رایانه‌ای‌ با عدد 215 و عدد 125 نشان‌دهنده‌ کشوری‌ است‌ که‌ رایانه‌ در آنجا واقع‌ است. از آنجا که‌ به‌ خاطر سپردن‌ اعداد کار ساده‌ای‌ نیست، به‌ جای‌ این‌ اعداد از اسامی‌ استفاده‌ می‌شود. بر روی‌ شبکه‌ اینترنت‌ در سایتهای‌ گوناگون‌ یک‌ پایگاه‌ داده‌ای‌ نگهداری‌ می‌شود که‌ کار ترجمه‌ کردن‌ و معادل‌یابی‌ اسامی‌ را براساس‌ این‌ شماره‌ها انجام‌ می‌دهد.

‌از آنجا که‌ هر رایانه‌ای‌ که‌ به‌ شبکه‌ اینترنت‌ متصل‌ است‌ دارای‌ یک‌ آدرس‌ اختصاصی‌ است‌ لذا می‌توان‌ هر پیامی‌ را به‌ هر رایانه‌ در هر نقطه‌ای‌ از جهان‌ ارسال‌ کرد یا با آن‌ ارتباط‌ برقرار کرد. مشروط‌ بر آنکه‌ رایانه‌ به‌ شبکه‌ اینترنت‌ متصل‌ باشد.[12]

اطلاعات‌ در صفحات‌ وب‌

‌ ‌روشهای‌ متعددی‌ برای‌ ارائه‌ اطلاعات‌ بر روی‌ شبکه‌های‌ رایانه‌ای‌ و به‌ویژه‌ اینترنت‌ وجود دارد اما معمولاً‌ در روی‌ اینترنت‌ اطلاعات‌ درقالب‌ صفحات‌ وب‌ دردسترس‌ ملاقات‌کنندگان‌ قرار می‌گیرند. پروتکل‌ مبنا برای‌ انتقال‌ صفحات‌ وب‌ بر روی‌ اینترنت‌ پروتکل‌(11)HTTP است. همچنین‌ بر روی‌ اینترنت‌ خدمات‌ بسیار متنوعی‌ قابل‌ دسترسی‌ هستند. از مهمترین‌ این‌ خدمات‌ خدمات‌ انتقال‌ پرونده‌ها، پست‌ الکترونیک‌ و مهمترین‌ آنها سرویس‌ تور گسترده‌ جهانی‌ یاWWW است. غالباً‌ صفحات‌ وب‌ بر روی‌ اینترنت‌ با پشتیبانی‌ این‌ سرویس‌ دردسترس‌ هستند.

‌ ‌پروتکل‌HTTP یا پروتکل‌ انتقال‌ ابرمتن‌ اجازه‌ می‌دهد تا متون‌ محتوی‌ داده‌ها که‌ با زبان‌(HYPERTEXT MARKUP LANGUAGE) HTML نوشته‌ شده‌اند به‌وسیله‌ سرویس‌ WWW به‌ کاربران‌ مختلف‌ منتقل‌ شوند. البته‌ زبانهای‌ دیگری‌ مثل‌ACTIVE PAGE ASP ) SERVER) نیز برای‌ طراحی‌ صفحات‌ وب‌ مورداستفاده‌ هستند.

‌ ‌تعریف‌ صفحات‌ وب: یک‌ سند بر روی‌ سرویس‌.WWW یک‌ صفحه‌ وب‌ شامل‌ یک‌ پرونده‌HTML همراه‌ با پرونده‌های‌ گرافیکی‌ و برنامه‌های‌ اجرایی‌ داخل‌ آن‌ در یک‌ زیرشاخه‌ بر روی‌ یک‌ ماشین‌ مشخص‌ است.

غالباً‌ یک‌ صفحه‌ اینترنت‌ ارتباطی‌ با سایر صفحه‌ها دارد.[13]

‌ ‌در یک‌ صفحه‌ وب‌ غالباً‌ می‌توان‌ متون، تصاویر نقاشی‌ متحرک، جداول‌ و نمودارها، فیلمهای‌ تبلیغاتی، پیامهای‌ صوتی‌ و اتصال‌ به‌ سایر صفحات‌ وب‌ یا وب‌ سایتهای‌ دیگر را مشاهده‌ کرد.

‌ ‌به‌ لطف‌ فناوری‌ ابرمتن‌(HYPERTEXT) می‌توان‌ از یک‌ صفحه‌ وب‌ که‌ بر روی‌ یک‌ رایانه‌ در نقطه‌ مشخص‌ قرار دارد به‌ اطلاعات‌ صفحات‌ دیگر در مکانهایی‌ بسیار دورتر از عمل‌ واقع‌ شدن‌ رایانه‌ میزبان‌ دسترسی‌ داشت. این‌ فناوری‌ باعث‌ گردیده‌ است‌ تا دسترسی‌ به‌ اطلاعات‌ برای‌ همه‌ کاربران‌ صرف‌نظر از موقعیت‌ جغرافیایی‌ و آگاهی‌ آنها درمورد موقعیت‌ قرارگرفتن‌ اطلاعات‌ موردنیاز، امکان‌پذیر گردد.

‌ ‌صفحات‌ وب‌ بر روی‌ اینترنت‌ همان‌طور که‌ پیشتر نیز گفته‌ شد، به‌وسیله‌ یک‌ آدرس‌ منحصربه‌ فرد مشخص‌ می‌شوند. غالباً‌ آدرس‌ موردنظر به‌ شکل‌ زیر:

پسوند. نام‌ سایت/WWW./HTTP:

مشخص‌ می‌گردد.http نشان‌دهنده‌ استاندارد مبادله‌ صفحات‌ وب،www نمایانگر سرویس‌ مورداستفاده، نام‌ سایت‌ نشان‌دهنده‌ صاحب‌ یا موسس‌ سایت‌ و پسوند نشان‌دهنده‌ نوع‌ کاربری‌ سایت‌ است.

اینترنت‌ها و اکسترانت‌ها

‌ ‌همراه‌ با گسترش‌ اینترنت، نیاز به‌ کاربردهای‌ مشابه‌ آن‌ برای‌ استفاده‌ در داخل‌ سازمانها و گروههای‌ متوسط‌ و بزرگ‌ پدید آمد. ایده‌ استفاده‌ از امکاناتی‌ که‌ تکیه‌ بر اینترنت‌ داخلی‌ در سازمانها و گروهها دارند تاحدی‌ به‌ ایده‌ شبکه‌های‌ بسته‌ نزدیک‌ است. راه‌حل‌ این‌ نیاز یک‌ <مینی‌ اینترنت> است‌ که‌ همه‌ به‌جز افراد درون‌ آن‌ یا افراد مرتبط‌ با آن‌ سازمان‌ یا گروه‌ بسته‌ است. اینترانت‌ یک‌ اینترنت‌ است‌ که‌ تنها برای‌ گروه‌ محدودی‌ از افراد در یک‌ منطقه‌ جغرافیایی‌ محدود قابل‌ دسترسی‌ است.

تعریف‌ اینترنت: شبکه‌ای‌ که‌ برای‌ پردازش‌ اطلاعات‌ در یک‌ شرکت‌ یا سازمان‌ طراحی‌ شده‌ است. کاربردهای‌ آن‌ شامل‌ توزیع‌ اسناد، توزیع‌ نرم‌افزار، دسترسی‌ به‌ پایگاههای‌ داده‌ای‌ و آموزش‌ می‌شود.

‌ ‌علت‌ نام‌گذاری‌ اینترنت‌ این‌ است‌ که‌ معمولاً‌ اینترانت‌ها برنامه‌هایی‌ را به‌ کار می‌گیرند که‌ مربوط‌ به‌ اینترنت‌ هستند مثل‌ صفحات‌ وب، مرورگرهای‌ وب، سایتهای‌FTP ، پست‌ الکترونیک، گروههای‌ خبری‌ و فهرستهای‌ پستی. این‌ خدمات‌ تنها برای‌ آنان‌ که‌ درون‌ سیستم‌ هستند قابل‌ دسترسی‌ است.[14]

تعریف‌ اکسترانت: یک‌ اکسترانت‌ را می‌توان‌ چیزی‌ بین‌ اینترنت‌ و اینترانت‌ به‌حساب‌ آورد. اکسترانت‌ یک‌ اینترنت‌ است‌ که‌ دسترسی‌ محدودی‌ برای‌ غیر دارد وبرای‌ این‌ گروه‌ جمع‌آوری‌ و ارائه‌ اطلاعات‌ بر روی‌ اینترانت‌ سازمان‌ را امکان‌پذیر می‌سازد.

‌ ‌با تائید اجازه‌ دسترسی‌ به‌وسیله‌ کلمه‌ عبور برای‌ افراد یا گروههای‌ ازپیش‌ تعیین‌ شده، امکان‌ تغییر درجه‌ دسترسی‌ به‌ اکسترانت‌ امکان‌پذیر می‌شود و امکان‌ کنترل‌ دسترسی‌ به‌ مطالب‌ حساس‌ مثل‌ قیمتهای‌ منطقه‌ای، شرایط‌ انجام‌ امور تجاری، انواع‌ محصولات‌ موجود و غیره‌ فراهم‌ می‌آید.[15]

‌ ‌پنج‌ مورد بالا فناوریهای‌ ارتباطی‌ پشتیبانی‌کننده‌ تجارت‌ الکترونیک‌ به‌شمار می‌روند. نکته‌ مهمی‌ که‌ باید موردتوجه‌ قرارگیرد این‌ است‌ که: ابزارهای‌ ارتباطی‌ و چه‌ ابزارهای‌ عملیاتی‌ تجارت‌ الکترونیک‌ تنها محدود به‌ موارد معرفی‌ شده‌ در این‌ نوشته‌ نمی‌شوند. امروزه‌ با پیشرفت‌ تکنولوژی‌ اطلاعات‌ هر روز ابزارهای‌ جدیدی‌ برای‌ تسهیل‌ امور تجاری‌ و بازرگانی‌ پدید می‌آیند.

ابزارهای‌ اجرایی‌ و عملیاتی‌

EDI,EDI ترکیبی،EDI متقابل‌ پست‌ الکترونیک‌ ابزارهای‌ اینترنتی‌ نمابر پیشرفته‌ ابزارهای‌ صوتی‌ پشتیبانی‌ پیوسته‌ درخواست‌ (21)CALS انتقال‌ پرونده‌ها طراحی‌ و تولید به‌ کمک‌ رایانه‌ ابزارهای‌ چندرسانه‌ای‌ تابلوهای‌ اعلان‌ الکترونیکی‌ کنفرانسهای‌ راه‌دور تعیین‌ هویت‌ به‌ صورت‌ خودکار.

مبادله‌ الکترونیک‌ داده‌ها

‌ ‌EDI یا مبادله‌ الکترونیکی‌ داده‌ها یکی‌ از قدیمی‌ترین‌ و بنیادی‌ترین‌ ابزارهای‌ یکپارچه‌سازی‌ فعالیتهای‌ تجاری‌ است. جالب‌ اینکه‌ به‌ علت‌ ماهیت‌ سازگار و استانداردسازیهای‌ صورت‌ گرفته، این‌ ابزار هنوز هم‌ یکی‌ از مفیدترین‌ و پیشروترین‌ کاربردهای‌ تجارت‌ الکترونیکی‌ امروزی‌ است.

تعریف‌:EDI مبادله‌ الکترونیک‌ داده‌ها یاEDI ، تبادل‌ داده‌های‌ تجاری‌ در یک‌ الگوی‌ استاندارد شده‌ میان‌ رایانه‌هاست. در تبادل‌ الکترونیکی‌ داده‌ها، اطلاعات‌ بر اساس‌ یک‌ الگوی‌ مشخص‌ که‌ به‌وسیله‌ طرفین‌ مبادله‌کننده‌ مشخص‌ شده‌ است‌ سازمانی‌ می‌شوند به‌طوری‌ که‌ اجازه‌ می‌دهند رایانه‌ها بدون‌ دخالت‌ مبادله‌ را صورت‌ دهند و نیازمند هیچ‌گونه‌ دخالت‌ عامل‌ انسانی‌ یا ورود مجدد اطلاعات‌ در دو سر مسیر نیستند. اطلاعاتی‌ که‌ در یک‌ مجموعه‌ مبادله‌ الکترونیک‌ وجود دارند در بیشتر موارد مثل‌ اسناد چاپی‌ متعارف‌ هستند.[16]

‌ ‌دو دلیل‌ عمده‌ برای‌ به‌کارگیری‌EDI وجود دارد:

کاهش‌ مبادلات‌ کاغذی;

کاهش‌ ورود مجدد اطلاعات.

‌ ‌استانداردهای‌ مبادله‌ داده‌ها در اسناد الکترونیکی‌EDI بسیار زیاد هستند. حتی‌ صنایع‌ گوناگون‌ در کشورهای‌ مختلف‌ نیز استانداردهای‌ خاص‌ خود را دارا هستند. استاندارد اصلی‌EDI استاندارد 12X است‌ که‌ به‌وسیله‌ کمیته‌ استانداردهای‌ آمریکا تعیین‌ شده‌ است. برای‌ ملاحظه‌ فهرست‌ کامل‌ استانداردها و نحوه‌ پیشرفت‌ آنها سایت‌ زیر را مشاهده‌ کنید:

Http:‌//WWW.ARMYEC.SRA.COM/ DOC/KNOWBASE/DOCS/22

‌ ‌مهمترین‌ پیشرفت‌EDI در سطح‌ بین‌المللی‌ ایجاد یک‌ ابزار استاندارد شده‌ جهانی‌ به‌ نام‌ ادیفاکت(13) توسط‌ سازمان‌ ملل‌ متحد است. ادیفاکت‌ به‌ معنی‌ مبادله‌ الکترونیک‌ داده‌ها برای‌ انجام‌ امور اجرایی، تجارت‌ و حمل‌ونقل‌ است. استانداردهای‌ ادیفاکت‌ به‌وسیله‌ هیئتهای‌ منطقه‌ای‌ و عوامل‌ گزارش‌دهنده‌ آنها تحت‌ نظر سازمان‌ ملل‌ ایجاد می‌شوند. زبان‌ استاندارد و ادیفاکت‌ زبان‌ اسپرانتو تعیین‌ شده‌ است. برای‌ کسب‌ اطلاعات‌ کامل‌ درموردEDI و ادیفاکت‌ آدرس‌ زیر را مشاهده‌ کنید. درضمن‌ می‌توانید نرم‌افزار آموزشی‌ ادیفاکت‌ را نیز از این‌ آدرس‌ دریافت‌ کنیدHttp://www.unece.org

:

EDI ترکیبی: هدف‌ از به‌کارگیری‌EDI حذف‌ تمامی‌ مبادلات‌ کاغذی‌ مرتبط‌ با فرایندهای‌ تجاری‌ است. گاهی‌ اوقات‌ برخی‌ از عوامل‌ فعال‌ در بخش‌ تجارت‌ کاربرEDI نیستند. EDI ترکیبی‌ به‌منظور برقراری‌ ارتباط‌ کاربران‌EDI با عوامل‌ فاقد آن‌ در سطح‌ بین‌المللی‌ استفاده‌ می‌شود و توانایی‌ دارد تا اسناد کاغذی‌ آنها را در قالب‌ اسناد الکترونیکی‌ منتقل‌ سازد. این‌ شیوه‌ مبادله‌ الکترونیکی‌ اجازه‌ می‌دهد تا تمامی‌ مبادلات‌ تجاری‌ طوری‌ انجام‌ شوند که‌ گویی‌ همه‌ طرفین‌ ازEDI بهره‌ می‌برند. با استفاده‌ ازEDI ترکیبی، پیامهایی‌ که‌ برای‌ عوامل‌ ناتوان‌ از استفاده‌EDI فرستاده‌ می‌شوند به‌ صورت‌ فکس‌ بر روی‌ کاغذ یا به‌ صورت‌ نامه‌های‌ پستی‌ ارسال‌ می‌شوند. همچنین‌ در برخی‌ موارد راه‌حلهای‌ نرم‌افزاری‌ ارائه‌ شده‌اند که‌ پیامهای‌ غیرEDI عوامل‌ فعال‌ بخش‌ تجارت‌ را به‌ پیامهای‌EDI ترجمه‌ کرده‌ و انتقال‌ می‌دهند.[17]

EDI متقابل: در بیشتر موارد پیامهای‌EDI به‌صورت‌ دسته‌بندی‌ شده‌ و مشخص‌ پردازش‌ می‌شوند. اما شرایطی‌ وجود دارد که‌ دیدگاهی‌ متقابل‌ برای‌ تجارت‌ الکترونیک‌ لازم‌ است. نمونه‌ این‌ شرایط‌ می‌تواند رزرو کردن‌ خدمات‌ مسافرتی‌ و تفریحی‌ برای‌ تعطیلات‌ باشد. در چنین‌ مواردی‌ عوامل‌ متعددی‌ مثل‌ رزرو پرواز، رزرو هتل‌ و اجاره‌ کردن‌ خودرو در مقصد و غیره‌ باید موردتایید قرار گیرند. عموماً‌ هریک‌ از این‌ عوامل‌ می‌بایست‌ به‌وسیله‌ سیستم‌های‌ جداگانه‌ای‌ ترتیب‌ داده‌ شوند و ممکن‌ است‌ برخی‌ موارد را نتوان‌ به‌ شکل‌ متناسب‌ مرتب‌ کرد. در این‌ موارد اگر بتوان‌ سیستم‌ها را به‌ یکدیگر متصل‌ کرد می‌توان‌ عملیات‌ رزرو کلی‌ و یکپارچه‌ را باتوجه‌ به‌ دسترسی‌ کلیه‌ عوامل‌ انجام‌ داد. وظیفه‌EDI متقابل‌ یکپارچه‌سازی‌ فرایندهای‌ گوناگون‌ در یک‌ سیستم‌ چندمنظوره‌EDI است.

مبادله‌ الکترونیکی‌ داده‌های‌ مالی: یکی‌ از تکنولوژی‌های‌ جدید در صنعت‌ مبادله‌ داده‌ها انتقال‌ الکترونیک‌ داده‌های‌ مالی‌(FEDI) است. مبادله‌ الکترونیک‌ داده‌های‌ مالی‌ دربردارنده‌ انتقال‌ رایانه‌ به‌ رایانه‌ دستورهای‌ پرداخت‌ و جزئیات‌ جمع‌ اقلام‌ با استفاده‌ از استانداردهای‌ بین‌المللی‌ پیام‌ است. نمونه‌ آن‌ می‌تواند یک‌ پرداخت‌ تجاری‌ باشد.

انتقال‌ الکترونیکی‌ وجوه: فناوری‌ جدید دیگر در صنعت‌EDI ، انتقال‌ وجوه‌ به‌ صورت‌ الکترونیکی‌ است‌ که‌ استفاده‌ از آن‌ برای‌ کاربران‌EDI می‌تواند مبادلات‌ مالی‌ آنها را بسیار تسهیل‌ کند.[18]

‌ ‌به‌طورکلی‌ برایندهای‌ حاصل‌ از استفاده‌EDI و سایر زیرمجموعه‌های‌ آن‌ را می‌توان‌ در دو طبقه‌ کلی‌ جای‌ داد:

نتایج‌ و مزایای‌ کلی‌ راهبردی‌ شامل: کاهش‌ هزینه‌های‌ اداری‌ و اجرایی، مزیت‌ بازاریابی‌ نسبت‌ به‌ رقبایی‌ که‌ کاربرEDI نیستند، افزایش‌ ارزش‌افزوده‌ ازطریق‌ افزایش‌ سرعت‌ و دقت‌ در پردازش‌ عملیات، بهبود کنترل‌ موجودی، یکپارچگی‌ استراتژیک‌ داده‌های‌EDI و پردازش‌ اطلاعات;

نتایج‌ و مزایای‌ عملیاتی‌ و فنی‌ شامل: بهبود ارائه‌ خدمات‌ به‌ مشتریان، حذف‌ کاغذ، فکس‌ و پیامهای‌ پستی‌ بدون‌ الگو، حذف‌ پردازشهای‌ تکراری‌ داده‌ها، حذف‌ پایانه‌های‌ رایانه‌ای‌ وقت‌گیر و مشکل‌ساز و برنامه‌های‌ محدودکننده، حذف‌ بایگانیهای‌ دستی، حذف‌ نیاز به‌ انطباق‌ اسناد و نسخه‌برداری‌ و پرونده‌سازی، حذف‌ نیاز به‌ ورود کلید واژه‌ها برای‌ جستجوی‌ اسناد و حذف‌ استانداردهای‌ مشکل‌سازی‌ حفظ‌ و نگهداری‌ اسناد و مدارک‌ اداری، کاهش‌ زمان‌ کلی‌ پردازش‌ معاملات، حذف‌ هزینه‌های‌ پستی‌ و هزینه‌ طراحی‌ و چاپ‌ فرمهای‌ اداری، بهبود مدیریت‌ نقدینگی‌ و نظارت‌ بر هزینه‌های‌ عملیاتی.

پست‌ الکترونیک‌

‌ ‌کاربرد اصلی‌ پست‌ الکترونیک‌ مبادله‌ پیامهای‌ محتوی‌ متن‌ ازطریق‌ پروتکل‌ پست‌ ساده‌ انتقال‌ بوده‌ است. همچنین‌ ارسال‌ پرونده‌های‌ دیگری‌ مثل‌ برنامه‌ها و پرونده‌های‌ صفحه‌ گسترده‌ با تبدیل‌ سیستم‌ کدگذاری‌ آنها به‌ سیستم‌ استاندارد امکان‌پذیر است. همچنین‌ می‌توان‌ سایر پرونده‌ها را به‌ صورت‌ ضمیمه‌ با یک‌ پیام‌ پست‌ الکترونیک‌ ارسال‌ کرد.[19]

‌ ‌امروزه‌ پست‌ الکترونیک‌ بعداز اینترنت‌ ابزار شماره‌ دو تجارت‌ الکترونیک‌ به‌شمار می‌رود. استفاده‌ از پست‌ الکترونیک‌ باعث‌ کاهش‌ بسیار شدید در هزینه‌های‌ مکاتبات‌ و سرعت‌ در انتقال‌ و پردازش‌ اطلاعات‌ گردیده‌ است. امروزه‌ به‌ لطف‌ فناوریهای‌ چندرسانه‌ای‌ می‌توان‌ به‌وسیله‌ پست‌ الکترونیک‌ متن، پرونده، تصویر، پیامهای‌ صوتی‌ و فیلمهای‌ تبلیغاتی‌ و تصاویر و نمودارهای‌ گوناگون‌ را به‌ هرجای‌ دنیا ارسال‌ کرد. سیستم‌ آدرسهای‌ پست‌ الکترونیکی‌ از استاندارد آدرس‌دهی‌ اینترنتی‌ یاDNS پیروی‌ می‌کند. معمولاً‌ یک‌ آدرس‌ پست‌ الکترونیکی‌ به‌ صورت‌ زیر است:

نام‌رایانه‌سرویس‌دهنده‌پست‌الکترونیکی@نام‌کاربر

‌ ‌نام‌ کاربر کلمه‌ای‌ است‌ اختیاری‌ که‌ به‌وسیله‌ کاربر انتخاب‌ می‌شود. علامت‌ @ نشان‌ می‌دهد که‌ آدرس‌ فوق‌ نمایانگر یک‌ صندوق‌ پستی‌ الکترونیک‌ بر روی‌ رایانه‌ سرویس‌دهنده‌ پست‌ الکترونیکی‌ است. سمت‌ راست‌ علامت‌ @ نام‌ رایانه‌ سرویس‌دهنده‌ آورده‌ می‌شود. این‌ آدرس‌ نیز مثل‌ آدرسهای‌ اینترنت‌ یک‌ عدد چهار رقمی‌ است‌ که‌ به‌ یک‌ نام‌ ترجمه‌ می‌شود.

ابزارهای‌ اینترنتی‌

‌ ‌ابزارهای‌ اینترنتی‌ اشاره‌ دارد به‌ کلیه‌ خدمات‌ و برنامه‌هایی‌ که‌ بر روی‌ اینترنت‌ قابل‌ دسترسی‌ و اجرا هستند. مهمترین‌ این‌ ابزارها صفحات‌ وب، خدمات‌ پیام‌گذاری‌ و پیام‌گیری، پست‌ اینترنتی‌ و… هستند. دامنه‌ شمول‌ ابزارهای‌ اینترنتی‌ تقریباً‌ از گسترده‌تر از همه‌ ابزارهای‌ دیگراست.

نمابر پیشرفته‌

‌ ‌نمابر پیشرفته‌ اشاره‌ به‌ فناوری‌ دارد که‌ می‌تواند پیامهای‌ پست‌ الکترونیکی‌ را به‌ صورت‌ نمابر بر روی‌ دستگاه‌ گیرنده‌ ارسال‌ کند.

ابزارهای‌ صوتی‌

‌ ‌گروه‌ ابزارهای‌ صوتی‌ کلیه‌ تواناییهای‌ ابزارهای‌ تجارت‌ الکترونیک‌ برای‌ ارسال، دریافت، تبلیغات‌ و پیام‌گذاری‌ به‌ صورت‌ صوتی‌ را پوشش‌ می‌دهد. امروزه‌ تعداد این‌ ابزارها مثل‌ ابزارهای‌ اینترنتی‌ بسیار زیاد و کاربرد آنها بسیار متنوع‌ است. یکی‌ از جالبترین‌ این‌ ابزارها ابزارهای‌ پاسخگوی‌ پیام‌ و ذخیره‌کننده‌ پیامهای‌ صوتی‌ اینترنتی‌ هستند.

پشتیبانی‌ درخواست‌ پیوسته‌

‌ ‌این‌ ابزار یک‌ استراتژی‌ جهانی‌ برای‌ یکپارچه‌سازی‌ هرچه‌ بیشتر سازمانها ازطریق‌ سرراست‌ کردن‌(STREAM LINING) فرایندهای‌ تجاری‌ و کاربرد استانداردها و فناوریها برای‌ توسعه، مدیریت، مبادله‌ و استفاده‌ از اطلاعات‌ بازرگانی‌ و فنی‌ است. این‌ ابزار پیشتر به‌نام‌ درخواست‌ و پشتیبانی‌ لجستیک‌ به‌ کمک‌ رایانه‌ نامیده‌ می‌شد.[20]

انتقال‌ پرونده‌ها

‌ ‌انتقال‌ پرونده‌ها یکی‌ از مهمترین‌ ابزارهایی‌ است‌ که‌ انتقال‌ اطلاعات‌ درقالب‌ پرونده‌ها را پشتیبانی‌ می‌کند. اساس‌ کار این‌ ابزار پروتکل‌ انتقال‌ پرونده‌ است. به‌وسیله‌ این‌ ابزار کاربران‌ می‌توانند به‌ سایت‌ موردنظر خود مرتبط‌ شده‌ و پرونده‌ موردنظر را دریافت‌ کنند. همچنین‌ می‌توان‌ اطلاعات‌ بازرگانی‌ و فنی‌ را به‌ صورت‌ پرونده‌ از شعبات‌ گوناگون‌ برای‌ مرکز یا بالعکس‌ ارسال‌ کرد. درمورد محتوای‌ اطلاعات‌ پرونده‌ و نوع‌ اطلاعات‌ ارسالی‌ در این‌ روش‌ تقریباً‌ هیچ‌گونه‌ محدودیتی‌ وجود ندارد و پرونده‌های‌ ارسالی‌ و دریافتی‌ کلیه‌ اشکال‌ داده‌های‌ موجود را پوشش‌ می‌دهند. این‌ پرونده‌ها می‌توانند اطلاعات‌ تجاری، مالی، فنی‌ شرکت‌ یا شعبات‌ آن، اطلاعات‌ پرسنلی‌ یا مشخصات‌ فردی‌ و یا حتی‌ کاتالوگ‌های‌ الکترونیکی‌ برای‌ مشتریان‌ باشند.

طراحی‌ و تولید به‌ کمک‌ رایانه‌

‌ ‌طراحی‌ و تولید به‌ کمک‌ رایانه‌ دو فناوری‌ را پوشش‌ می‌دهد:

CAD یا طراحی‌ به‌ کمک‌ رایانه: استفاده‌ از فناوری‌ اطلاعات‌ برای‌ عناصر فرایند طراحی‌ محصولات‌ تولیدی، مونتاژی‌ یا ساختنی‌ که‌ هم‌ نسخه‌های‌ پیش‌نویس‌ و آزمایشی‌ (در مرحله‌ ایجاد، تغییر، ذخیره‌سازی‌ و مهندسی‌ تولید و سایر شاخه‌های‌ فنی) و هم‌ در مرحله‌ مدل‌سازی‌ (ایجاد استفاده‌ از مدل‌های‌ کاملاً‌ سه‌بعدی) را پوشش‌ می‌دهد.

CAM تولید به‌ کمک‌ رایانه: کاربرد فناوری‌ اطلاعات‌ برای‌ کنترل‌ و مدیریت‌ فرایندهای‌ تولیدی‌ که‌ معمولاً‌ به‌ کنترل‌ ابزارهای‌ ماشینی‌ مثل‌ تراش‌ و فرز محدود می‌شوند یعنی‌ جایی‌ که‌ ابزار مستقیماً‌ به‌وسیله‌ رایانه‌ کنترل‌ می‌گردد.

‌ ‌اخیراً‌ فناوری‌ جدیدتری‌ به‌ نام‌ استاندارد مبادله‌ داده‌های‌ محصولات‌ / مدلها ابداع‌ شده‌ است. این‌ فناوری‌ مجموعه‌ای‌ است‌ از استانداردهای‌ درحال‌ توسعه‌ برای‌ برقراری‌ ارتباط‌ درمورد مدل‌ یک‌ محصول‌ تکمیل‌ شده‌ همراه‌ با اطلاعات‌ کافی‌ که‌ به‌وسیله‌ برنامه‌های‌ پیشرفته‌CAM/CAD قابل‌ تفسیر هستند(41)PDES . به‌عنوان‌ یک‌ استاندارد آمریکایی‌ و(51)STEP به‌عنوان‌ همتای‌ بین‌المللی‌ آن‌ درحال‌ توسعه‌ هستند.[21]

ابزارهای‌ چندرسانه‌ای‌

‌ ‌ابزارهای‌ چندرسانه‌ای‌ نمایانگر ادغام‌ صنایع‌ رایانه، ارتباطات‌ و پخش‌ هستند. با ترکیب‌ دامنه‌ وسیعی‌ از منابع‌ اطلاعاتی‌ مثل‌ صدا، گرافیک، نقاشی‌ متحرک، تصاویر، امکانات‌ صوتی‌ و تصویری‌ در یک‌ رسانه‌ جذاب‌ و فوق‌العاده‌ پویا، سیستم‌های‌ چندرسانه‌ای‌ شیوه‌ کار، یادگیری‌ و سرگرمی‌ را دگرگون‌ خواهندکرد.[22]

تابلوهای‌ اعلان‌ الکترونیکی‌

‌ ‌یک‌ بولتن‌ برد مشابه‌ یک‌ شبکه‌ و یک‌ اینترنت‌ است. یک‌ بولتن‌ برد می‌تواند شامل‌ دایراکتوری‌هایی‌ از پرونده‌ها (برای‌ دریافت‌ کاربران)، امکانات‌ پست‌ الکترونیکی‌ (یعنی‌ جایی‌ که‌ کاربران‌ می‌توانند پیامها را مبادله‌ کرده‌ یا آنها را ارسال‌ کنند) باشد. بسته‌ به‌ نوع‌ امکان‌ دسترسی‌ کسانی‌ که‌ از یک‌ بولتن‌ برد استفاده‌ می‌کنند، آنها می‌توانند پرونده‌های‌ ذخیره‌ شده‌ را بخوانند، آنها را دریافت‌ کنند (یک‌ نسخه‌ را از بولتن‌ برد دریافت‌ کنند)، پرونده‌هایی‌ را بر روی‌ بولتن‌ برد قرار دهند و حتی‌ آن‌ پرونده‌ها را تغییر دهند. بولتن‌ بردها می‌توانند روی‌ اینترنت‌ نیز قرار گیرند.[23]

کنفرانسهای‌ راه‌دور

‌ ‌کنفرانسهای‌ راه‌دور به‌ صورت‌ صوتی‌ و تصویری‌ بر روی‌ اینترنت‌ انجام‌ می‌شوند. از مهمترین‌ مزایای‌ این‌ کنفرانسها صرفه‌جویی‌ در هزینه‌های‌ مسافرتهای‌ بازرگانی‌ و وقت‌ تلف‌ شده‌ در این‌ حمل‌ونقلها است. یکی‌ از محبوب‌ترین‌ کاربردهای‌ کنفرانسهای‌ راه‌دور، گپ‌(CHAT) اینترنتی‌ است‌ که‌ هم‌ به‌ صورت‌ تایپ‌ لغات‌ و هم‌ به‌ صورت‌ ارسال‌ صوت‌ و تصویر انجام‌ می‌شود. این‌ خدمات‌ کاربران‌ بسیار زیادی‌ را به‌ خود جلب‌ کرده‌ است.

تعیین‌ هویت‌ به‌ صورت‌ خودکار

‌ ‌تعیین‌ هویت‌ به‌ صورت‌ خودکار به‌ معنی‌ شناخت‌ کاربران‌ به‌وسیله‌ ابزارهای‌ الکترونیکی‌ یا شناخت‌ آنها به‌وسیله‌ سوابق‌ ایجادشده‌ گذشته‌ است. آشناترین‌ شیوه‌ شناسایی‌ خودکار، شناسه‌هایی‌ هستند به‌ نام‌COOKIE که‌ هنگام‌ ملاقات‌ سایت‌های‌ گوناگون‌ بر روی‌ اینترنت‌ بر روی‌ سیستم‌ کاربر و بر روی‌ سایت‌ موردملاقات‌ ایجاد می‌شوند. در این‌ شناسه‌ تاریخ‌ ملاقات، نام‌ کاربر یا نام‌ رایانه، نوع‌ اطلاعات‌ دریافتی‌ و احتمالاً‌ کالاها یا خدماتی‌ که‌ سفارش‌ داده‌ است‌ ذخیره‌ می‌شوند. این‌ شناسه‌ در ملاقاتهای‌ بعدی‌ کاربر به‌ سرعت‌ به‌ ناظر سایت‌ نشان‌ می‌دهند که‌ چه‌ کسی‌ با چه‌ علایقی‌ به‌ سایت‌ وصل‌ شده‌ و کمک‌ می‌کند تا بهتر بتواند علایق‌ و نیازهای‌ او را تامین‌ کند.

‌ ‌علاوه‌ بر موارد فوق‌ درحال‌ حاضر ابزارهای‌ مالی‌ و ابزارهای‌ پرداخت‌ الکترونیکی‌ بخش‌ بسیار مهمی‌ از ابزارهای‌ پشتیبانی‌کننده‌ تجارت‌ الکترونیک‌ به‌شمار می‌آیند. به‌طورکلی‌ می‌توان‌ ابزارهای‌ الکترونیکی‌ پشتیبان‌ مالی‌ را به‌ دو گروه‌ ابزارهای‌ پرداخت‌ و ابزارهای‌ انتقال‌ تقسیم‌ کرد: ابزارهای‌ پرداخت‌ ابزارهایی‌ هستند که‌ برای‌ پرداخت‌ وجوه‌ کالاها و خدمات‌ به‌وسیله‌ کاربران‌ نهایی‌ و مصرف‌کنندگان‌ استفاده‌ می‌شوند مثل‌ کارتهای‌ اعتباری، کارتهای‌ هوشمند،(16) ژتون‌ و کوپن‌ الکترونیک، چک‌ الکترونیک‌ NETCHEQUE))، پول‌ دیجیتال‌(DIGICASH) و غیره. این‌ ابزارها درحال‌ حاضر در حال‌ گسترش‌ هستند و در برخی‌ موارد نیز به‌ صورت‌ آزمایشی‌ به‌ کار گرفته‌ شده‌اند. مشکل‌ اصلی‌ این‌ ابزارها امنیت‌ انتقال‌ اطلاعات‌ مالی‌ و حفظ‌ اطلاعات‌ خصوصی‌ افراد است.

‌ ‌گروه‌ دوم‌ ابزارهای‌ انتقال‌ وجوه‌ هستند. کاربرد این‌ ابزارها برای‌ انتقال‌ وجوه‌ عمده‌ میان‌ بانکها یا شرکتهاست. قدمت‌ این‌ ابزارها بسیار بیشتر از ابزارهای‌ پرداخت‌ است‌ و ایمنی‌ بالاتری‌ نیز دارند. از نمونه‌ این‌ ابزارها می‌توان‌ از انتقال‌ وجوه‌ میان‌ بانکها، انتقال‌ الکترونیکی‌ داده‌های‌ مالی‌(FEDI) انتقال‌ وجوه‌ به‌ صورت‌ الکترونیک‌(EFT) نام‌ برد.

پانویسها:

1- INFORMATION INFRASTRUCTURE TECHNOLOGY AND APPLICATIONS.IITA).)

2- ELECTRONIC DATA INTERCHANGE (EDI)

3- ADVANCED RESEARCH PROJECT AGENCY (ARPA)

4- VALUE ADDED AND DATA SERVICES NETWORK (VADs)

5- INTERNATIONAL TELECOMMUNI- CATION UNITY (ITU).

6 – تعریف‌ پروتکل: یک‌ زبان‌ یا مجموعه‌ای‌ از قواعد که‌ به‌ رایانه‌ها اجازه‌ می‌دهد تا به‌ شیوه‌ تعریف‌ شده‌ای‌ با یکدیگر ارتباط‌ متقابل‌ داشته‌ باشند.

7- BULLTIN BOARD SERVICE (BBS)

8- MES8SAGE TRANSFER AGENT (MTAS)

9- TRANSFER CONTROL PROTOCOL / INTERNET PROTOCOL (TCP/IP)

10 – برای‌ دریافت‌ اطلاعات‌ جامع‌ درمورد اینترنت‌ و فناوریها و کاربردهای‌ آن‌ می‌توانید به‌ آدرس‌ جامعه‌ اینترنتی‌ مراجعه‌ کنیدWWW.ISOC.ORG :

11 – HYPERTEXT TRANSFER PROTOCOL (HTTP)

12 – CONTINUOUS ACQUISITION AND LIFE-CYCLE SUPPORT, FORMERLY COMPUTER-AIDED ACQUISITION AND LOGISTIC SUPPORT.(CALS)

13 – ELECTRONIC DATA INTERCHANGE FOR ADMINISTRATION, COMMERCE AND TRANSPORTATION (EDIFACT)

14 – PRODUCT DATA EXCHANGE STANDARDS (PDES)

15 – STANDARD FOR THE EXCHANGE OF PRODUCT MODED DATA (STEP) /157knowbse/ newdocs/ doc /FOR MORE INFORMATION SEE: http://www.armyec.sra.com glossary.htm.

16 – کارت‌ هوشمند(SMART CARD) نوع‌ جدیدی‌ از کارتهای‌ اعتباری‌ هستند که‌ می‌توانند همزمان‌ چندین‌ نوع‌ ارز را نگهداری‌ کرده‌ و عملیات‌ تبدیل‌ آنها را به‌ یکدیگر انجام‌ دهند. در داخل‌ این‌ کارت‌ یک‌ تراشه‌ رایانه‌ای‌ قرار دارد. این‌ کارت‌ نرخهای‌ ارزهای‌ معتبر و قیمت‌ سهام، شاخصهای‌ قیمت‌ معتبر جهانی‌ را در حافظه‌ خود نگهداری‌ می‌کند و کاربر را در مدیریت‌ داراییها و وجوه‌ خود و تبدیل‌ آنها به‌ یکدیگر راهنمایی‌ می‌کند.

فهرست‌ منابع:

1- HANS PETER ERL, MASTER THESIS, THE EMERGENCE OF ELECTRONIC COMMERCE AND ELECTRONIC FORMS OF MONEY, TECHNICAL UNIVERSITY GERMANY./OF MUNICH

2- HANS PETER ERL, MASTER THESIS, THE EMERGENCE OF ELECTRONIC COMMERCE AND ELECTRONIC FORMS OF MONEY, TECHNICAL UNIVERSITY GERMANY./OF MUNICH

3- HANS PETER ERL, MASTER THESIS, THE EMERGENCE OF ELECTRONIC COMMERCE AND ELECTRONIC FORMS OF MONEY, TECHNICAL UNIVERSITY GERMANY./OF MUNICH

4- VELADIMIR ZWASS, STRUCTURE AND MACRO-LEVEL IMPACT OF ELECTRONIC COMMERCE: FROM TECHNICAL INFRASTRUCTURE TO ELECTRONIC MARKETPLACES.

5- VELADIMIR ZWASS, STRUCTURE AND MACRO-LEVEL IMPACT OF ELECTRONIC COMMERCE: FROM TECHNICAL INFRASTRUCTURE TO ELECTRONIC MARKETPLACES.

6- ELECTRONIC COMMERCE RESOURCE CENTER (ECRC). SEE: HTTP:

//www.ecrc.uofs.edu/title.htm 7- VELADIMIR ZWASS, STRUCTURE AND MACRO-LEVEL IMPACT OF ELECTRONIC COMMERCE: FROM TECHNICAL INFRASTRUCTURE TO ELECTRONIC MARKETPLACES.

8- VELADIMIR ZWASS, STRUCTURE AND MACRO-LEVEL IMPACT OF ELECTRONIC COMMERCE: FROM TECHNICAL INFRASTRUCTURE TO ELECTRONIC MARKETPLACES.

9- ELECTRONIC COMMERCE RESOURCE CENTER (ECRC), P 92. SEE: Http://www.ecrc. uofs. edu/title.htm.

10 – سیدابراهیم‌ ابطحی، متن‌شناسی‌ ساخت‌ یافته‌ فناوری‌ بزرگراههای‌ اطلاعاتی‌ در زبان‌ فارسی، ص‌ 66، تهران، وزارت‌ کشاورزی، اداره‌ کل‌ آمار واطلاعات، 1376.

11 – دکتر بیژن‌ هاشمی‌ ملایری‌ و فریده‌ باستانی، مقدمه‌ای‌ بر اینترنت‌ و شبکه‌ وسیع‌ جهانی، بخش‌ اول، مجله‌ علوم‌ پزشکی‌ تربیت‌ مدرس، تابستان‌ 77 شماره‌ 1; ص‌ 111.

12 – دکتر بیژن‌ هاشمی‌ ملایری‌ و فریده‌ باستانی، مقدمه‌ای‌ بر اینترنت‌ و شبکه‌ وسیع‌ جهانی، بخش‌ اول، مجله‌ علوم‌ پزشکی‌ تربیت‌ مدرس، تابستان‌ 77 شماره‌ 1 ص‌ 112.

13 – http://webservices.web.com. ch/ webservices / clientdoc/tutorial / glossary.html

14 – ELECTRONIC COMMERCE RESOURCE CENTER (ECRC). Http://www.ecrc.uofs.1 title. htm./edu

15 – Http://www. cenews.com /feature. html

16 – THE ELECTRONIC COMMERCE RESOURCE CENTER (ECRC), See: Http:/www.ecrc.uofs.edu/title.htm

17 – ELECTRONIC COMMERCE RESOURCE CENTER (ECRC), See: Http:/www.ecrc.uofs.edu/title.htm

18 – http://www.armyec.sra.com/ knowbase/ newdocs/ doc 751/glossary.html

19 – THE ELECTRONIC COMMERCE RESOURCE CENTER (ECRC), See: Http://www.ecrc.uofs.edu/title.htm

20 – http://www.armyec.sra.com/ knowbase/ newdocs/ doc 157/glossary.html.

21 – http://www.armyec.sra.com/ knowbase/ newdocs/ doc 157/glossary.html.

22 – http://www.armyec.sra.com/ knowbase/ newdocs/ doc 157/glossary.html.

23 – http://www.armyec.sra.com/ knowbase/ newdocs/ doc 157/glossary.html.

نسخه قابل چاپ ارسال خبر بصورت ایمیل برگشت

عناوین مرتبط

1- اداره کل توسعه تجارت الکترونیکی تشکیل شد چهارشنبه,30 آذر 1384

2- کنفرانس تجارت الکترونیکی برگزار شد چهارشنبه,23 آذر 1384

3- همایش تجارت الکترونیکی و توسعه برگزار می‌شود یکشنبه,15 آبان 1384

4- همایش تجارت الکترونیکی و توسعه برگزار می شود چهارشنبه,11 آبان 1384

5- تجارت الکترونیک (بخش سوم) شنبه,26 شهریور 1384

6- تجارت الکترونیک (بخش دوم) پنجشنبه,24 شهریور 1384

7- گزارش اجمالی از خدمات مرکز تجارت الکترونیکی ایران شنبه,19 شهریور 1384

8- تجارت الکترونیک (بخش اول) پنجشنبه,13 مرداد 1384

9- الفبای تجارت الکترونیکی پنجشنبه,13 مرداد 1384

10- همایش توسعه تجارت الکترونیکی و آینده ایران برگزار می‌شود شنبه,25 تیر 1384

11- قانون تجارت الکترونیک(1) دوشنبه,13 تیر 1384

12- تجارت الکترونیکی چیست؟ جمعه,27 خرداد 1384

13- باید استانداردهایی برای تجارت الکترونیکی در نظر گرفته شود شنبه,10 بهمن 1383

14- تجارت الکترونیک فقط به معنای خرید و فروش در اینترنت نیست سه شنبه,29 دی 1383

15- نادیده گرفتن نقش بانک مرکزی در تجارت الکترونیک معادل شکست است سه شنبه,22 دی 1383

——————————————————————————–

نظرات کاربران

——————————————————————————–

ارسال نظر

لطفا ابتدا وارد شوید. اگر عضو نیستید، ابتدا از اینجا عضو شوید

معرفی شبکه فن آوری اطلاعات ایران به یک دوست

ایمیل شما: ایمیل دوستتان:

با قراردادن کد ذیل می‌توانید از سیستم نمایشگار اخبار ما بصورت رایگان در سایت/وبلاگ خود استفاده کنید

<!– BEGIN IRITN Free Latest News Service –>

<script src=http://www.iritn.com/latestnews/iritnnews.js></script>

<!– END IRITN Free Latest News Service –>

تبـلیغــات

تبلیغات داخلی …

حامیان ما …

بزرگترین پایگاه فناوری اطلاعات ایران!

یاهو برای اصفهان

Sony Card 20

CenteralNet

Iran IT Network

سایت کویر ایران

شبکه فناوری اطلاعات

فناوری اطلاعات ایران

والا پلاستیک

طراحان کنترل شرق

نقل اخبار/اطلاعات سایر سایتها/پایگاه‌ها لزوما به معنای تائید آنها نیست، بلکه مسئولیت تمامی مطالب ارسالی به عهده پایگاه‌های مربوطه می‌باشد

نقل مطالب سایت با ذکر منبع (www.IRITN.com) و نام نویسنده مجاز است.

All rights reserved. Copyright 2003-2005 by KEYANA IT Co. Computed in 1.87 seconds

(Best Viewed With IE 6.0 or higher (1024×768


قیمت: 100 تومان

gl/l (1090)

gl/l (1090)

مشخصات عمومی:

کشور ترکیه در نیمکره‌ی شمالی و نقطه‌ی تلاقی در قاره‌ی مهم آسیا و اروپا مکان‌یابی شده است. و همانطور که می‌دانیم این کشور در جنوب شرقی اروپا و غرب آسیای میانه واقع شده است و بین مدار 35 درجه و َ50 دقیقه‌ای و 42 درجه و 6 دقیقه عرض شمالی و 35 درجه و 50 دقیقه‌ای 44 درجه و 48 دقیقه طول شرقی نصف‌النهار گرینویچ قرار گرفته است. موقعیت جغرافیایی ترکیه باعث شده است، حالت پلی بین دو قاره آسیا و اروپا باشد و این کشور بوسیله‌ی گذرگاههای سفر و دارد انل از اروپا جدا می‌شود. ترکیه از معدود کشورهایی است که موقعیت ویژه‌ی ژئوپلیتیکی آن موجب شده است که حداقل طی نیم قرن اخیر یکی از عمده‌ترین عوامل اثربخشی و اهمیت ترکیه برای قطب‌های قدرت جهانی و واگذاری نقش‌های مهم و کلیدی به این کشور در عرصه سیاسی و سرنوشت‌ساز بودن نحوه‌ی عمل این دولت در معادلات بین‌المللی شود. موقعیت ارتباطی و ترانزیتی، نقطه‌ی اتصال در قاره آسیا و اروپا تسلط ترکیه بر حوزه‌های دریای مدیترانه و دریای اژه و دریای سیاه و همچنین آبراهه‌های استراتژیکی بسفر و داردانل موقعیت و نقش ترکیه در جهان اسلام، قرار گرفتن ترکیه در مناطق بحرانی قفقاز و آسیای مرکزی، اروپای شرقی و خاورمیانه، موقعیت هیدروپلیتیک مناسب ترکیه از حیث در اختیار داشتن منابع آبی فراوان و تسلط بر رودخانه‌های پرآب منطقه، روابط شکننده این کشور با همسایگان حوزه، عضویت در ناتو که کشور ترکیه را در منطقه و جهان از اهمیت ویژه‌ای برخوردار ساخته است.

بطور کلی هر پدیده‌ای در هر یک از دو قارة آسیا و اروپا به نحوی با ترکیه و مسائل آن در ارتباط است. به لحاظ همین موقعیت اروپایی ـ آسیایی است که رژیم حاکم بر آن برچگونگی سیاست‌های اجرایی قدرتهای جریان مؤثر است. و چه بسا حساسیت حفظ وضع موجود در ترکیه عامل در تعادل قوا محسوب می‌شود. در مورد موقعیت ژئوپلیتیکی و استراتژیکی کشور ترکیه می‌توان گفت که این کشور با عضویت در ناتو نزد اروپائیان و سیاستمداران آمریکایی از موقعیت خاصی برخوردار است، که با خاتمه‌ی جنگ سرد و عادی شدن روابط بین دو قدرت بزرگ و بی‌انگیزه بودن پیمان ناتو چنین تصور می‌شود که ترکیه اهمیت گذشته‌ی خود را از دست داده است. اما موقعیت ژئوپلیتیکی ترکیه که بلافاصله پس از جنگ سرد به شدت از اهمیت گذشته‌ی آن کاسته شده بود با تجاوز عراق به خاک کویت و تشکیل نیروهای اعتلاف در پی آن و همچنین با پیدایش جمهوری‌های تازه استقلال یافته و طرح مسائل امنیت حوزة دریای سیاه و مدیترانه بیش از پیش اهمیت یافته است.

جغرافیای طبیعی ترکیه:

آب و هوا در مناطق مختلف کشور ترکیه با توجه به عواملی هم چون توپوگرافی، دوری و نزدیکی به دریا و چگونگی وزش بادهای محلی و منطقه‌ای دارای آب و هوای متنوع است. وجود مناظر و طبیعت گوناگون بویژه کوههایی که در امتداد سواحل قرار گرفته‌اند عمده‌ترین عامل تنوع آب و هوایی محسوب می‌گردد.

الف) آب و هوای مدیترانه‌ای:

1) اقلیم مرطوب مدیترانه‌ای 2) اقلیم نیمه مرطوب مدیترانه‌ای

ب) اقلیم دریای سیاه ج) اقلیم نیمه مرطوب دریای مرمره د) اقلیم استپی.

هـ) اقلیم حاره‌ای ( نواحی داخلی کشور.

از لحاظ توپوگرافی نیز این کشور از دو شبه جزیرة آناتولی (بخش آسیای صغیر) و تراس (بخش اروپایی تشکیل شده است. که شبه جزیرة تراس در رشته کوههای پوشیده از جنگل محصور شده و دو دورة آن ارتباط این ناحیه را با قلل بغار را فراهم می‌کند.

از نظر توپوگرافی ترکیه به هفت ناحیه تقسیم می‌شود. نواحی دریای سیاه، دریای مرمره، اژه مدیترانه، آناتولی مرکزی، آناتولی شرقی، آناتولی جنوب شرقی که بزرگترین ناحیه‌ی ترکیه آناتولی شرقی می‌باشد. دو تنگه‌ی ترکیه: تنگه‌ی بسفر (تنگه‌ای در جنوب شرق اروپا و جنوب غرب آسیا که دریای سیاه را به دریای مرمره وصل (بسفر) می‌کند. و بسفر ترکیه‌ی آسیایی را از ترکیه‌ی اروپایی جدا می‌کند. تنگه‌ی داردانل، تنگه‌ای در شمال غرب ترکیه که ترکیه‌ی آسیایی و شبه جزیرة گای پولی در ترکیه‌ی اروپایی واقع شده است، که دریای مرمره را از دریای مدیترانه جدا می‌کند.

ـ رودهای مهم ترکیه: 1) طویلترین رود‏، رود قزل ایلماق به طول 1355 کیلومتر است که به دریای سیاه می‌ریزد. 2) رود دجله و فرات. 3) رود آسی 4) رود ارس.

دریاچه‌ها: بیشتر از 300 دریاچه‌ی طبیعی و 130 دریاچه‌ی مصنوعی که حقیقتاً کشور دریاچه‌هاست. ترکیه با 8 کشور همسایه است: 1) ایران 2) عراق 3) سوریه 4) روسیه 5) گرجستان 6) ارمنستان 7) بلغارستان 8) یونان

جغرافیای انسانی ترکیه:

تاریخ، فرهنگ، پیشینه‌ی تاریخی‌: هجوم ترک‌ها از استپ‌های آسیای مرکزی یکی از تحولات مهم در خاورمیانه است. ورود اولین گروه ترک زبان به آناتولی در قرن (11.م) اتفاق افتاد. در قرن (13.م) با ضعف و زوال امپراطوری روم، عثمانی در سال (1299هـ.ق) اعلام استقلال کرد. با استقرار امپراطوری عثمانی و آغاز عصر تهاجم به اروپا دنیای غرب از خواب قرون وسطایی بیدار شد، به طوری که آنها توانستند در قرن (16.م) تمام ترک‌ها را در اعماق اروپا متوقف نمایند. به تدریج رهبران عثمانی اصلاحاتی در زمینه‌های اداری و آموزشی را احساس نموده و از این طریق نسلی در جامعه‌ی عثمانی پرورش یافت که خواهان اخذ تمدن و فرهنگ از غرب گردیدند. در این میان نقش دیپلماتهای خارجی‏، مسیونرهای خارجی، تجار و مسافران اروپایی همراه با اعزام دانشجویان نظامی و آموزش به روش غربی بسیار حائز اهمیت گردید. در عصر زوال امپراطوری، استراتژیهای عثمانی گرایی، اسلام گرایی، پان ترکیسم به طور رسمی پذیرفته شد. سقوط امپراطوری و تأسیس جمهوری در سال 1923 به رهبری آتاترک روند اصطلاحات غربی گرایانه را شهرت بخشید و استراتژی غرب‌گرایانه در سطح وسیع اعمال می‌گردید. اگر در عصر امپراطوری فرهنگ غربی در میان تعدادی از دولتمردان و هیئت حاکمه عثمانی نفوذ داشت. اما در عصر جمهوری این فرهنگ به میان مردم برده و ترویج می‌گردد. در واقع جمهوری ترکیه از خرابه‌های امپراطوری کهن عثمانی سربرآورد. رهبر آن کمال مصطفی پاشا معروف آتاترک بعنوان الگوی رهبران غرب‌گرا دست به اصلاحات وسیعی زد و سعی نمود هرآنچه شرقی و مذهبی در جامعه‌ی ترکیه می‌باشد منسوخ و به جای آن ارزشهای غربی را حکمفرما سازد. با القای حکومت عثمانی در 21 اکتبر 1923.م آتاترک بعنوان رئیس جمهور تعیین و حتی تا پایان عمرش یعنی نوامبر 1938.م ادامه یافت که با اقدامات او تغییراتی در وضع حکومتی ترکیه حاصل شد.

بعد از گروه آتاتورک عصمت انیونو رهبر حزب خلق به ریاست جمهوری رسید. عصمت اینونو که بین سالهای 1938 تا سال 1950 رئیس جمهور ترکیه بود توانست ترکیه را در مدت زمان بیشتری از جنگ جهانی دوم بی‌طرف نگه دارد. ولی فشار متفقین موجب شد که ترکیه در ژانویه سال 1945 به آلمان و ژاپن اعلام جنگ بدهد. پس از پایان جنگ برسر اختلافاتی که میان ترکیه و شوروی بر سر دو تنگه‌ی بسفرو داردانل روی داد روابط سیاسی در کشور سخت‌تیره شد و به دنبال همین ترس از هجوم بود که ترکیه در سال (1952.م) به پیمان ناتو پیوست. در انتخابات سال (1950.م) عصمت شکست خورد.

جلال بایر، رهبر حزب دموکرات به ریاست جمهوری رسید و عدنان مندس نخست‌وزیر شد. که حکومت او نیز با کودتای ژنرال جمال گورسل در سال (1960) به پایان رسید. تا اینکه در انتخابات 1965 حزب عدالت به رهبری دمیرل پیروز شد، که او نیز به دنبال یک سری اعتصابات کارگری و دانشجویی و موجی از ناآرامی‌ها تحت فشار نظامیان دمیرل مجبور به استعفا شد. پس از این کودتای تاریخی تا انتخابات (1973.م) ارتش بطور غیرمستقیم با انتصاب نخست‌وزیران بی‌طرف و جلب آراء مجلس زمام امور را در دست داشت. در سال (1974) آقای بولنست اجویت از حزب جمهوری خواه خلق (متمایل به چپ) با اعتلاف با حزب راستگرای رستگارهای (با تمایلات اسلامی) به نخست‌وزیری برگزیده شد. مقاومت اجویت در مقابل درخواست (ضمیمه‌سازی) قسمت شمالی جزیرهه قبرس از سوی حزب رستگرای ملی پیشنهاد می‌شد. به موجب استعفای وزرا و سقوط کابینه اجویت و روی کارآمدن سلیمان دمیرل در آوریل 1975 رئیس جمهور شد، که در انتخابات ژوئن 1979 بی‌ثباتی دمیرل به اثبات رسید و او نیز استعفا داد. که با روی کار آمدن مجدد دمیرل و استعفای او و همچنین اجویت در سال 1980 نظامیان به رهبری ژنرال کنعان اوران دست به کودتایی زدند و دمیرال سرنگون شد. و در سال 1985 رهبر حزب مام میهن به نام تورگت اوزال، نخست وزیر شد. اما در سال 1996 نجم‌الدین ارکان به رهبری اسلامگرایان به پیروزی رسید. اریکان که از سر شدن روابط ترکیه با اعراب و کشورهای اسلامی در ارتباط با برقراری ارتباط با اسرائیل و بستن آب فرات بر روی سوریه نگران بود در جهت نزدیک شدن به کشورهای اسلامی گام برداشت. و نظامیان ترکیه را به رویارویی با خود برانگیخت.

و در همین شرایط سلیمان دمیرل رئیس جمهور وقت را برآن داشت تا اریکان را عزل کند و مسعود ییلماز به نخست‌وزیری برگزید. ترکیه به عنوان یکی از یازده کشوری که در لیست انتظار برای پیوستن به اتحادیه‌ی اروپا قرار دارد مدت ده سال است که در این زمینه تلاش می‌کند ولی برخلاف انتظار در کنفرانس مارس 1998 لندن شرکت نداشت. و علت آن هم استفاده‌ی دولت آلمان از حق وتوی خود برای جلوگیری از دعوت این کشور برای شرکت در کنفرانس مذکور اعلام گردید. در انتخابات پارلمانی آوریل 1999 حزب دموکراتیک چپ با کسب 3/22% آراء و 136 کرسی به اکثریت نسبی دست یافت. و رهبر آن بولنت اجویت در رأس یک دولت قرار گرفت. در سال 1999 عبدالله اوجالان رهبر استقلال طلبان کردهای ترکیه توسط عوامل اطلاعات این کشور در کفیا دستگیر و به زندان انداخته شد. در این سال احمد نجدت لرز از طرف مجلس برای هفت سال بعنوان رئیس جمهور انتخاب گردید.

سیر تحولات فرهنگی:

تحول فرهنگی که در اواخر عهد عثمانی البته با گرایش شدید به غرب آغاز شد در دورة جمهوری با شدت هرچه تمامتر با هدف محو کامل تمدن عثمانی صورت گرفته و در کلیه‌ی شئون اجتماعی و فرهنگی تغییرات بنیادین به عمل آمد. در این دوره پان تر کیست‌ها با هدف رها کردن تمدن شرق و پذیرش کامل تمدن غرب وارد صحنه‌ی فرهنگی ترکیه شدند، که گسترش افکار آنان منجر به اقداماتی همچون جدایی دین از سیاست‏، تغییر در پوشش مردم، تغییر در نظام آموزشی، تغییر الفبای زبان ترکی و.‌.. گردید. این تحول فرهنگی ـ اجتماعی امروزه در نسل نوین ترکیه دیده می‌شود. که با پدیدة بحران هویت فرهنگی روبه روست. در ارتباط با ساختار اجتماعی جامعه‌ی ترکیه نیز تفاوت آشکاری در میان روستائیان و شهرنشینان شهرهای بزرگ به چشم می‌خورد. در حقیقت سنت‌گرایی و تجددخواهی با دو چهرة متفاوت در مقابل یکدیگر در این دو اجتماع نمودهای متفاوتی یافتند.

زبان و خط:

ترکی زبان رسمی و ملی کشور ترکیه است و مردم به لهجه‌های مختلف بخصوص ترکی استامبولی تکلم می‌کنند. این زبان که گروه زبان اورال ـ آلتایی است به وسیله‌ی سلجوقیان در اواخر قرن 11 به ترکیه وارد شد. علاوه بر ترکی عده‌ای نیز به زبانهای کردی، قفقازی و ارمنی تکلم می‌کنند. پس از اعلام جمهوری در سال (1923.م) از سال (1928.م) رسم الخط ترکیه تغییر نمود و الفبای لاتین جایگزین حروف عربی شد.

اسلام و مذاهب اسلامی در ترکیه:

هرچند بیش از 8/99% از جمعیت کشور ترکیه را مسلمان تشکیل می‌دهد این کشور دارای دولتی غیرمذهبی و لائیک بوده و آن را باید یکی از قابل توجه‌ترین کشورهای اسلامی دانست که از نظر دینی و مذهبی بیشترین تحولات را داشته است. نیاکان ترکان فعلی در قرن (8.م) اسلام آورد و از اوایل قرن (16.م) بیش از چهار قرن آخرین حکومت پرچمدار خلافت اسلامی بودند. با به قدرت رسیدن آتاترک، جمهوری ترکیه به پرچمدار گرایش‌های ضد دینی در بین کشورهای مسلمان نمایان ساخت. و سیاست دین زدایانه خود را در همه‌ی شئون حیات اجتماعی بصورت شاخص‌ترین کشور مسلمان نمایان ساخت. تحولات موردنظر به این ترتیب بود که با برچیده شدن خلافت در سال (1924.م) در اولین قانون اسلامی، اسلام بعنوان مذهب رسمی ترکیه اعلام شد. با سرکوبی دینی در کردستان ترکیه یک سال بعد از آن سیاست‌های ضد دینی آتاترک تشدید گردید، و مناصب دینی و مراتب روحانی را برداشته و آموزش مسائل دینی در مدرسه کنار گذاشته شد، و در مواردی حتی مساجد نیز تعطیل شدند. در سال (1928.م) طی یک متمعی که برقانون اساسی سال (1924) نوشته شد رسمیت دین اسلام در ترکیه لغو شد. الفبای لاتین جای الفبای عربی و تقویم اسلامی گردید و از نکات جالب در این دوره ممنوعیت اذان به زبان عربی و سفر حج بود. با این حال اعتقادات مذهبی مردم ترکیه به حدی بود که این سیاست‌های اسلام ستیزانه‌ی آتاترک مؤثر واقع شد و حکومتهایی که بعد از سال (1950 میلادی) روی کار آوردند سعی نمودند تا بین دین و دولت رابطه ایجاد نمایند. اما با کودتایی در سال (1960.م) که به وقوع پیوست مجدداً براصل جدایی دین از سیاست و لائیک بودن دولت تأکید شد. کودتای نظامیان در سال (1980.م) و قانون اساسی در سال (1982.م) نگاشته شد نیز معتقد به اصل فوق‌الذکر است.

برخی از مذاهب و طریقت‌های موجود در ترکیه:

حنفی‌ها: جمعیت قابل ملاحظه‌ای از اهل سنت ترکیه را حنفی‌ها تشکیل می‌دهند.

شافعی ها: که شاخه‌ای از اهل سنت است. پیروان این فقه در ترکیه بیشتر کردها تشکیل می‌دهد.

شیعیان: شیعیان به معنی خاص کلمه در ترکیه جمعیتی در حدود یک میلیون نفر را تشکیل داده و بیشتر در مجاورت مرز ایران ساکن هستند.

علویان: پیدایش زمینه‌ی اعتقادی علویان در ترکیه را در ابتدای قرن (13) دانسته‌اند که در دورة عثمانی تحت فشار بوده و به مناطق کوهستانی پناه برده‌اند. اما در دوره‌ی جمهوری به تدریج احساس امنیت کردند. امروزه جمعیت علویان در ترکیه بین (18 تا 20 میلیون نفر) برآورد شده است. و شهروندان درجه‌ی دو محسوب می‌شوند.

بکتاشی‌ها: که در قرن (16.م) در آناتولی رواج یافت که عقایدشان شبیه علی‌اللهیان کرد است.

نقشبندیه: این طریقت هم برپایه‌ی تصوف پایه‌گذاری شده است. در اواخر قرن (15.م) وارد ترکیه شد.

قزل باش: در ترکیه به علویان و بکتاش‌ها قزل‌باش می‌گفتند.

سایر ادیان و مذاهب: مسیحیان که حدود 2% جمعیت غیرمسلمان ترکیه را تشکیل می‌دهند و یهودیان که در گذشته تعدادشان حدود یکصد هزار نفر بوده است. که اما بعدها به دلایل مختلف از جمله مهاجرت به سرزمین‌های اشغالی تعدادشان روبه کاهش نهاد.

نژاد و قومیت:

از نظر نژادشناسان به طور کلی ساکنان ترکیه را در گروه نژادی آناتولیا وابسته به نژاد سفید قرار می‌دهند. ترکیه علاوه بر ترکها و کردها عده‌ای یونانی، ارمنی، گرجی و عرب سکونت دارند. از آنجایی که دو نژاد بیشترین جمعیت ترکیه را به خود اختصاص داده‌اند به شرح مختصری از آنها می‌پردازیم.

ترک‌ها: مردمانی بودند که ریشه‌ی اجدادی آنها به چهار هزار سال قبل و به قبایل ترک در دشتهای وسیع آسیای مرکزی باز می‌گردد، که در پی بروز خشک‌سالی در سرزمین‌های خودشان بصورت امواج متوالی به مهاجرت از این مناطق پرداختند. بین سالهای (1766 ق.م) تا سال (1990.م) ترک‌ها مجموعاً 9 امپراطوری بزرگ در بسیاری از قسمت‌های اروپا، آسیا و شمال آفریقا تأسیس نمودند. دو گروه عمدة نژاد ترک عبارتند از: ترک‌های شرقی، ترک‌های غربی. گروه شرقی اکثریت مردم ساکن در ترکمنستان، قرقیزستان، ازبکستان، قزاقستان و منطقه‌ی سینک کیانگ در چین را شامل می‌شود. و گروه غربی به اکثریت ترک ساکن در غرب آسیا، شمال غرب ایران، جمهوری آذربایجان و مردم ترک ساکن اروپا اطلاق می‌شود.

کردها: کردها مردمی از نژاد هندو اروپایی بوده و مهمترین اقلیت ترکیه را تشکیل می‌دهند. جنوب شرقی ترکیه بیشترین کردهای این کشور را در خود جای داده است که تقریباً 20% جمعیت ترکیه را شامل می‌شود که دوسوم آنان سنی و پیرو شافعی بوده یک‌سوم دیگر شیعه و یا علوی هستند.

تأثیر و نفوذ قومیت‌ها در اوضاع سیاسی جامعه:

مسئله کرد برای ترکیه حیاتی است. در واقع برای آنکارا هیچ یک از حایل استراتژیک درونی و بیرونی به اندازه‌ی واگرایی سنتی کردها مهم تلقی نمی‌شود. سالیانه حدود 30% بودجه‌ی نظامی کلان ترکیه به مناطق کردنشین اختصاص می‌یابد و کردها بارها همسایگان شرقی و جنوبی خود بر سر این مسئله به مشاجره پرداختند. تهدید سوریه به جنگ تمام عیار هجوم‌های دوره‌ای و مستمر به شمال عراق، بمباران روستاهای مرزی ایران و.‌.. تنها بخشی از حساسیت‌های ترکیه در این زمینه را منعکس می‌کند. مسئله‌ی کردها می‌تواند یک منبع مهم تنش و مشاجره و یا منبع هماهنگی و همکاری در بین 3 کشور همجوار یعنی ایران، ترکیه و عراق خواهد بود.

خصوصیت جمعیتی ترکیه:

با تأسیس جمهوری، نخستین سرشماری در سال (1927.م) انجام گرفت. و از سال 1935 تا سال 1990 هر 5 سال و از آن به بعد هر 10 سال یکبار سرشماری انجام شده است. در سال (2001.م) کشور ترکیه دارای 000/600/66 نفر جمعیت بوده است. از سال 1920 تا 1960 حکومت ترکیه رسماً سیاست افزایش زاد و ولد و باروری تشویش می‌کرد. در حال حاضر ترکیه دارای رشد سالانه‌ی جمعیت برابر با (7/1%) بوده است. که با این حساب جمعیت این کشور در عرض 47 سال دو برابر می‌شود.

و پیش بینی می‌شود که با روند فعلی جمعیت ترکیه تا سال (2030.م) به (000/700/90) نفر برسد. در حال حاضر جمعیت ترکیه حدود 70 میلیون نفر می‌باشد.

ـ جمعیت شهری و روستایی ترکیه: در این مورد می‌توان گفت که در حال حاضر حدود 25% جمعیت در روستاها و بقیه در شهرها زندگی می‌کنند. در مورد عمدة مهاجرت‌های خارجی در ترکیه می‌توان گفت که با آغاز بحران اقتصادی و متعاقب آن کاهش شدید نیروی کار در جوامع اروپایی، و جمهوری فدرال آلمان (آلمان غربی) پذیرش کارگران ترک را که از چند دهه قبل آغاز کرده بود. از اوایل دهه‌ی 1990 سیاست بازگشت به آنان را به صورت اختیاری در پیش گرفت. که بیشتر بخاطر این بود که در خلال دهه‌ی 1960 بخش قابل توجهی از کارگران ترک طی اقداماتی بی‌وقفه در جستجوی کار، به خارج از کشور مهاجرت کردند. که دولت ترکیه سالهای متمادی مهاجرت کارگران ترک را به خارج از کشور به لحاظ تأثیر مثبتی که برتخفیف بیکاری در داخل و نیز کسری موازنه پرداختهای کشور وارد می‌ساخت رسماً تشویق و تسهیل می‌کرده است. گفتنی است که تا پایان سال (1994.م) حدود 000/100/1 نفر ترک در اروپا سکونت داشته‌اند، که حدود دوسوم این مهاجران در آلمان و 10% در فرانسه زندگی می‌کنند. بعلاوه در حدود 150 هزار نفر ترک در عربستان سعودی و دیگر کشورهای عربی حوضه‌ی خلیج فارس در حال کار کردن می‌باشند.

ساختار اقتصادی ترکیه:

اقتصاد پویای ترکیه بر پایه‌ی صنایع مدرن، تجارت و کشاروزی سنتی استوار است. دولتهای ترکیه در دوره‌های مختلف با اتخاذ سیاستهایی همچون نظام اقتصاد بازار آزاد، برون‌گرایی، تشویق صادرات و.‌.. زمینه را برای رشد اقتصادی این کشور فراهم نموده‌اند، بطوریکه بانک جهانی در گزارش تحت عنوان «شاخصهای توسعه‌ی جهانی در سال (1997.م) ترکیه را بعنوان یکی از 10 کشور بزرگ در حال رشد و توسعه معرفی کرده است. در عین حال سیاست‌های مذکور در راستای عوامل داخلی و خارجی دیگر، سبب بروز بحرانهای مختلف از جمله افزایش نرخ تورم و کاهش ارزش پول ملی ترکیه شده است.

از دهه‌ی 1960 به بعد این کشور با اجرای برنامه‌های 5 ساله، توسعه‌ی اقتصادی با رشد بخش کشاورزی صنعت و خدمات و تولید ناخالصی داخلی مواجه بوده، اما به سطوح تعیین شده نرسیده است. ترکیه در مقایسه با سایر کشورهای در حال توسعه هم‌گروه خود، طی دورة زمانی یکسان توانسته سهم فزاینده‌ای از درآمد ملی خود را به سرمایه‌گذاری اختصاص دهد. بطوریکه به یک تحول ساختاری مهمی دست پیدا نمود و همچنین بخش صادرات نیز در آستانه‌ی وضعیت عدم تمرکز بر مواد اولیه قرار گرفت.

ترکیه در 3 دهه‌ی اخیر بالاترین رشد اقتصادی را در اروپا داشته، که یکی از دلایل آن واگذاری بخش‌های مختلف اقتصادی به بخش خصوصی و افزایش سرمایه‌گذاری در این بخش بوده است. از دهه‌ی 1990 نرخ تورم در این کشور بشکل یک عدد دو رقمی باقی مانده است. دولتهای وقت برای مقابله با تورم و استمرار رشد اقتصادی به اخذ وامهای کلان از بازار داخلی، صندوق بین‌المللی پول (TMF)، بانک جهانی و سایر نهادهای پولی و مالی خارجی روی آوردند. بطوریکه این کشور در ابتدای سال (2003.م) با نزدیک شدن، به 230 میلیارد دلار بدهی خارجی و داخلی روبه رو می‌باشند.

سیاست و حکومت در ترکیه:

قانون اساسی در ترکیه: اولین قانون اساسی در سال (1876.م) و در زمان سلطنت عبدالحمید دوم سلطان عثمانی تنظیم و تدوین شد که به موجب آن پاره‌ای حقوق فردی به مردم اعطا و حدود و اختیارات قوه‌ی مقننه و مجریه تعیین گردید.

در سال (1920.م) هنگامیکه ترکیه در مسائل سیاسی و نظامی و جنگهای استقلال و بیرون راندن خارجیان بود مصطفی کمال و آتاترک با صدور فرمانی در مارس 1920 تشکیل مجلس کبیر ترکیه را اعلام داشت و قانون اساسی لهستان که با الهام از قانون اساسی سال (1875.م) فرانسه تهیه شده بود پایه و اساس قرار گرفت. قانون اساسی در سالهای (1971، 1973 و 1974) دچار تغییراتی گردید و برخی از امور اصلاح، حذف یا امور جدیدی به آن اضافه شدند. عناصر متشکلات قلمرو سیاسی ترکیه (رئیس جمهور: احمد نجوت مرز نخست‌وزیر رجب طیب اردوغان)

1) قوه مجریه 2) شورای وزیران 3) قوه‌ی مقننه 4) قوه قضائیه 5) شورای امنیت ملی

نگاهی به احزاب سیاسی در ترکیه:

احزاب سیاسی در ترکیه در قالب و مفهوم غربی آن، نخستین نمودش را در اواسط قرن (نوزدهم 19.م) آشکار ساخت. در سال (1945.م) عبور از سیستم چندحزبی را که بدنبال نطق همت اینوئر بود و به دنبال آن در سالهای (50-1945) در حدود 27 حزب سیاسی در ترکیه بوجود آمد.

بعد از تصویب قانون اساسی جدید در ترکیه و از سال (1987) مقام احزاب سیاسی اجازة شرکت در انتخابات را یافتند. تا زمانیکه حزب اسلام‌گرای رفاه در سال (1998.م) توسط دادگاه قانون اساسی منحل و ممنوع از فعالیت شد. احزاب عمدة سیاسی در ترکیه عبارتند از:

ـ حزب چپ دموکراتیک (Democratic left party) (DLP):

این حزب در سال (1985.م) توسط رخشان اجویت همسر بلند اجویت تأسیس شد و بعد از ورود بلند اجویت به فعالیت‌های سیاسی و از سال (1987.م) این حزب توسط بلند اجویت رهبری می‌شود. این حزب در انتخابات نوامبر (2002) تنها (21/1 درصد) آراء را کسب کرده و از راهیابی به پارلمان بازماند.

ـ حزب جنبش ملی: این حزب، که در سال (1969.م) توسط آلب ارسلان تورکس تأسیس شد. باتوجه به ساختار فرانظامی سازمان این حزب (MHP) سبب شدت‌یابی فشارها و اواخر دهه‌ی (1970.م) می‌باشد. پس از کودتای (1980) این حزب منحل شد. اما در سال (1915) تورکس دوباره روی کار آمد و طی انتخابات اخیر در (2002) نیز این حزب توانست (3/8 درصد) آراء را کسب کرده و از راهیابی به پارلمان باز ماند.

ـ حزب فضیلت: این حزب که توسط رهبران رفاه بعد از ممنوع الفعالیت شدن حزب شان، حزب نوینی به اسم حزب فضیلت بوجود آوردند و تمام حزب رفاه به حزب فضیلت پیوستند. این حزب تحت رهبری رجایی کوتان اداره می‌شد در سال (2001) منحل شد.

ـ حزب عدالت و توسعه: این حزب شاخه‌ای نوگرای حزب‌های منحله‌ی اسلامی به رهبری نجم‌الدین ازبکان و حزب فضیلت به رهبری رجایی کوتان محسوب می‌شد. این حزب در آخرین انتخابات پارلمانی در نوامبر (2003.م) توانست حائز اکثریت آراء شده و به تنهایی کابینه را تشکیل دهد.

ـ حزب مام میهن: این حزب در سال 1983 توسط تورگوت اوزال تأسیس شد و از لحاظ فکری در مرکز افکار سیاسی راست قرار می‌گیرد این حزب از سال (1983.م) تا (1991.م) بر ترکیه حکومت کرد. این حزب یکی از بزرگترین بازماندگان انتخابات آوریل (1999.م بود و با 14% آراء حزب چهارم ترکیه شد. این حزب در انتخابات سال (2002.م) نیز با 1/5 درصد آراء در جای هفتم ایستاد و از راهیابی به پارلمان بازماند.

ـ حزب راه راست: این حزب در سال (1983.م) توسط سلیمان دمیرل تأسیس شد. این حزب، محافظه کار بوده و به شدت از حقوق روستائیان دفاع می‌کند. پس از انتخابات آوریل (1999.م) این حزب با (12درصد) آراء پنجمین حزب سیاسی کشور شد. اما طی انتخابات (2002.م) که در پی شکست در انتخابات (1999.م) مجدداً رأی بدست آورد با کسب (39/19 درصد) آراء تنها حزب رقیب پارلمانی ترکیه شد.

ـ حزب دموکراتیکی خلق: این حزب یک حزب سیاسی کرد است که در سال (1994.م) جایگزین حزب منحل شده (Dep) گشت. این حزب طی انتخابات اخیر در سال (2002) تنها (22/6 درصد) آراء را کسب کرده و نتوانستند به پارلمان ترکیه راه یابند.

ـ حزب جوان: این حزب در سال (2002.م) توسط یک مهندس جوان به نام جم اوزان تأسیس شد. در آخرین انتخابات نوامبر (2002) این حزب به طوری حیرت‌انگیزی توانست (25/7درصد) آراء را تنها با 3 ماه فعالیت سیاسی کسب کند. اما محدودیت (10 درصدی) آراء برای ورود به مجلس، مانع از ورود اعضای آن به مجلس شد.

انتخابات در ترکیه:

طبق قانون اساسی ترکیه همه‌ی شهروندان حق رأی دادن، انتخاب شدن بطور مستقل یا در داخل یک حزب در فعالیت‌های سیاسی مشارکت داشتن و رفراندومی که مطابق با قانون باشد را دارا می‌باشند. تمام شهروندان ترک بالای 19 سال حق رأی دادن در انتخابات را دارند.

ـ روند مبارزه با اسلام‌گرایی:

سیاست مبارزه با اسلام‌گرایی بعنوان یک اصل غیرقابل برگشت بخصوص طی سالهای اخیر در دستور کار نظامیان بوده و ما کمک سیستم قضایی، احزاب سیاسی و جناحهای دیگر لائیک با اعمال فشار آنها بر دولتها بطور جدی پیگیری شده و می‌شود. ادامه‌ی ممنوعیت استفاده از حجاب برای دختران بعنوان سمبل اسلام‌گرایی و نه تنها در ادارات دولتی بلکه در سطوح مختلف آموزشی نیز همچنان در حال اجرا می‌باشد.

مسئله‌ی کردها و استراتژی ترکیه در برخورد با بحران کردها:

قومیت و مسائل قومی از جمله مباحث عمده‌ای است که امروز تحولات منطقه‌ای و بین‌المللی را تحت تأثیر قرار داده است. مسئله‌ی کردهای ترکیه به دلیل ماهیت خاص خود از بعد منطقه‌ای آغاز شده و سپس در جامعه‌ی ترکیه نمود یافته و در نهایت اهمیت بین‌المللی پیدا کرده است.

جنگ ایران و عراق و استفاده دو طرف از کردها برعلیه یکدیگر و همچنین جنگ خلیج فارس و شکل‌گیری یک استان خودمختار کردنشین در منطقه امنی که با کمک نیروهای متحدین به رهبری آمریکا از سوی سازمان ملل بود به هرچه شدیدتر شدن مسئله و پیچیدگی آن کمک می‌کرد.

ـ عمده‌ترین محورهای برخورد ترکیه با بحران کردی را می‌توان به شرح زیر فهرست کرد.

1) استراتژی ادغام، حذف و همانندسازی جامعه‌ی کرد در درون جامعه‌ی ترک و تشکیل ناسیونالیسم ملی ترکی در مقابل ناسیونالیسم محلی و قوم‌گرایی کرد.

2) استراتژی برخورد نظامی و اقدامات امنیتی یا نظامی در جهت ضربه زدن به گروههای تجزیه‌طلب کردی.

3) استراتژی بهره‌برداری از وجود متغیر کردی در میان همسایگان ترکیه و در راستای ریشه‌کن کردن بحران کردستان، ترکیه و فشار به کشورهای منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای برای همکاری با این کشور در مبارزة فراگیر برعلیه گروههای معترض کردی.

این سیاست دولت ترکیه به نوعی فرافکنی بحران داخلی تعبیر می‌شود. موجب شده است در سطح روابط منطقه‌ای بحران کردستان ترکیه به زمینه‌ای برای همگرایی یا واگرایی تبدیل شده و در عین حال به اهرمی در جهت پیشبرد اهداف اقتصادی و سیاسی ترکیه در منطقه خصوصاً شمال عراق شود. وضعیت موجود در ترکیه بیانگر آن است که مسئله‌ی کردها نقش اساسی در آینده خواهد داشت. و آزمایشی است برای این کشور در مبارزه برای حفظ نظام آتاترک و در کل مسئله‌ی کردها در ترکیه مسئله‌ای حساس است. ترکیه نه تنها با سرکوب کردها نمی‌تواند ژست لازم دموکراتیک غرب را که مورد توجه آنان است بگیرد و راه را برای آرزوی دیرینه‌ی سیاستمدارن ترکیه که همانا ورود به خانواده‌ی اروپایی است، هموار کند، بلکه برای غرب مشخص کرده که با ادامه‌ی بحران کردها نمی‌تواند به ترکیه‌ای ظاهراً دموکراتیک توجه کند.

راه حل‌هایی هم که برای حل مسئله‌ی کردها مطرح می‌شود. شامل: تغییر در سیاست‌های موجود، تدابیر اقتصادی و یا حقوق فرهنگی می‌باشد.

ـ سیاست منطقه‌ای ترکیه:

اساس سیاست خارجی ترکیه در منطقه در خلال جنگ سرد بر پرهیز از شرکت در منازعات مسائل خاص منطقه استوار بود. سیاست سنتی ترکیه همیشه بر این اصل استوار بوده است که خود را از منازعات خاورمیانه به دور نگه دارد. ترکیه در جنگ طولانی ایران و عراق بی‌طرفی خود را حفظ کرد. و این بی‌طرفی از همان سیاست سنتی منشأ می‌گیرد.

ـ اصول و سیاست خارجی ترکیه در منطقه در طول جنگ سرد به شرح زیر است:

1) عدم مداخله در مناقشات بین کشورهای منطقه.

2) عدم مداخله در امور داخلی کشورهای منطقه.

3) توسعه‌ی روابط همه جانبه با کشورهای منطقه.

4) پیشینه کردن تجارت و روابط اقتصادی با کشورهای منطقه.

5) جدایی مستمر میان مجموعه کشورهای عربی به منظور تضعیف اعراب در سطح منطقه‌ای و بین‌المللی.

6) تفکیک مسئله‌ی روابط خاورمیانه‌ای از نقش ترکیه در میان متحدان غربی خود.

7) موازنه‌ی دقیق برخورد با مسئله‌ی فلسطین و اسرائیل. پس از جنگ سرد شرایط جدیدی برای دستگاه سیاست خارجی ترکیه بوجود آمد. مجموعه تحولاتی که از اواخر دهه‌ی (80.م) رخ داد آنکارا را برآن داشت تا در جهت ایفای نقش فعال در صحنه‌ی بین‌المللی گام بردارد. در این راستا تورگات اوزال رئیس جمهور پیشین ترکیه براین عقیده بوده که باید سیاست خارجی نوین را اتخاذ کرد. بطور کلی سیر تاریخی سیاست منطقه‌ای ترکیه را می‌توان به 4 دوره تقسیم کرد.

1) دوره اول: از جنگ جهانی دوم تا سال 1960. در این دوره ترکیه از سوی شوروی مورد تهدید بود و از طرفی دیگر اعراب نیز درگیر حرکتهای ناسیونالیستی و چپ‌گرا قرار داشتند. لذا ترکیه با قرار گرفتن در جبهه‌ی غرب (عضویت در ناتو) در سال 1952) عملاً در رو در روی اعراب قرار گرفت.

2) دوره دوم: از آغاز بحران قبرس تا بحران نفتی (1973) ترکیه: در این ترکیه دوره متوجه اهمیت کشورهای منطقه در دیپلماسی خود شده و سیاست نزدیکی با این کشورها را در پیش گرفت.

3) دوره سوم: از بحران نفتی تا جنگ نفت در خلیج فارس: در این دوره اعراب منطقه به عنصر اساسی در سیاست خارجی ترکیه مبدل شدند. این امر ناشی از دو علت بود. 1) افزایش قیمت نفت. 2) بازار مصرفی کشورهای منطقه.

4) دوره چهارم: جنگ نفت تا حال حاضر: با شروع جنگ نفت و اشغال کویت توسط عراق و سقوط شوروی و بلوک شرق معادلات امنیتی را به ضرر ترکیه می‌نمود. در این زمان ترکیه احساس می‌نمود که باید سیاست سنتی و عدم مداخله در مناقشات منطقه‌ای را کنار بگذارند، بنابراین برعلیه جنگ عراق وارد جبهه‌ی متحدان گردید.

«روابط»

ـ روابط ترکیه و آمریکا:

بعد از کودتای (1980.م) ترکیه، روابط آنکارا و واشنگتن بهبود و گسترش یافت. این تلاشها نیز به قراردادهای همکاری اقتصادی و دفاعی در سال (1980.م) مقرر گردید.

اوزال با نگرش‌های آمریکایی خود باعث تقویت و گسترده شدن این روابط گردید و در آغاز دهه‌ی 90 با تحولاتی که صورت گرفت اهمیت ترکیه برای جهان غرب تا حدودی کاهش پیدا نمود. ترکیه در جنگ آمریکا با افغانستان ضمن باز کردن آسمان خود برای هواپیماهای آمریکایی جهت آماده ساختن فرودگاههای مناسب در قفقاز، آذربایجان و در آسیای مرکزی مسئولیت یافت. نکته‌ی دیگر اینکه با توجه به رأی آمریکا در اعطای اعتبارات چند میلیارد دلاری صندوق بین‌المللی پول و بانک جهانی به ترکیه، همواره این کشور ناچار به تبعیت از درخواستهای سیاسی، اقتصادی و نظامی آمریکا بوده است. ناظران آگاه مناسب ترکیه با آمریکا را در شرایط فعلی دوران سیرنزولی از مشارکت به هم پیمانی ـ نظامی ارزیابی کرده و بر این عقیده‌اند که تحولات داخلی در آمریکا به ویژه پس از برگزاری انتخابات ریاست جمهوری آن کشور و نتایج جنگ قدرت بین جناحهای داخلی آمریکا روند عادی مناسبات واشنگتن و آنکارا شکل خواهد داد.

حمایت آمریکا از ترکیه برای پیوستن به اتحادیه یک رابطه‌ی دیگر است. ترکیه در ارتباط با حمله‌ی نظامی آمریکا به عراق در رابطه با آمریکا در یک پارادوکس قرار داشت. از یک سو بعنوان عضو ناتو مجبور به همسویی با آمریکا بود. برای پیوستن به اتحادیه‌ی اروپا ترکیه برای کسب جواز عضویت در اتحادیه نیاز به حمایت آمریکا داشت. از سویی دیگر یک کشور اسلامی نمی‌توانست بطور علنی از حمله‌ی آمریکا به عراق حمایت کند. نگرانیهای عمده‌ی ترکیه در قبال عراق عبارتند از:

1) بی‌ثباتی عراق منجر به تلاش برای تأسیس یک دولت کرد در منطقه گردد.

2) بی‌ثباتی عراق موجب اوج مهاجرت از این کشور به ترکیه گردد.

3) مناسبات ترکیه با رهبران کرد عراق به خطر می‌افتد.

ـ روابط ترکیه با رژیم اشغالگر قدس:

در مورد پیشینه‌ی تاریخی روابط بین دو کشور باید گفت که اعتلاف ترکیه با غرب اساسی‌ترین عامل خارجی مؤثر بر سیاست‌های منطقه‌ای ترکیه بوده است. با توجه به این مطلب آنکارا پس از دو ماه که آمریکا، اسرائیل را به رسمیت شناخت آنکارا هم اسرائیل را به رسمیت شناخت.

سیاست ترکیه در نیمه‌ی دوم سال (1960.م) را نیز باید در راستای استفاده‌ی همه‌جانبه‌ی این کشور از طرفین درگیر در مسئله‌ی فلسطین دانست. این رویکرد نیز در سیاست‌های خارجی ترکیه دوام چندانی نیافت. و این کشور به قطعنامه‌های طرح شده از جانب اعراب علیه رژیم صهیونیستی در سازمان ملل متحد رأی موافق داده و همچنین با رسمیت شناختن سازمان آزادی‌بخش فلسطین در ژانویه‌ی (1975.م) بعنوان نماینده‌ی انحصاری فلسطینی‌ها چرخش جدیدی را در روابط خود با تل آویونشان می دهد. اهداف ترکیه از توسعه‌ی روابط با اسرائیل:

1ـ تلاش برای ایفای نقش قدرت منطقه‌ای. 2ـ همکاری امنیتی و تقویت بنیه‌ی نظامی. 3ـ مقابله با تهدیدات یونان و سوریه. 4ـ بهره‌گیری از توان سرمایه‌گذاری صاحبان سرمایه (اسرائیل)

ـ اهداف اسرائیل: 1ـ مقابله با گسترش اصول‌گرایی در منطقه (بیشتر متوجه ایران است). 2ـ استفاده از موقعیت ژئوپلیتیکی ترکیه بعنوان پل ارتباطی با مناطق استراتژیکی آسیاس مرکزی و قفقاز. 3ـ تأمین منافع امنیتی برای مقابله با دشمنان مشترک اسرائیل و روند صلح خاورمیانه. 4ـ دستیابی به منابع آب ترکیه در صورت بروز بحران در سطح منطقه‌ی خاورمیانه. 5ـ یکی از مهمترین اهداف اسرائیل از روابط با ترکیه خروج از انزوای سیاسی و اقتصادی منطقه است.

روابط ترکیه و ایران:

روند مناسبات ایران و ترکیه طی سالیان متمادی حاکی از فراز و نشیب‌هایی در ابعاد سیاسی و اقتصادی بوده است و البته این مناسبات تا کنون نتوانسته بر روی پایه‌ای استوار برقرار گشته و از روند طبیعی و منجی برخوردار شود. این فراز و نشیب‌ها و تحولات، خود شدیداً از تحولات بین‌المللی و مسائل داخلی در کشور نشأت می‌گیرد. روابط سیاسی ایران و ترکیه بطور رسمی از سال 1835 با تأسیس سفارت عثمانی در تهران برقرار گردید. ـ روابط ترکیه و ایران قبل از انقلاب اسلامی:

پایان جنگ جهانی اول همراه با تحولات و دگرگونیهای سیاسی در کشورهای جهان و بویژه منطقه‌ی خاورمیانه بود. اوضاع داخلی دو کشور ایران و ترکیه و سیاست و جریانات حاکم بر جهان منجر به انقراض سلسله‌ی قاجاریه در ایران و انقراض و تجزیه‌ی امپراطوری عثمانی و پس از آن روی کار آمدن رضاخان در ایران و مصطفی کمال پاشا (آتارترک) در کشور ترکیه شد.

گسترش روابط دو کشور و ارتقای سطح آن بعد از رضاخان توسط جانشین وی و بعد از درگذشت آتاترک توسط رؤسای جمهوری بعدی ترکیه دنبال گردید. روابط ایران و ترکیه در این دوره علاوه بر مناسبات معمول و دوجانبی نزدیک، عمدتاً در چهارچوب پیمان‌های منطقه‌ای سنتوو (R.C.D) اکو شکل یافت در کنار امضای این پیمانها، همکاریهای دو کشور در بسیاری از زمینه‌های اقتصادی، فرهنگی و نظامی در زمان حکومت محمدرضاشاه پهلوی جریان داشت. که از آن جمله می‌توان به حدود 20 هیئت نظامی طرفین که در طی آن سالها از کشورهای یکدیگر دیدار نمودند، اشاره کرد.

ـ روابط ترکیه و ایران بعد از انقلاب اسلام:

پیروزی انقلاب اسلامی در ایران باعث تغییر جهت اساسی در سیاست خارجی شد. که خروج از سنتو در سال (1979.م) و روی نمودن به کشورهای عدم تعهد (غیرمتعهدها) از جمله مظاهر بارز آن بود که ترکیه اندکی قبل از پیروزی انقلاب، سفیر خود را فراخواند و سپس با خلع سفرای رژیم گذشته از سوی ایران روابط سیاسی کشور به سطح تنزل یافت.

وقوع جنگ نفت در خلیج فارس، شکست حزب مام میهن در انتخابات اوایل (1990.م) ترکیه تقویت، موقعیت محافل غیردینی غرب‌نگر در سطوح رهبری ترکیه و مهمتر از آنها، درگذشت اوزال، سبب شد دورانی از روابط ایران و ترکیه آغاز شود که کاهش سطح روابط در بیشتر زمینه‌ها بوجود آمد. روابط اقتصادی دو کشور با کاهش سطح مبادلات تجاری نسبت به سالهای گذشته در مورد سیاست‌های منطقه‌ای نیز به علت توسعه‌ی بی سابقه روابط تلاویو و آنکارا، روابط ایران و ترکیه رو به سردی گرایید. اما در سال 1376 علی رغم برگذاری مانور نظامی مشترک ترکیه آمریکا و اسرائیل در دریای مدیترانه (در دی ماه 1376) که با نارضایتی اکثر کشورهای اسلامی، عربی و ناخرسندی ایران مواجه شد در اسفند 1376 تهران و آنکارا تصمیم گرفتند تا روابط دیپلماتیک خود را به سطح سفیر باز گردانند. لذا سفیر ترکیه در اسفند ماه به ایران آمد و پس از آن سفیر ایران راهی ترکیه شد.

روابط در کشور در حال حاضر در سطح سفیر بود و دو کشور کنسولگریهایی را نیز در خاک یکدیگر دایر کرده‌اند. روابط ایران و ترکیه پس از روی کار آمدن سید محمد خاتمی گسترش یافت. ترکیه در سال 2003 میلادی پس از روی کار آمدن حزب عدالت و توسعه، مناسبات خود را با ایران در زمینه‌های سیاسی، اقتصادی تجاری و امنیتی، انرژی و فرهنگی گسترش داد. وجود اعتماد متقابل که در سالهای اخیر بین دو کشور ایجاد شده است، در سال (2003.م) مستحکم شد.

روابط ترکیه و اتحادیه‌ی اروپا

مقدمه:

برخی آغاز پیوند ترکیه با اروپا را از زمان حکومت پیشین آن یعنی امپراطوری عثمانی و از جنگ کریمه می‌دانند. اروپایی شدن ترکیه پس از جنگ جهانی اول و فروپاشی امپراطوری عثمانی و شکل‌گیری ترکیه‌ی امروزی بصورت جدی آغاز شد. کمال مصطفی پاشا (آتاترک) با پیروی اندیشه‌ی جدایی دین از سیاست، بسیاری از مظاهر زندگی غربی را در جامعه‌ی ترکیه با اکثریت مسلمان وارد کرد.

پیوند اصلی ترکیه با غرب و اروپا بیشتر از 2 جنبه بود.

1) از نظر اجتماعی، اقتصادی حضور هزاران ترک مهاجر ترکیه در اروپا و بویژه در آلمان نوعی وابستگی دوجانبه را سبب شد از یک سو اروپا و بویژه آلمان از نیروی کار ارزان ترکیه به اشعار کرد و از سوی دیگر دستمزد کارگران منبع درآمد چشمگیری برای ترکیه بود.

2) از نظر سیاسی ـ نظامی: عضویت ترکیه در ناتو در سال 1952 این کشور را در مدار سیاسی ـ نظامی غرب و ابزار کاربرد سیاست در جلوگیری از نفوذ کمونیست درآمد، با ورود ترکیه به ناتو نیاز امنیتی غرب به ترکیه از یک سو و تلاش رهبران کشور به تبدیل ترکیه به یک کشور اروپایی از سوی دیگر باعث گردید که این کشور به زودی در سازمانهای عمدتاً اروپایی عضو شود.

لذا عمدتاً نگرش ترکیه به این سازمانها به گونه‌ای تدوین شد که به سیاست خارجی ترکیه بعد اقتصادی دارد. به این ترتیب سیاست خارجی ترکیه در این چهارچوب تا اواخر دهه‌ی شصت میلادی بصورت تابعی از سیاست غرب در خاورمیانه بطور اخص، و در میان کشورهای جهان سوم به طور اعم بود. گرایش رهبران ترکیه به سمت غرب و اروپا به عنوان یکی از اصول کمال از یک سو و وابستگی نسبی و متقابل غرب و ترکیه در چارچوب فضای جگ سرد و نظام دو قطبی زمینه را برای پیگیری الحاق ترکیه به ساتارهای اروپایی را فراهم نموده است. در این چارچوب در راستای نیل به هدف مهم عضویت کامل در جامعه‌ی اروپا براساس مفاد معاهده‌ی آنکارا دولت ترکیه صرف‌نظر از اقدامات سیاسی در سال 1980.م برنامه‌ی وسیعی تحت عنوان (برنامه‌ی تثبیت و اصلاحات) را مورد اجرا گذاشت.

این برنامه که با هدف مواجهه با فشارهای وارده به بودجه‌ی عمومی از ناحیه‌ی موازنه‌ی منفی قیمت‌ها با ایجاد تعادل در بازارهای عمده، جلوگیری از شتاب نرخ تورم و نیل به ثبات قیمت‌ها، خصوصی‌سازی شرکتها دولتی و آزادسازی تجارت و پرداختهای خارجی، طراحی شده بود. با اجرای برنامه‌ی اصلاحات اقتصادی سال 1980 و اصلاحات ساختاری که در اقتصاد این کشور ایجاد گردید. اقتصاد ترکیه از ماهیت درون‌نگر خود به اقتصادی مبتنی بر بازار آزاد و با جهت‌گیری صادرات متحول گردید. با نمایان شدن کار عملی این تحولات بر اقتصاد ترکیه وافزایش قابل توجه توان صنعتی کشاورزی و صادرات این کشور سازمان توسعه‌ی اقتصادی که مسئولیت پیگیری تحولات روابط ترکیه و جامعه‌ی اروپا را به عهده داشت پس از تجزیه و تحلیل موضوع عضویت این کشور در جامعه‌ی اقتصادی اروپا و نتیجه‌گیری مثبت از وضعیت موجود، در آوریل 1987 درخواست رسمی ترکیه برای عضویت کامل شورای تسلیم وزیران جامعه نمود. با این وجود اگرچه ترکیه در مسیر پیوستن خود به اتحادیه با دشواریها و پیش‌شرطهایی از طرف اتحادیه‌ی اروپا روبه رو بوده است، اما همواره سعی کرده است که در مسیر رفع این دشواریها و اتخاذ معیارهای سیاسی، اقتصادی، فرهنگی مورد نظر اتحادیه قدم بردارد. در راستای چنین هدفی جامعه، سیاست، اقتصاد در ترکیه در دهه‌های اخیر تغییرات قابل توجه داشته است. البته با توجه به موقعیت منطقه‌ای ترکیه اتحادیه‌ی اروپا هرگز خواهان ترک و بیگانه شدن ترکی نیست.

در این حال هیچ اتفاق نظری نه در ترکیه و نه در اتحادیه در خصوص روابط بین دو طرف و عضویت این کشور در اتحادیه‌ی اروپا وجود ندارد.

زمینه روابط ترکیه و اتحادیه‌ی اروپا

برای ارائه روشن‌تر و واضح‌تر روابط این دو مجموعه ناگزیر هستیم که یک بررسی تاریخی از روابط آنها داشته باشیم. روابط ترکیه بخشی از روند طولانی غربی شدن این کشور است که ریشه‌های آن پایان قرن هجدهم برمی‌گردد، اما پیشرفت‌های عمده در رابطه‌ی این دو بطور رسمی از دهه‌ی 1950 آغاز شد. در این مدت جنگ سرد که فرصت‌ها و مشکلات زیادی به بار آورد. ترکیه پس از آغاز جنگ سرد در این مدت که دارد دکترین ترومن و طرح مارشال آمریکا شد، به سازمانهای بزرگ غربی از جمله شورای اروپا و ناتو پیوست. وقتی ترکیه در سال 1959 تقاضای عضویت در جامعه‌ی اقتصادی اروپا را مطرح کرد. بلافاصله یونان پس از معاهده‌ی جامعه‌ی اقتصادی اروپا با این تقاضا موافقت کرد و پس از مذاکرات مشقت‌بار قراردادی نیز با عنوان توافق آنکارا (AA) توسط آنکارا و بروکسل به امضاء رسیده این قرارداد عضویت کامل ترکیه را در آینده دربر می‌گرفت. در حقیقت ترکها توافق آنکارا را به مثابه تأیید هویت غربی و آغاز پیوستن نهایی کشورشان به اتحادیه اروپا می‌نگریستند و این آرزوی همیشگی کمال آتاترک بوده است. این تحولات داخلی و خارجی پس از توافق آنکارا بطور چشمگیری پایه‌ی این روابط را سست نمود و بر جایگاه ترکیه در سیاست‌های بین‌المللی و در کل بر روباط غرب تأثیر گذاشت. البته امضای پروتکل الحاقی در 1970 موجب هماهنگی ترکیه با جامعه‌ی اقتصادی اروپا در زمینه‌ی اقتصادی شد.

تحولات داخلی و خارجی در روابط ترکیه و جامعه‌ی اقتصادی اروپا و فرایند پیوستن ترکیه را به مراتب پیچیده کرد. اما با روی کار آمدن ترگوت اوزال و سیاست‌های او که قادر بود تصمیم عضویت کامل در سال 1987 را بگیرد. اما وقتی اوزال به قدرت رسید به دلیل شناخته شدن او بعنوان یک سیاستمدار مخالف اروپا و سیاست‌های نظامی ضد دموکراتیک او موجب سردی روابط شد. او در سال 1986 با یک چرخش سریع 180 درجه‌ای خود که یک رویکرد عملگرایانه و لیبرالیستی بود شرایط را تغییر داد. و آمریکا بطور رسمی ترکیه را تشویق می‌کرد، و آشکارا به کشورهای اروپایی دستور داد درها را به روی آنکارا نبندند. همزمان نیز اوزال اعلام کرده بود که این درخواست بخشی از غربی شدن ترکیه است. که بطور مسلم به جامعه‌ی اروپا خواهد پیوست.

ـ پایان جنگ سرد و نظر کمیسیون در سال 1989. میلادی:

در این کمیسیون بحثها با استدلالهای خیلی معروف بر سر موافقت‌های سیاسی و اقتصادی ترکیه در برابر دوازده کشور اروپایی شروع شد که با ابهام ناشی از هویت ترکیه پایان یافت. اما کمیسیون در گزارش رسمی خود بودن توجه به مسئله‌ی هویت ترکیه به دو نکته متمرکز شد.

1) سیستم سیاسی 2) سیستم اقتصادی ترکیه. بطور کلی کمیسیون گزارش خود را بر مسئله‌ای متمرکز کرده بود که در 30 سال گذشته میان آنکارا و بروکسل وجود داشت.

طبق این گزارش اگرچه ترکیه از نظر اقتصادی به پیشرفت خوبی رسیده بود اما هنوز مشکلات حل نشدنی زیادی داشت. اما ترکیه با وجود اینکه با مشکلات عوامل جدید مواجه بود سعی کرده است تا از آنها در توسعه‌ی روابط خود با غرب و بویژه درحد پیوستن به اتحادیه‌ی اروپا بهره ببرد حقیقت این است که روابط ترکیه با اتحادیه در همین دهه متأثر از تحولات جهانی و منطقه‌ای بود. از سال 1990 و رابطه‌ی ترکیه با اروپا بهبود یافت. به رغم جنبه‌های منفی نظر کمیسیون بی‌تردید روشن شد که اروپائیان باید روابط خود را با ترکیه تقویت کنند اعضای جامعه‌ی اروپا به غیر از یونان نظر کمیسیون را بی‌هیچ اظهارنظری پذیرفتند. اما یونان همواره براهداف خود شامل حل مسئله‌ی قبرس، نظام دموکراتیک و بهبود وضعیت حقوقی بشر در ترکیه تاکید می‌کرد. بعد از درخواست شورای جامعه‌ی اروپا از کمیسیون مبتنی بر توسعه‌ی روابط جامعه با ترکیه. کمیسیون در سال (1990.م) ابلاغیه‌ای را تصویب کرد که طرح ماتاتوس نامیده شد، که این طرح شامل:

1) تکمیل توافق اتحادیه‌ی گمرکی تا سال (1995.م)

2) انتشار چهارمین پروتوکل که در سال (1981.م) به امضاء رسیده بود.

3) توسعه‌ی همکاری در گفت گوی سیاسی و فرهنگی با ترکیه.

تعداد از کشورهای اتحادیه‌ی اروپا بویژه فرانسه و بریتانیا از چنین واکنشی استقبال کردند، و این سیاست از سوی آلمان نیز مورد استقبال قرار گرفت. اما اعتراض یونان و دیگر اعضای کوچکتر بخاطر عدم علاقه به ترکیه این امکان را بوجود آورد تا طرح ماتاتوس تحت نظارت بریتانیا در سال (1992.م) دوباره فرمول‌بندی شود.

ـ نشست سران اتحادیه‌ی اروپا و اجلاس هلیسنکی:

فصل تازه در روابط ترکیه با اتحادیه‌ی اروپا تا زمان اعلام نتایج سران اتحادیه‌ی اروپا در هلیسنکی در دسامبر (1999.م) هیچ تغییر ضروری به نفع ترکیه صورت نگرفت. در این حین ترکیه همواره برای بهبود روابط خود با اتحادیه‌ی اروپا بر تحقیق شرایط صرار داشت. اتحادیه‌ی اروپا باید رسماً ترکیه را عضو داوطلب اعلام کند، موقعیت ترکیه باید همانند موقعیت دیگر کشورهای داوطلب باشد و در نهایت اتحادیه‌ی اروپا باید با کشورهای داوطلب یک نشست «روند توسعه» را ساماندهی کند نه روند عضویت. در شرایط مذکور ترکیه به نشست سران اروپا در هلسینکی دعوت شد. در مجموع افکار عمومی ترکیه از این تصمیم بعنوان یک لحظه‌ی تاریخی استقبال کرد و آنرا گامی مثبت برای پیوستن به اتحادیه‌ی اروپا عنوان کرد.

ـ نقش حزب عدالت و توسعه درالحاق ترکیه به اتحادیه‌ی اروپا:

رأی پارلمان اروپا به شروع مذاکرات به عضویت ترکیه بزرگترین پیروزی حزب عدالت و توسعه «رجب طیب اردوغان» و عبدالله گل در سیاست خارجی و داخلی پس از پیروزی در آخرین انتخابات پارلمان ترکیه به شمار می‌رود. که اتحادیه‌ی اروپا 3 اکتبر 2005 را مشخص کرد تا ترکیه مذاکراتش را برای عضویت کامل در اتحادیه‌ی اروپا آغاز کرد. اما شاید مهمترین تحول داخلی ترکیه در سال 2004 بتوان کمرنگتر شدن حضور نظامیان در عرصه‌ی سیاست این کشور خواند. دوستی با دشمنان قدیمی با اجلاس آنکارا در سال 2004 که میزبان شدن سوریه، روسیه و یونان بود، تحولی بود که ترکیه در عرصه‌ی سیاست خارجی اش پس از سالها تجربه کرد. نهایتاً شروع مذاکرات عضویت ترکیه با اتحادیه‌ی اروپا، پیروزی حزب عدالت توسعه محسوب می‌شد. زیرا ورود به اتحادیه‌ی اروپا یکی از مهمترین اهداف سیاست خارجی ترکیه در چند دهه‌ی اخیر بوده است. در شرایطی که احزاب راست و چپ گرا در دولتهای اعتلافی خود در دهه‌ی 90 توان پیشرفت جدی را در این راهبرد نداشتند. حزب اسلامگرایی و توسعه در دوران حکومت خود با سلسله‌ای از اقدامات تدرجی بلندترین و سخت‌ترین گام را در این فرایند برداشت. از طرف دیگر در مجموع اردوغان نیز پس از رسیدن به قدرت به جای درافتادن با مدار قدرت نخبان ترک و یا محتمل‌ترین وضعی که پیش‌بینی می‌شد، یعنی ضد و بند با نخبگان حاکم و تلاش برای حفظ وضع موجود. به گزینه‌ی سوم روی اورد. و تلاش کرد که اجماعی در بین نخبگان ایجاد کند و ترکیه را از منازعات داخلی و تأثیرپذیری از فرایندهای داخلی تا حد قابل توجهی نجات دهد، و تغییرات بوجود آمده را به درستی مدیریت کند. بدین ترتیب روابط تاریخی ترکیه با اتحادیه‌ی اروپا روشن ساخت که ترکیه از چند طیف طرفداران و مخالفان در اتحادیه برخوردار می‌باشد و تا اندازه‌ای مشخص شد که ترکیه با چه نوع مشکلاتی برای عضویت در اتحادیه اروپا مواجه می‌باشد. حال که تصویری کلی از کیفیت و فعالیت این دو مجموعه بدست آمد لازم است به متغیرهای داخلی و خارجی در کیفیت و روند عضویت ترکیه در اتحادیه‌ی اروپا پرداخته شود.

ـ دلایل ترکیه برای عضویت در اتحادیه‌ی اروپا:

بر پایه‌ی استدلال ترکیه عضویت در اتحادیه‌ی اروپا سبب تحولاتی سیاسی، اقتصادی و اجتماعی در کشور خواهد شد. که دسته‌ای بطور مستقیم و دسته‌ای دیگر به پیروی از تحولات رخ می‌دهد.

از دلایلی که بیشتر صاحب‌نظران سیاسی در مورد پافشاری ترکیه برای عضویت در اتحادیه‌ی اروپا به دست می‌دهند موارد زیر است:

1) ایجاد ثبات و امنیت سیاسی بیشتر. 2) ایجاد تعامل در جهت کاهش قدرت نظامیان 3) ارائه و تقویت جدایی دین از سیاست 4) بهرمندی از مزایای اقتصادی عضویت در اتحادیه‌ی اروپا 5) جذب سرمایه‌گذاری و کاهش بیکاری و بدهی‌های کشور 6) انتقال دانش و فناوری و برآوردن منافع مالی 7) بی‌اثر کردن تلاشهای مخالفین کشور مانند یونان 8) داشتن اهرمی در بهبود روابط با همسایگان آسیایی و نفوذ در خاورمیانه.

ترکیه با درنظر گرفتن دلایل بالا با طرحهای ضربتی موضوع عضویت در اتحادیه را پیگیری کرده و مرتب‌تر سرعت و شدت اصلاحات افزوده است. تا اوت 2002، 3 رشته اصلاحات را برپایه‌ی خطوط ترسیم شده کمیسیون اروپا شامل: 1) از بین بردن مجازات اعدام 2) اعطای حقوق مربوط به زنان و تحصیلات به اقلیت کرد.

اصلاحات مربوط به برقراری اقتصاد آزاد و نیز در سال گذشته اصلاحات بیشتر برای تأمین معیارهای کپنهاگ را انجام داده است.

ـ موانع و چالشهای عضویت ترکیه در اتحادیه‌ی اروپا:

ترکیه برای پیوستن به اتحادیه‌ی اروپا با موانع متعددی روبه‌رو می‌باشد. از نگاه اتحادیه‌ی اروپا بایستی تغییرات زیادی در ابعاد سیاسی، اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی، باید صورت دهد. تا این کشور همگرایی بیشتری نسبت به اتحادیه‌ی اروپا پیدا نماید. در یک تقسیم‌بندی کلی طیف وسیعی از مشکلات و موانع اقتصادی، اجتماعی، سیاسی، فرهنگی و سیاست‌های خارجی در ترکیه وجود دارد که بایستی رفع شوند و در عمل نیز پیدا کرده‌اند. البته در این قسمت به بررسی و مطالعه‌ی عوامل واگرا و چالش‌زا در پیوستن به اتحادیه‌ی اروپا می‌پردازیم. اولین مسئله وجود تردید در خصوص ماهیت اروپایی بودن ترکیه است. ماده پنج پیمان، ستریخت بر این نکته


سریال های ایرانی

Name
Night Of, The (TV Series 2016– )-x265-1080p-hd
اُ مثبت
ابله
ارث بابام
ارثیه ایرانی (1356)
ارمغان تاریکی
از آسمان
از زیر زمین تا بام تهران
از نفس افتاده
از یاد رفته
اشک ها و لبخند ها
اغما
الستون و ولستون
امام علی
امروز فردا
امیر کبیر
امیرارسلان
انقلاب زیبا
او یک فرشته بود
اولین انتخاب
اولین شب ارامش
ایتالیا ایتالیا
این چند نفر
آب پریا
آپارتمان 1371-2
آتش بدون دود
آخرین دعوت
آخرین گناه
آدم خوار ها
آرایشگاه زیبا
آرزو های بزرگ
آژانس دوستی
آسپرین 1395
آسمان من
آسمان همیشه ابری نیست
آشپز باشی
آقا و خانم سنگی
آقای گزارشگر
آن سوی دریا این سوی خاک
آنسوی چهره ها
آواز چیکا
آوای باران
آینه های نشکن
آیینه عبرت
باجناق ها
باغ سرهنگ
باغ شیشه ای
باغ مظفر
بال های خیس
بانو
بایرام
ببخشید شما
بچه ها نگاه میکنن
بچه های بهشت
بچه های نسبتا بد
بخاطره من
بر بام شهر
برای آخرین بار
بزرگ مرد کوچک
بزم آخر
بزنگاه
بشارت منجی
بفرمایید فوتبال
بگو که هستم
بوکین
بوی باران
بوی خوش زندگی
به خاطر مونا
به دنیا بگید بایستد
به کجا چنین شتابان
به همین سادگی
بهترین تابستان من
بیدار باش
بیداری
بیراهه-مستند
بیصدا فریاد کن
بیقرار
بیگناهان
بیمار استاندارد
بین خودمون بمونه
پاتوق
پازل
پاورچین
پاورچین-
پایتخت 1
پایتخت 2
پایتخت 3
پایتخت 4
پاییز شهر
پدر خوانده
پدر سالار
پرانتز باز
پرده نشین
پرواز در حباب
پروانه
پریدخت
پزشکان
پژمان
پس از باران
پس از سال ها
پس لرزه های بحران اقتصادی - مستند (بی بی سی پرشین)
پشت بام تهران
پشت دره های خاکی
پشت کنکوری ها
پشت کوه های بلند
پلاک
پلیس تاکسی
پلیس جوان
پنج کیلومتر تا بهشت
پنجره
پنجمین خورشید
پول کثیف
پهلوان (1348)=پهلوان نایب
پهلوانان نمی میرند
پیامک از دیار باقی
پیدا و پنهان
پیشواز
پیک سحر 1369
پیگ راستان
پیله های پرواز
تا ثریا
تا رهایی
تاریخ ایران-مستند پارس ویدئو
تاوان
تب سرد
تبریز در مه
تخت ابونصر 1354
ترانه مادری
ترش و شیرین
تعبیر وارونه یک رویا
تقدیر
تکیه بر باد
تلخ و شیرین
تلخ و شیرین (1353)
تنهایی لیلا
توطئه فامیلی
تولدی دیگر
تهران پلاک یک
جاده چالوس
جاده در دست تعمیر
جاده قدیم
جاودانگی
جایزه بزرگ
جراحت
جست و جوگران
چار دیواری
چاق و لاغر-زنده و عروسکی
چک برگشتی
چمدان
چند شنبه با سینا
چهار باغ = 4 باغ (مسابقه)
چهار چرخ
چهار خونه
چهل سرباز
حالت خاص
حس سوم
حس مادری
حضرت سلطان
حلقه سبز
حیرانی
خاتون
خاطرات مرد نا تمام
خاک سرخ
خانه اجاره ای
خانه ای روی تپه
خانه به دوش
خانه سبز
خانه شمدانی
خانه ما
خدا حافظ بچه
خروس
خسته دلان
خط
خط شکن
خط قرمز
خنده بازار
خواب بلند
خواب و بیداری
خوب بد زشت
خودرو تهران
خوش رکاب
خون بها
خونه بی پرنده
خونه مادر بزرگه-عروسکی
خونه نشین ها
دارا و ندار
دایی جان ناپلئون
دایی جان ناپلئون-
دختران
دختران حوا
دختری به نام اهو
در بنده اروند
در پناه تو
در چشم باد
در حاشیه
در کنار هم
در مسیر زاینده رود
دردسر های عظیم
دردسر های عظیم 2
دردسرهای عظیم
دردسری های طلایی
دردسری های والدین
دروازه ساعت
دریایی ها
دزد و پلیس
دست بالا دست
دفتر مشق
دل خوش سیری چند
دلاوران
دلنوازان
دلیران تنگستان
دلیران تنگستان-
دندون طلا
دوباره زندگی
دودکش
دورهمی
دولت مخفی
دید در شب
دیدار
دیگری
ذره بین
راز پدر
راز پزشکان
راز گلهای نرگس-مستند دفاع مقدس
رازهای یک خانه
راست رو بگو
رالی ایرانی
ران خوار کوچک
راه بی پایان
راه در رو
راه شیری
راه طولانی
رخ تو رخ
رنگه ششم
روز حسرت
روز رفتن
روز های بد به در
روز های زیبا
روزگار خوش حبیب اقا
روزگار قریب
روزگار قریب-
روزهای اعتراض
روزی روزگاری
رویای شیرین (Royaye Shirin) (ایرانیان خارج از کشور ساخته اند)
رویای شیرین دریا
رهایی
زخم
زعفرانی
زمانه
زمانی برای پشیمانی
زمانی برای عاشقی
زمین انسان ها
زن بابا
زندگی به شرط خنده
زیر آسمان شهر 1
زیر آسمان شهر 2
زیر تیغ
زیر هشت
زیرزمین
ساخت ایران
ساختمان 85
ساختمان پزشکان
ساعت خوش
ساعت شنی
ساعت صفر
سال های برف و بنفشه
سال های مشروطه
سایه آفتاب
سایه تنهایی
سایه در تاریکی
سایه روشن
سایه سلطان
ستاره حیات
ستاره های سربی
ستایش
ستایش 2
سر به راه
سراب
سربداران
سربداران-
سربداران--
سربداران (۱۳۶۳)
سرزمین سبز
سرزمین کهن
سرنوشت
سفره سبز
سقوط ازاد
سقوط یک فرشته
سلام
سلطان صاحبقران
سلطان صاحبقران-
سلطان صاحبقران--
سلطان صاحبقران---
سلطان و شبان
سمندون
سنگ اول
سه پنج دو
سه در چهار
سه دونگ سه دونگ
سهمی برای یک دوست
سی امین روز
سیر و سرکه
سیگنال موجود است
شام ایرانی=بفرمایید شام ایرانی
شاهگوش
شاید برای شما هم اتفاق بیوفتد
شب دهم
شب دهم-
شب شیشه ای
شب میگذرد
شب هزار و یکم
شبهای برره
شبی از شب ها
ششمین نفر
شکر آباد
شکرانه
شکرستان (انیمیشن)
شکرستان (انیمیشن)-
شکرستان 2(انیمیشن)
شلیک نهایی
شمس العماره
شمعدونی
شوخی با ستارگان (دوربین مخفی)
شوخی با شما (دوربین مخفی)
شوخی کردم
شور شیرین
شوق پرواز
شوک-مستند
شهر دقیانوس
شهر فرنگ-ایرانیان خارج از کشور
شهر من شیراز
شهرزاد
شهریار
شیخ بهایی
شیدایی
شیوع
صاحبدلان
صدر اعظم
طفلان مسلم
طلاق (1356)
طلاق در وقت اضافه
عاروس
عاشقانه 1395
عبور از پاییز
عروس
عشق تعطیل نیست
عصر پاییزی
عطسه
عمارت فرنگی
عملیات 125
عیده امسال
غارتگران
غیر علنی
غیر محرمانه
فاخته
فاصله ها
فاکتور هشت
فرات
فرات-
فرار بزرگ
فراموشی
فضانوردان
فوق سری
قاب خاطره
قاب های خالی
قرارگاه مسکونی
قرعه
قسم
قصه های مجید
قصه های مجید-
قفسی برای پرواز
قلب های خالی
قلب یخی
قهر و آشتی
قهوه تلخ
قهوه تلخ-
کاراگاه رشید
کاراگاه شمسی و دستیارش مادام
کاراگاه علوی
کاراگاهان
کاکتوس سه
کر کره
کسی خوابه
کلانتر
کلانتر دو
کلانتر یک
کلاه قرمزی
کمرد بند ها را ببندیم
کوچک جنگلی
کوچه اقاقیا
کوچه مروارید
کیف انگلیسی
کیفر
کیمیا
کسی خوابه
گاو صندوق
گاهی به پشت سر نگاه کن
گپ
گرگها
گل بارون زده
گل پامچال
گل مریم
گل های گرم سیری
گل یا پوچ
گمشده
گمگشته
گنج مظفر
گیلاد
لبخنده خدا
لبه آتش
لحظه های خوش
لطفا دور نزنید=لطفا دور نزنیم
ما چند نفر
ما فرشته نیستیم
ماتادور
مادر
مادرانه
مار و پله
ماشین ها
مامور بدرقه
مامور ما صمد در بالاتر از خطر (1354)=مامور ما صمد=صمد در بالاتر از خطر
ماه عسل 92
ماه عسل 93
ماه عسل 95
مثل آباد
مثل آباد-
مثل شیشه
مثل هیچ کس
مثل یک کابوس
مختارنامه
مختارنامه-
مدار صفر درجه
مدرسه مادر بزرگ ها
مدرسه موش ها-عروسکی
مدیر کل
مدینه
مرد  هزار چهره
مرد اول 1355
مرد دو هزار چهره=مرد 2000 چهره
مرد نقره ای
مردان انجلوس
مردان کوچک
مرگ تجریجی یک رویا
مریم مقدس
مسافر
مسافر خانه سعادت
مسافر زمان
مسافر شیشه ای
مسافران
مسافری از هند
مسیر انحرافی
معراجی ها
معصومانه
معصومه
مکث-مستند
ملکوت
من مستاجرم
من نه منم
منظومه آتش
موج و صخره
موج و صخره-
مهرآباد
مهمان ویژه
میکائیل
میلیادر
میوه ممنوعه
نابرده رنج
ناز و نیاز
نامه های بالدار
نردبان اسمان
نرگس
نشنانی
نفس سنگ
نفس گرم
نقطه چین
نقطه سر خط
نمایشهای سنتی زنانه (1356)-مورچه داره
نوروز
نوش دارو
نون و ریحون
نیاز
نیلی تر از مهتاب
واپسین کوچ
وارثای اقای نیک بخت
وضعیت سفید
وفا
ولایت عشق
ویلای من
هتل
هزار دستان
هزار دستان-
هزار دستان--
هفت -برنامه سینمایی
هفت سنگ
هفت سین
همچون سرو
همسایه ها
همسفر خورشید
همه از یک خانواده‎
همه بچه های ما
همه بچه های من
همه چیز آنجاست
همه خانواده من
هوش سیاه
هویت
یاد آوری
یادگاری
یقنعلی (یقینعلی)-انیمیشن-دوبله گلوری با لهجه ترکی=Glory Funny Clips E01-E10.x265
یک تکه زمین
یک روز قبل
یک مشت پر عقاب
یک وجب خاک
یلدا
یلدا-
یوسف پیامبر

دانلود پایان نامه رشته حقوق: حولات حقوق بین الملل کار از ابتدا تاکنون-

پایان نامه سایت ارشد ها


عنوان کامل پایان نامه :تحولات حقوق بین الملل کار از ابتدا تاکنون

تکه هایی از متن :


4-3-2-تکوین بخش خصوصی

واقعیت آن است که بخش دولتی به ویژه در ایران امکانات و خدمات چندانی را برای حمایت های گوناگون از کارگران در دست ندارد. واقعیت آن است که حمایت های پزشکی در سطح عمومی جامعه ایران نیز با چالش هایی روبروست چه رسد به آنکه در بخش های تخصصی به این موضوع توجه شود. این البته یکی از مشکلات است . در واقع نبود درمان گاه های عمومی و مراکز درمانی و پزشکی برای عموم جامعه اولین چالش است. از سوی دیگر مشکلات نظام حقوق کار را باید به مقوله حاضر افزود. کمبود بودجه هر ساله برای توسعه خدمات و ایجاد سازوکارهای حمایتی از کارگران با مشکل روبرو می سازد از این رو توسعه خدمات برای کارگران از طریق بخش خصوصی است. مردم اگر چه هنوز در ایران برای سرمایه گذاری به بخش دولتی اعتماد بیشتری دارند اما در مقابل کمک های عام المنفعه به نهادهای خصوصی ترغیب بیشتری از خود نشان می دهند و این خود می تواند سنگ بنای احداث و تقویت بخش خصوصی در راستای حمایت از کارگران باشد.

4-3-3-لزوم کاهش حجم تصدی دولت

به طور کلی یافته های پژوهش های مختلف نشان می دهد که این دیدگاه در میان مدیران سازمان های مردم نهاد وجود دارد که این نهادها به دلیل مردمی و خود جوش بودن فاصله زیادی با اقشار مختلف جامعه ندارند و می توانند به عنوان یک واسطه مردمی نقش پل ارتباطی میان اقشار مختلف جامعه و مسئولین حکومت را برقرار نمایند. لذا شایسته است تا دولت با کاهش تصدی گری در امور اجرایی خود در درمان و پیشگیری از آسیب های اجتماعی کارگران فضای بیشتری را برای رشد فعالیت موثر نهادهای غیردولتی فراهم آورد زیرا به طور کلی این دیدگاه در میان نهادهای یاد شده وجود دارد که مداخله دولت به لحاظ دیوان سالاری حاکم بر سازمان های دولتی موجب کندی پیشرفت هر برنامه و دلسردی نیروهای داوطلب می شود. به علاوه به نظر می رسد دولت می بایست در جهت تعامل بهتر با سازمان های غیر دولتی بودجه خاصی را برای آنها در نظر گرفته و با اولویت بندی آسیب های اجتماعی بر دخل و خرج این بودجه نظارت نموده و در مدت زمان معینی گزارش آن را به مراجع ذی ربط جهت کنترل کیفی عملکرد اعلام نمایند.

4-4-حق بر تامین اجتماعی

«تامین» و «اجتماع» دو کلمه تشکیل دهنده تامین اجتماعی است. «تامین» یعنی حمایت در برابر مخاطرات و «اجتماعی» هم رابطه آن را با جامعه از دیدگاه سنتی، تاریخی و جغرافیایی مشخص و آشکار می سازد.(چریگو،63،1386) تامین اجتماعی پیش از آنکه یک شاخه حقوقی باشد، مجموعه ای را تحت عنوان برنامه های اجتماعی به خاطر می آورد. بنابراین تامین اجتماعی صرفا مقررات و ضوابط مربوط به تامین معیشت آینده افراد انسانی نبوده و پیش از همه یک برنامه سیاسی و اجتماعی است.(مجتهدی،27،1388)

وظایف و اهداف تامین اجتماعی را می توان به طور مشخص چنین تعریف کرد:

«تامین حداقل شرایط مناسب زندگی با شان انسان و منزلت انسانی افرادی که به هر علتی به طور کلی یا اتفاقی با نداری و کاهش درآمد مواجه هستند. »

کارگران باید از خدمات مراقبتی دولت و خدمات تامین اجتماعی برخوردار باشند. دولت­ها باید حداکثر امکانات بهداشتی، تسهیلات درمانی و سطح زندگی مناسب را برای وی فراهم کنند و در این راستا باید در جهت کاهش مرگ و میر ;کارگران، مبارزه با سوء تغذیه آنان؛ مراقبت های پیشگیرانه بهداشتی از کارگران ، سالم سازی محیط زیست، واکسیناسیون و... تلاش نمایند و با اتخاذ تدابیر و اقداماتی، حداکثر خدمات بهداشتی و پزشکی ضروری را کارگران فراهم آورند.(مهرا،86،1391)

مطابق قسمتی از اصل 12 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران «بر طرف ساختن هر نوع محرومیت در زمینه های تغذیه و بهداشت...» از جمله وظایف دولت در ایران است. همچنان که مطابق اصل بیست و نهم قانون مذکور «برخورداری از تامین اجتماعی از نظر نیاز به خدمات بهداشتی و درمانی و مراقبت های پزشکی به صورت بیمه و غیره حقی است همگانی. دولت مکلف است طبق قوانین از محل درآمدهای عمومی و درآمدهای حاصل از مشارکت مردم، خدمات و حمایت های مالی فوق را برای یک یک افراد کشور تامین کند

اصل فوق الاشاره درقانون اساسی که به نحوی از حق بر سلامت  و حقوق پزشکی در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران حکایت می کند، هیچ گونه دامنه و گستره محدود کننده ای نداشته، شامل همه افراد فاغ از جنسیت، نژاد، زبان و سایر ویژگی های از جمله محکومیت یا عدم محکومیت به مجازات می شود. بدین ترتیب حق بر سلامت و بهره مندی از حقوق پزشکی یکی از اجزای حق سلامت مذکور در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران است. (غلامی،15،1389)

با مطالعه حقوق کشورهای مختلف و نیز اسناد بین المللی می توان دریافت که بسیاری از سازوکارهای توسعه تامین اجتماعی مرزهای مشترکی با پزشکی دارند. بدین ترتیب می توان حوادثی را که تامین اجتماعی کوشش دارد با آنها مقابله کند و از آثار نامطلوبشان بکاهد یا آنها را جبران کند به ترتیب زیر بر شمرد:

-بیماری و درمان

-بیماری و غرامت

-زایمان و بیماری

-از کار افتادگی

-مرگ

-مسئولیت های خانوادگی و کمک عائله مندی(عراقی،6،1386)

در این راستا ماده 25 اعلامیه جهانی حقوق بشر مقرر می دارد:

 «هر شخصی حق دارد از سطح زندگی مناسب برای تامین سلامتی و رفاه خود و خانواده اش به ویژه از حیث خوراک، پوشاک، مسکن، مراقبت های بهداشتی و خدمات اجتماعی برخوردار شود؛ همچنین حق دارد که در مواقع بیکاری، بیماری، نقص عضو، بیوگی، پیری یا در تمام موارد دیگری که به عللی مستقل از اراده خویش وسایل امرار معاشش را از دست داده باشد از تامین اجتماع بهره منده گردد. »

چنانکه پیش تر اشاره شد تامین اجتماعی پیش از آنکه یک شاخه حقوقی باشد، مجموعه ای را تحت عنوان برنامه های اجتماعی به خاطر می آورد. بنابراین تامین اجتماعی صرفا مقررات و ضوابط مربوط به تامین معیشت آینده افراد انسانی نبوده و پیش از همه یک برنامه سیاسی و اجتماعی است.(مجتهذی،27،1388)

تکوین تامین اجتماعی برای کارگران می تواند از طریق ایجاد درمان گاه های مستقیم و غیر مستقیم باشد. در شیوه درمان مستقیم موسسه بیمه اجتماعی رأسا درمانگاه، بیمارستان و آزمایشگاه احداث می کند و کارگران  تحت پوشش بیمه را مستقیما می پذیرد و اقدام به معالجه آنها می کند. به این ترتیب بدون استفاده از موسسات درمانی خصوصی و یا دولتی موجود، خدمات مورد نیاز را ارئه می دهد . در اغلب کشورهای جهان سوم به لحاظ محدودیت های پزشکی و بالا بودن نرخ خدمات پزشکی خصوصی از این شیوه استفاده می شود.(طالب،90،1381)

 اما راه حل دیگر استفاده از درمان غیر مستقیم است. در برخی کشورها خاصه کشورهای صنعتی غربی موسسات بیمه به جای ایجاد مراکز درمانی بیمه شدگان کارگر را مجاز می دارند که به موسسات درمانی خصوصی مراجعه کنند و پس از پرداخت کلیه هزینه ها و اخذ رسید وجه آن را پس از کسر قسمتی دریافت دارند. (طالب،90،1381) در ایران این شیوه و به کار گیری آن در مورد کارگران به نظر می رسد مناسب نباشد چرا که به دلیل عدم تناسب بین عرضه و تقاضای خدمات پزشکی و در نتیجه بالا بودن نرخ ویزیت و خدمات پزشکی بخش خصوصی، بیمه شدگان کارگران فقط می توانند به آن گروه از پزشکان و یا موسسات پزشکی مراجعه نمایند که تعرفه مورد نظر بیمه را پذیرفته یا اصطلاحا قبلا بیمه را منعقد کرده باشد. به دلیل زمان بر بودن نیز به نظر می رسد این شیوه نمی تواند پاسخ گوی کارگران دیده باشد.

در میان اسناد بین المللی مواد 23، 24،26 و 27 کنوانسیون حقوق کودک به ضرورت توسعه خدمات پزشکی و تامین اجتماعی برای کودکان اشاره کرده است. این مواد به حق بهداشت اولیه وسلامت و رفاه کودک که از اهم حقوق اجتماعی اوست مربوط می شود که با کودکان کار هم مربوط است. به موجب این مواد کودک باید از خدمات مراقبتی دولت و خدمات تامین اجتماعی برخوردار باشد و دولت ها باید حداکثر امکانات بهداشتی، تسهیلات درمانی و سطح زندگی مناسب را برای وی فراهم کنند. در این راستا باید جهت کاهش مرگ و میر کودکان، مبارزه با سوء تغذیه، مراقبت های بهداشتی پیشگیرانه و... تلاش نمایند و خلاصه آنکه مراقبت های بهداشتی را قبل و بعد از تولد کودک اعمال واجرا کنند.(مصفا،187،1383)

قانون داخلی نیز تامین این حقوق را بر عهده دولت گذارده است و بر آن تاکید نموده است. از جمله در ماده 1 قانون تشکیلات و وظایف وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی این وزارتخانه به عنوان نماینده دولت در اجرای این جنبه حمایتی، عهده دار وظایف زیر گردیده است:

-تامین بهداشت عمومی و ارتقاء سطح آن از طریق اجرای برنامه های بهداشتی به وِیژه در زمینه بهداشت محیط، مبارزه با بیماری ها، بهداشت خانواده و مدارس، آموزش بهداشت عمومی، بهداشت کار و شاغلین با تاکید بر اولویت مراقبت های بهداشتی اولیه به ویژه بهداشت مادران و کودکان با همکاری و هماهنگی دستگاه های ذی ربط

-تشویق و ترغیب افراد خیر و موسسات خصوصی جهت اقدام حمایتی برای کودکان در سنین قبل از دبستان و سالمندان و خانواده ها و افراد بی سرپرست و نیازمند.

4-4-1-تسهیلات برای کارگران زندانی

وفق ماده 22 قواعد حداقل رفتار با زندانیان مصوب 1957 شورای اقتصادی-اجتماعی سازمان ملل متحد:

«هر زندانی کارگر و غیر آن باید حداقل از خدمات یک پزشک حاذق برخوردار باشد. این پزشک باید با روان درمانی نیز آشنا باشد. خدمات پزشکی باید طی روابط تنگاتنگ با اداره عمومی خدمات بهداشتی منطقه یا کشور سازماندهی شود. این خدمات باید شامل بخش روان درمانی برای تشخیص و در صورت لزوم معالجه ناهنجاریهای روانی باشد

همچنین مطابق ماده 2-22  سند مذکور:

«برای بیمارانی که به مراقبت های ویژه نیاز دارند، باید امکان انتقال آنان به زندان های تخصصی و یا بیمارستان های مهم تری پیش بینی شود. زمانی که معالجات در داخل زندان صورت می گیرد، زندان باید مجهز به ابزار آلات و فرآورده های دارویی باشد، تا امکان مراقبت و معالجه برای زندانیان بیمار فراهم آید و پرسنل پزشکی نیز باید مهارت حرفه ای لازم را کسب کرده باشد

مطابق فقره 3 ماده مذکور:

«هر زندانی باید از مراقبت های یک پزشک حاذق برخوردار شود

در ماده 9 مجموعه اصول اساسی مرتبط به معالجه زندانیان مقرر شده است:

«زندانیان باید خدمات بهداشتی موجود در داخل کشور دسترسی داشته باشند، بدون آن که به خاطر وضعیت قضایی خود دچار تبعیض شوند

ماده 1-23 قواعد حداقل رفتار با زندانیان، در خصوص زنان زندانی به نحو خاص مقرر داشته است:

«در موسسات مربوط به زنان امکانات ویژه ای برای کلیه مراقبت ها و معالجات پیش و پس از زایمان فراهم خواهد بود. ترتیباتی به عمل خواهد آمد تا در موارد معین، تولد اطفال بیرون از موسسه، در بیمارستان صورت گیرد. اگر کودکی در زندان به دنیا آمد این امر نباید در گواهی تولد ذکر شود

مطابق ماده 24 قاعده مذکور:

«یک مسئول پزشکی، هر زندانی را بلافاصله پس از پذیرش و نیز پس از آن به دفعات لازمه بازدید و معاینه خواهد کرد و به خصوص هدفش پی بردن به بیماری جسمی و روانی و اتخاذ تدابیر لازمه، همچنین تفکیک زندانیان مشکوک به بیماری های مسری و عفونی با تشخیص نقایص جسمی یا روانی که امکان دارد مانع بازپروری شود و تعیین امکان جسمی هر زندانی برای کار خواهد بود

مطابق ماده 1-44 همان سند:

«هنگام مرگ یا بروز بیماری جدی یا جراحت جدی به زندانیان، یا انتقال آنان به نهاد دیگری جهت معالجه امور روانی، مدیر موسسه بلافاصله مراتب را به همسرش، چنانچه زندانی متاهل باشد، و چنانچه متاهل نباشد، به نزدیک ترین بستگان او و در هر صورت به فردی که قبلا زندانی اعلام کرده است اطلاع خواهد داد

در ماده 1-82 قواعد مذکور در خصوص زندانیان مبتلا به جنون و ناهنجاری های ذهنی آمده است:

«افرادی که جنون آنها محرز می باشد در زندان ها نگهداری نخواهند شد و ترتیباتی به عمل خواهد آمد تا در اولین فرصت ممکن به بیمارستان روانی منتقل شوند

و مطابق ماده 2-82:

«زندانیانی که از سایر ناهنجاری ها و بیماری های ذهنی رنج می برند در موسسات تخصصی توسط تشکیلات مخصوص امور روانی معاینه خواهند شد

همچنین وفق قطعنامه شماره 194/37 مورخ 18 دسامبر 1982 توسط مجمع عمومی سازمان ملل متحد مصوب شده در اصل یکم آن آمده است:

«پرسنل بهداشتی به خصوص پزشکان مسئول مراقبت پزشکی از زندانیان و افراد تحت بازداشت، موظف به تامین آنها از لحاظ بهداشت جسمی و روانی و معالجه بیماری های آنان به همان کیفیت و استاندارد مربوط به افراد غیرزندانی و بازداشت نشده هستند»


ب- سوالات تحقیق

چرا اجرای قوانین و مقررات بین الملل،  نتوانسته به توقف یا کاهش موثر تخلفات در این حوزه منجر گردد؟

علت وجودی قوانین بین الملل در حقوق کار چیست؟

از چه ضمانت اجراهایی می توان در حقوق کار برای تضمین بهتر حقوق کارگر در حقوق بین الملل استفاده کرد؟


متن کامل در لینک زیر :

دانلود پایان نامه

تحولات حقوق بین الملل کار از ابتدا تاکنون-دانلود پایان نامه حقوق

تحولات حقوق بین الملل کار از ابتدا تاکنون-دانلود پایان نامه حقوق

پایان نامه سایت ارشد ها


عنوان کامل پایان نامه :تحولات حقوق بین الملل کار از ابتدا تاکنون

تکه هایی از متن :


 4-2-2-علل وجودی حقوق رفاهی

 سه توجیه برای علل وجودی حقوق رفاهی وجود دارد. این سه عبارتند از توجیه بر مبنای قرارداد اجتماعی، توجیه بر مبنای حقوق طبیعی و توجیه فایده گرایانه. در واقع یکی از شاخه هایی که حقوق پزشکی بدان مربوط می شود حقوق رفاهی است که مجموعه کلی تری از حقوق را برای پیشگیری از آسیب و رنج و بهبود وضعیت حیات انسانی برای بشریت ترسیم می کند. حقوق پزشکی در زیر مجموعه حقوق رفاهی جای می گیرد و البته توجیهاتی برای تبیین و تفسیر معنای آن وجود دارد. از منظر قرارداد اجتماعی به صورت فرضی بین مردم و هیات حاکم قراردادی وجود دارد که رابط بین این دوست و این رابطه هر یک را متعهد به حقوق و تکالیفی می کند. از منظر حقوق طبیعی عقل و فطرت آدمی دستور می دهد که چه چیزی خوب و چه چیز دیگر بد است و بر این اساس بر لزوم و ضرورت وجودی حقوق رفاهی تاکید شده است. اما از منظر فایده گرایانه وجود رنج کمتر و لذت بیشتر توجیه کننده برخورداری انسان از پاره ای از حقوق و تکالیف است و دولت نیز ملزم به ارائه پاره ای از خدمات به شهروندان می باشد. در ذیل به ارائه هر سه تحلیل خواهیم پرداخت.

4-2-2-1-توجیه بر مبنای قرارداد اجتماعی

بحث از قرارداد اجتماعی و تمسک به آن را برای توجیه حق های رفاهی، می توان در دو لایه قرارداد اجتماعی فرضی و قرارداد اجتماعی واقعی ترسیم کرد. در قرارداد اجتماعی فرضی می توان تصور کرد که افراد عاقل گزینش گر در ورای پرده غفلت بر گونه ای قرارداد اجتماعی توافق کرده اند. بر مبنای این توافق عقلانی، آدمیان عاقل، گونه ای از نظام توزیع و باز توزیع ثروت را گزینش می کنند که حداقل های رفاهی را برای افراد نیازمند تامین کند. واضح است که تامین حداقل های رفاهی توسط جامعه در صورت ناتوانی فرد از تامین آن توسط خویش، گزینشی است عقلانی که او در ورای پرده غفلت برای خود و دیگران می طلبد. در لایه قرارداد اجتماعی واقعی، بالطبع اکثریت شهروندان به آن قانون اساسی که مدافع گونه ای دولت رفاهی باشد، رضایت خواهند داد. طبیعی است در این صورت مبنای توجیهی حقوق رفاهی را باید در لایه های زیرین تر که همانا توجیه مشروعیت تصمیم گیری در نظام های دموکراتیک مبنی بر رای اکثریت است جستجو کرد. در حقیقت حق های رفاهی در دولت رفاهی جز با ایجاد برخی محدودیت ها بر حق های دیگران قابل اعمال نخواهد بود.[1]

4-2-2-2-توجیه بر مبنای حقوق طبیعی

حق های رفاهی ماهیتی مطالبه ای دارند و دولت مشروع هم در نظام حقوق بشری دولتی است که در چارچوب قرارداد اجتماعی، حق تضمین سرنوشت سیاسی افراد را به گونه ای نهادینه شده، نمایندگی می کند. بنابراین حق های مطالبه ای، ادعاهایی به نفع خود یا انتخاب هایی، تضمین شده بر ضد دیگران خواهد بود. اقتضای نظریه های اغلب حقوق طبیعی، دولت های حداقلی است که هدف و کارکرد اصلی شان پاسداشت از آزادی و مالکیت در چارچوب یک قرارداد اجتماعی خواهد بود و حال آنکه اقتضای حق های رفاهی، وجود دولت های رفاهی و نه صرفا دولت های ناظر حداقلی است. مراد اصلی نظریه های حقوق طبیعی آن دسته از نظریاتی است که دغدغه اخلاقیت محتوای قواعد حقوقی را دارند و نه آن دسته از نظریاتی که دغدغه شرایط شکلی وضع مقررات را. به هر حال توجیه حق های طبیعی در غالب نظریات آزادی محور حقوق طبیعی چندان آسان نخواهد بود._(سید فاطمی،271،1388)



 


ب- سوالات تحقیق

چرا اجرای قوانین و مقررات بین الملل،  نتوانسته به توقف یا کاهش موثر تخلفات در این حوزه منجر گردد؟

علت وجودی قوانین بین الملل در حقوق کار چیست؟

از چه ضمانت اجراهایی می توان در حقوق کار برای تضمین بهتر حقوق کارگر در حقوق بین الملل استفاده کرد؟


متن کامل در لینک زیر :

دانلود پایان نامه

تحولات حقوق بین الملل کار از ابتدا تاکنون-دانلود پایان نامه حقوق

دانلود پایان نامه حقوق: تحولات حقوق بین الملل کار از ابتدا تاکنون-

پایان نامه سایت ارشد ها


عنوان کامل پایان نامه :تحولات حقوق بین الملل کار از ابتدا تاکنون

تکه هایی از متن :


4-2-برخورداری از حقوق رفاهی

4-2-1-شناخت دولت رفاه

 دولت رفاه شیوه ای که به موجب آن هر جامعه­ای به سازماندهی سیاست های اجتماعی اش بپردازد و مفهومی از اینکه چگونه پاداش ها و تنبیه ها در آن جامعه توزیع می شوند را به دست می دهد. در جوامع امروزی که به سوی تغییر پیش می روند تغییر یاد شده را می توان در تبدیل شدن شهروند به مشتری مورد لحاظ قرار داد اما هر اصطلاح که برای بیان فرآیند توزیع رفاه دولت مورد استفاده قرار گیرد، اصولی را که این فرآیند بر آن تکیه دارد، به واسطه مفاهیمی همچون نیازها و حقوق و عدالت اجتماعی و نقش دولت در فراهم آوردن آن برای شهروندانش تقویت می گردد. مفاهیم نیازها، حقوق و عدالت اجتماعی به اشکال مختلفی پس از پایان جنگ جهانی دوم مطرح شده اند و لذا تحلیل ما از پس از جنگ جهانی آغاز می شود. اصلاحات بوریج[1] که بلافاصله پس از گذشت جنگ جهانی دوم آغاز شد در پی آن بود تا در مقابل پنج عارضه بزرگ اجتماعی یعنی بیماری، رذالت، جهل بیکاری و کمبود نوعی حمایت ایجاد نماید. به باور مارشال اصلاحات یاد شده در حالی که به تقویت قانونگذاری های پیشین در خصوص سیاست اجتماعی می انجامید، حکایت از وجود نوعی پیشرفت در وسعت بخشیدن به سرشت پدیده شهروندی داشت. این وسعت بخشیدن موجب گردید تا حقوق شهروندی از عرصه مدنی و سیاسی به عرصه اجتماعی کشیده شود. به کلامی دیگر چنین پنداشته می شد که عضو تمام و کمال یک اجتماع بودن به معنای داشتن حق زندگی متناسب با یک انسان متمدن بر اساس استانداردهای موجود در آن جامعه بود(نصرتی،29،1387)

کلید این گسترش حوزه شهروندی تا عرصه اجتماعی، ارائه یک نظام سودمند بیمه ای در مورد زنان و کودکان بود. این مسئله به گسترش حوزه شهروندی تا عرصه اجتماعی یاد شده منجر می شد زیرا اجرای چنین نظامی موجب می شد تا اندیشه وجود یک قرارداد میان فرد و دولت، جامه عمل بپوشاند. به بیانی ساده تر در حالی که شما به عنوان یک شهروند، هزینه ای را به نظام یاد شده پرداخت می کنید، در عوض دولت نیز ضمانت هایی را برای شما در نظر می گیرد(صفاری،96،1389)

با این همه بنیان قراردادی اصلاحات، پس از جنگ به شکلی خودکار، شامل همه شهروندان نمی شد و همواره مفهومی از استحقاق کمتر در دل خود داشت. به بیانی دیگر اگر افراد هزینه ای را به نظام پرداخت نمی کردند، استحقاق کمتری برای برخورداری از پاداش های آنان داشتند. از نگاه عملیاتی این مسئله به معنای قرار گرفتن در مقابل نظامی بود که ابزارها را مورد آزمون قرار می داد . بنابراین پیشنهادهای بوریج، همواره آنانی را که استحقاق نداشتند، حذف می کرد. بدین ترتیب از برخی جهات، این بسته تقنینی به تقویت تمایز تاریخی همواره موجود میان فقیران مستحق و فقیران غیر مستحق انجامید، تمایزی که نه تنها قوانین مربوط به تامین اجتماعی بلکه اندیشیدن در درون نظام عدالت کیفری را نیز در بر  می گرفت.

اثر این طرح برای اولین بار در کشور انگلستان خود را نشان داد. شکل گیری هیات جبران آسیب های جنایی آخرین آجر ساختمان دولت رفاه بود که باید با اصول بوریج در دوره پس از جنگ در جای خود محکم می شد. این شیوه از اندیشیدن در خصوص رابطه میان شهروندان و دولت تا دهه 1970 رایج بود . در این دیدگاه، شهروندان دارای حقوق اجتماعی بودند و دولت نیز تعهد داشت تا این حقوق را برای آنان فراهم آورد تا از این طریق، قرارداد میان شهروندان و دولت به اجرا درآمده باشد.

 



[1] بوریج طرحی بود که توسط فردی به همین نام پیش از وقوع جنگ جهانی دوم در انگلیس در راستای حمایت از سازوکارهای تامین اجتماعی ارائه و پس از خاتمه این جنگ مورد استقبال فراوان کشورهای آمریکایی و اروپایی قرار گرفت.


ب- سوالات تحقیق

چرا اجرای قوانین و مقررات بین الملل،  نتوانسته به توقف یا کاهش موثر تخلفات در این حوزه منجر گردد؟

علت وجودی قوانین بین الملل در حقوق کار چیست؟

از چه ضمانت اجراهایی می توان در حقوق کار برای تضمین بهتر حقوق کارگر در حقوق بین الملل استفاده کرد؟


متن کامل در لینک زیر :

دانلود پایان نامه

تحولات حقوق بین الملل کار از ابتدا تاکنون-دانلود پایان نامه حقوق

دانلود پایان نامه حقوق: تحولات حقوق بین الملل کار از ابتدا تاکنون-

پایان نامه سایت ارشد ها


عنوان کامل پایان نامه :تحولات حقوق بین الملل کار از ابتدا تاکنون

تکه هایی از متن :


4-1-8-حق مشارکت کارگران در تعیین شرایط کار و مدیریت شرکت به طور جمعی

یکی از مهمترین راه های پذیرفته شدن نقش فعال کارگران در کارگاه شناسایی حق مشارکت یا نظارت آنها در اداره کارگاه می باشد. حق مشارکت کارگران در تعیین شرایط کار و مدیریت شرکت به طور جمعی به معنی حق هر کارگر در تعیین شرایط کار و مدیریت شرکت از راه نمایندگان خود به طور جمعی می باشد. حقوق و آزادیهای کارگران در شرکت مدت مدیدی به ویژه به واسطه وجود مقررات داخلی شرکت و قدرت انضباطی کارفرما محدود شده بود. این وضعیت به مرور زمان با پیش بینی نمایندگان کارگران و نمایندگان سندیکا و امکان داشتن بخش سندیکایی در شرکت بهبود یافت.(صفری،38،1388)

 در میان منابع بین المللی مصوبه شماره 45/94 جامعه اروپا مصوب 22 دسامبر 1994 درباره ایجاد کمیته اروپایی شرکت یا ایجاد آیینی در شرکتهای در سطح جامعه اروپا به منظور اطلاع و مراجعه کارگران حق مشارکت کارگران را به رسمیت شناخته است. ماده 28 منشور حقوق بنیادین اتحادیه اروپا زیرعنوان همبستگی مقرر می دارد:

«کارگران، کارفرمایان و نهادهای ذی ربط آنها مطابق با حقوق اروپا، قوانین و رویه های ملی حق مذاکره، حق فعالیت های جمعی و انعقاد پیمان های دست جمعی در سطوح مربوط را دارند...»


ب- سوالات تحقیق

چرا اجرای قوانین و مقررات بین الملل،  نتوانسته به توقف یا کاهش موثر تخلفات در این حوزه منجر گردد؟

علت وجودی قوانین بین الملل در حقوق کار چیست؟

از چه ضمانت اجراهایی می توان در حقوق کار برای تضمین بهتر حقوق کارگر در حقوق بین الملل استفاده کرد؟


متن کامل در لینک زیر :

دانلود پایان نامه

تحولات حقوق بین الملل کار از ابتدا تاکنون-دانلود پایان نامه حقوق

پایان نامه حقوق: تحولات حقوق بین الملل کار از ابتدا تاکنون-

پایان نامه سایت ارشد ها


عنوان کامل پایان نامه :تحولات حقوق بین الملل کار از ابتدا تاکنون

تکه هایی از متن :


4-4-2-حق بر داشتن بیمه

کار در کارگاه غالبا با ایراد ضرر و زیان بر کارگر همراه است. علاوه بر خسارت هایی که به صورت مستقیم به دلیل کار در کارگاه تحمیل می گردد، پاره ای از خسارت ها مانند مخارج درمانی و زیان های ناشی از از کارافتادگی مواردی رودروست. بخش دیگری از خسارت ها به کارگران همچون ضایعات ناشی از جریحه دار شدن عواطف و احساسات فاقد نمود عینی و مادی است. این دسته از خسارت ها که در شمار خسارت های غیر مادی تلقی می گردد، کارگران را متاثر ساخته، آثار ناخوشایندی بر زندگی وی دارد و گاه در تمام لحظات حیات، بسان کابوسی وحشتناک بر زندگی کارگر سایه می افکند. از این رهگذر توقع جامعه، افکار عمومی و کارگران به شیوه ها و راهکارهایی است که اگر قادر نیست در همه موارد موقعیت کارگررا به حالت اول بازگرداند، دست کم با همه امکانات بهره گیری از سازوکارهای موجود در ترمیم نسبی خسارت های وارد شده، همت گمارد و احساسات، نیازها و موقعیت کارگر را در مراحل مختلف دریابد.(مبرقعی،20،1383)

تحقیقات چند دهه اخیر نشان می دهد که مفهوم حمایت از کارگر نسبت به گذشته بسیار توسعه یافته است. با این توضیح که پاسخ هایی که علیه پدیده مجرمانه اعمال می شود از محدوده کیفری محض فراتر رفته و تنها نشات یافته از نظام های کیفری نیست. از این پس سایر نظام های حقوقی نیز هر یک بر ضد پدیده مجرمانه پاسخ های ویژه خود را ارائه می دهند. اینجاست که نظام های حقوق اداری، مدنی، انضباطی، مالیاتی و نیز بیمه ای وارد عمل می شوند و به موازات آن نیز جامعه مدنی به روش های مختلف به مبارزه با پدیده مجرمانه می پردازد. واقعیت این است که توانایی و کارایی دستگاه عدالت کیفری نیز در حوزه مفاهیمی مانند جبران، تسکین، درمان رنج ها و تسکین عواطف کارگران بسیار محدود است. از این رهگذر چگونگی طرح حقوق بیمه و تحقق جایگزینی ابزار و شیوه های مبتنی بر تفکر و منطق بیمه ای به جای روش های دیگر باید به این سوال پاسخ داده شود که در قبال محدودیت ها و کاستی های مالی دولت و خیریه به جای دو ابزار جایگزین جبران خسارت های وارد بر قربانیان جرایم راه حل جدید و قابل اجرا چیست؟

پاسخ صریح و قاطع نگارنده، ارائه طرح بهره گیری از قابلیت های متنوع بیمه و وجود سازمان یافته بیمه ای است که می تواند به عنوان منبع جایگزین توانمندی از سیاست جنایی پشتیبانی کند و کمبود های پیشین در زمینه جبران خسارت های وارد بر کارگران را تا حدود قابل توجهی مرتفع سازد. منابع بیمه ای می توانند با هدایت و سازماندهی قانونگذاران و متولیان سیاست جنایی و صنعت بیمه ای برای تشکیل صندوق هایی که کاربرد حمایتی آن در مسیر جبران خسارت های وارد بر کارگران است گام بردارند. علاوه بر آن جبران خسارت های معنوی می تواند توسط مددکار اجتماعی بیمه ای صورت گیرد. مددکار بیمه ای در مواردی مانند ضرورت التیام روانی و تشکیل آلام قربانیان حوادث اثرات بسیار ارزنده ای بر فرآیند خسارت زدایی از و حمایت از  کارگران به جای می گذارد.

4-4-3-صدور گواهی پزشکی و درمان سریع

صدور چنین گواهی هایی از طریق پزشکان  عمومی و پزشکان خانواده یا کلیه پرسنل مراکز درمانی که کارگران بلافاصله به آنها سپرده شده، وسیله ای مفید در معاضدت قضایی با هدف حمایت از آنان در طی مراحل دادرسی خواهد بود. این گواهی پزشکی که منصرف از گواهی پزشکی قانونی می باشد، شهادتی است که از سوی مقامی صالح که به محض وقوع آسیب یا در فاصله ای کم بعد از آن کتبا صادر شده و کمکی موثر برای کارگر محسوب می شود. پزشکان و بیمارستان هایی که در این مورد نهادینه عمل کرده و پرونده های مربوط به کارگرانرا در آرشیو های خود حفظ می کنند قادر خواهند بود(صفاری،70،1389)

با وجود اقدامات فوق، درمان سریع برای التیام آسیب های جسمی و روحی کارگران، از دیگر وظایف نهادهای مذکور است. این مراکز حتی می توانند دستگاه قضایی را جهت تعیین خسارات وارده و چگونگی ترمیم کامل آسیب های جسمی و روحی کارگران یاری رسانند و همچنین با کمک روان درمان گر ها و متخصصان روانشناسی خود، کارگر را بعد از تجربه مربوط به آسیب در محیط کار از وضعیت بحرانی نجات داده و او را به زندگی عادی بازگردانند. در نهایت این مراکز در راستای اعمال واکنش های اجتماعی صادره از سوی دستگاه قضایی علیه مرتکب، مثل الزام مرتکب به طی دوره های درمانی در طول دوران تعلیق مراقبتی یا آزادی مشروط، دستگاه قضایی را یاری کرده و حتی در راستای دستور میانجیگری کمک هایی را اعمال نمایند(عظیم زاده،225،1384).

 

4-5-حریم خصوصی کار

حق بر حریم خصوصی موضوع بسیاری از اسناد بین المللی جهانی و منطقه ای  نیز می باشد که از جمله مهمترین آنها اعلامیه جهانی حقوق بشر[1]،اعلامیه حقوق بشر اسلامی قاهره[2]،میثاق بین المللی حقوق مدنی و سیاسی[3] و کنوانسیون اروپایی حقوق بشر[4] می باشد. طبق ماده 12 اعلامیه جهانی حقوق بشر "هیچ‌کس نباید در معرض مداخلهٔ خودسرانه در زندگی شخص، خانواده، خانه یا مکاتبات خود قرار گیرد و یا این‌که شرف و آبروی او مورد تعرض قرار گیرد. هرکس حق دارد که از حمایت قانون در برابر چنین مداخله‌ها و تعرض‌هایی برخوردار گردد" که این ماده اشاره به محترم بودن حریم خصوص افراد دارد و اینکه حریم خصوصی افراد مصون از تعرض استهمچنین می توان به اعلامیه ی حقوق بشر اسلامی ۱۹۹۰ قاهره اشاره کرد که در آن با تأکید بر خلیفة الله بودن انسان، ملاک برتری را تنها تقوا می داند و بر حمایت از زندگی شخص، و حریم خصوصی انسان تأکید می کند.[5]همچنین ماده 17 میثاق بین المللی حقوق مدنی و سیاسی همگام با اعلامیه جهانی حقوق بشر اعلام می دارد:

«1-در زندگی شخصی،خانواده،منزل یا ارتباطات هیچ کس نباید خودسرانه یا غیر قانونی مداخله شود یا آسیب و لطمه غیر قانونی به آبرو یا حیثیت او وارد آید.

2-هر کس در برابر چنین تعرض یا آسیبی حق دارد از حمایت های قانونی برخوردار شود

ماده 8 کنوانسیون اروپایی حقوق بشر اشعار می دارد:

«1-هر کس نسبت به حریم خصوصی و خانوادگی،منزل،و ارتباطات خود واجد حق است.

2-مقامات دولتی حق هیچ گونه مداخله در اعمال حق مذکور را ندارند مگر مطابق با احکام و قوانین و در صورتی که مداخله آنها در چهارچوب جامعه مردم سالار برای امنیت ملی،سلامت عمومی یا رفاه اقتصادی کشور،پیشگیری از بی نظمی یا جرم،حمایت از بهداشت و اخلاق یا برای حمایت از حقوق و آزادیهای دیگران ضروری باشد

 امروزه حق بر حریم خصوصی در نظام حقوقی کشورهای رومی ژرمنی به تدریج وارد قلمرو قوانین شده است .برای مثال در سال 1995 شورای قانون اساسی در کشور فرانسه حق بر حریم خصوصی را به عنوان حق قانون اساسی یا به عبارت دقیق تر به عنوان اصل قانون اساسی به رسمیت شناخت(رحمدل،70،1384).  در ایران نیز از دیدگاه قانونی به مانند بسیاری از کشورها تعریف صریحی از حریم خصوصی وجود ندارد.حتی در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران اصل مشخصی که به طور صریح بر این حق تاکید و تصریح داشته باشد وجود ندارد.شاید بتوان اصل 22 قانون اساسی را که مقرر می دارد حیثیت،جان،مال،حقوق،مسکن و شغل اشخاص از تعرض مصون است مگر در مواردی که قانون تجویز کند » را گویاترین اصل در حمایت از حریم خصوصی افراد دانست .البته بند نخست ماده 2 طرح حمایت از حریم خصوصی در تعریف حریم خصوصی مقرر داشته استحریم خصوصی قلمروی از زندگی هر شخص است که آن شخص عرفا یا با اعلان قبلی در چهارچوب قانون انتظار دارد تا دیگران بدون رضایت وی به آن وارد نشوند یا بر آن نگاه یا نظارت نکنند و یا به اطلاعات راجع به آن دسترسی نداشته  یا در آن،قلمرو وی را مورد تعرض قرار ندهند.جسم،البسه و اشیاء همراه فرد،اماکن خصوصی و منازل،محل های کار،اطلاعات شخصی و ارتباطات خصوصی با دیگران حریم خصوصی محسوب می شونددر نظام کامن لا پرداخت خسارات تنها اختصاص به تجاوزات فیزیکی به جان و مال افراد تعلق داشت،این حقوق به تدریج گسترش یافته و در حال حاضر حق زندگی بر لذت بردن و حق بر تنها ماندن[6]  و حق آزادی را نیز در بر می گیرد.امروزه گرایش به سوی حمایت از ابعاد روحی و معنوی افراد در کنار حمایت از جسم و اموال مادی آنها،محدوده حقوق تحت کامن لا را توسعه بخشیده به گونه ای که اگرچه حسب اعلام روزنامه تایمز در تاریخ چهارم ژانویه 2002،دادگاه استیناف انگلستان مقرر داشته بود که «در کامن لا مسئولیت مدنی مربوط به نقض حریم خصوصی وجود ندارد»،اما حسب اظهار قاضی القضات سدلی «حقوق انگلستان امروزه حق انسان نسبت به حریم خصوصی را به رسمت می شناسد و در موقع مناسب از آن حمایت می کند.(رحمدل،191،1389) »در مجموع انسانی و اجتماعی بودن حریم خصوصی با عث تحول آن همگام با تحولات اجتماعی در چند قرن اخیر شده است.

در سراسر دنیا کارگران تابع نظارت هایی هستند که از سوی کارفرمایان آنها صورت می گیرد.محل کار،روند کار و مسائل مربوط به مستخدمان و کارگران خود به دلایل مختلفی همچون تامین امنیت اشخاص و اموال موجود در محل کار،رعایت مسائل بهداشتی و ایمنی در محل کار،کنترل کیفیت تولید یا ارائه خدمات مورد نظارت قرار می گیرد و اطلاعات شخصی مستخدمان و کارگران توسط کارفرمایان جمع آوری می شود.در سالهای اخیر در نتیجه تغییر مستمر ساختار و ماهیت محل کار ،انجام نظارت های پنهانی و نقض کننده حریم خصوصی مستخدمان و کارگران بسیار آسان شده است.اکنون نظارت بر کار،رفتار و ارتباطات مستخدمان و کارگران با توسل به ابزراهای تکنولوژیکی و با سهولت و سرعت زیاد امکان پذیر است.فناوری معاصر به اندازه ای قدرتمند شده است که می تواند تمامی ابعاد زندگی کارگران را تحت تاثیر قرار دهد.برای مثال برنامه های نرم افزاری می توانند تعداد ضربه هایی که یک کارمند بر کلید های رایانه می زند را ثبت کنند،تکیه کلام های تلفنی و مقصد مکالمات تلفنی نیز قابل شناسایی است،دوربین های کوچک و نشان های هوشمند تشخصی هویت می توانند رفتار،حرکات و حتی علایق و گرایش های فیزیکی و جسمانی کارگران را تحت نظارت قرار دهند.

4-5-1-مصادیق نقض حق

4-5-2-دخالت روانی(تست آزمایی توسط کارفرما)

برخی از کارفرمایان از آزمایش های روان شناختی یا صداقت برای احراز صلاحیت متقاضیان استخدام استفاده می کنند.این آزمایش ها نوعا متضمن پاسخ سریع به سوالاتی است که برای ارزیابی گرایش ها و علایق متقاضی استخدام طراحی شده است.برخی از دادگاه های آمریکا چنین آزمایش هایی را نقض حریم خصوصی کارگران دانسته اند و برخی دیگر این آزمایش ها را صرفا محدود کرده اند.(انصاری،220،1386)

 در حقوق فرانسه البته تشت آراء به چشم می خورد.شعبه جنایی دیوان عالی کشور در فرانسه ضبط اعمال و رفتار کارمندان به وسیله دوربین مخفی جاسازی شده در دریچه کولر توسط شاکی برای اثبات سرقت و خیانت در امانت کارمندان را نقض حریم خصوصی اشخاص ندانسته است چرا که این عمل شبیه به ضبط تصاویر راجع به خلوت و زندگی خصوصی افراد نیست و حتی به قربانی اجازه داده است تا بدون اطلاع و آگاهی متهم،گفتگوهای تلفنی توهین آمیز او را ضبط و به دادگاه ارائه کند،در حالی که شعبه دوم مدنی دیوان عالی کشور ضبط مکالمه تلفنی خصوصی دیگری را بدون اطلاع طرف مقابل عمل متقلبانه و دلیل اکتسابی را غیر قابل پذیرش دانسته است.(تدین،148،1388)

البته در محیط کار نمی توان قائل به حریم خصوصی برای فرد شبیه آنچه در منزل وجود دارد شد.اما در هر صورت ارزیابی شرایط متقاضی کار باید با حفظ اسرار و حریم خصوصی باشد.برای مثال کارفرمایی که از کارگر خود مسائلی را می داند نباید آن را در هیچ شرایطی مورد سوء استفاده قرار دهد.لازم  است توجه شود که ورود به حریم خصوصی کارگر تنها برای پیشگیری از وقوع جرم در محیط  کار بوده است و حفظ آن از وظایف کارفرماست.در مواردی حتی مسولیت مدنی و کیفری کارفرما برای اهمال در حفظ اسرار مطرح شده است.این امر شاید به مباشرت کارفرما نباشد ولی بر حسب مورد می توان وی  را مسئول دانست.

گاهی از اوقات اطلاعات در شرایطی افشاء می شوند که در آن نوعی تعهد نسبت به حفظ اسرار

وجود داشته باشد و این مسئله در جایی اتفاق می افتد که میان طرفین ماجرا رابطه ای وجود دارد که یک فرد معقول و منطقی را به این نتیجه می رساند که اطلاعات باید پنهان نگاه داشته شوند.چنین رابطه ای نباید از گذشته میان طرفین وجود داشته باشد بلکه اغلب تابع شرایط است.(کری،173،1386)

مستند جرم انگاری افشاء اسرار در نظام حقوقی ایران  ماده 648 قانون مجازات اسلامی است که مقرر می دارد:

«اطباء و جراحان و ماماها و دارو فروشان و کلیه کسانی که به مناسبت شغل یا حرفه خود محرم اسرار می شوند هر گاه در غیر از موارد قانونی اسرار مردم را افشاء کنند به سه ماه و یک روز تا یک سال حبس و یا به یک میلیون و پانصد هزار تا شش میلیون ریال جزای نقدی محکوم خواهد شد.«این ماده ذکری از وکیل و اینکه در چه مرحله یا فرآیند زمانی و مکانی این عمل یعنی افشای اسرار خصوصی را انجام دهد اشاره ای نداشته است.بنابراین به نظر می رسد این تکلیف عام در همه موارد به واسطه سمت و شغل مقرر شده است.

چنانچه گذشت جرم انگاری افشاء اسرار در همه مشاغل تکلیف عامی است که بر عهده صاحبان مشاغل و حرف گذاشته شده است.این مسئله را می توان دنباله مورد قبل دانست.هنگامی که کارفرما در صدد تست آزمایی از کارگر بر می آید در مرحله اول چنانچه توضیح داده شد مسئول مراقبت از اسرار می باشد.در مرحله بعد تکلیف به حفظ اسرار دارد و نم توان وی را مبری از مسئولیت دانست.یعنی در صورتی که به صورت عمدی مبادرت به فاش کردن اسرار نماید بسته به مورد از نظر مدنی و کیفری مسئول خواهد بود.در مورد اول اهمال کاری وی سبب فاش شدن اسرار می شد اما در این مورد به قصد و عمد و همراه با سوء نیت مباردت به فاش کردن اسرار نموده است.

4-5-3-حفظ اسرار کارگر توسط کارفرما

کارفرما نیاز دارد تا درباره فعالیت کارگران خود در حین کار اطلاعاتی داشته باشد تا هم از مسئولیت های که بی احتیاطی و بی مبالاتی کارگران متوجه او می شود جلوگیری کند و هم کارگاهی سالم،کارآمد و مولد داشته باشد.به همین منظور کارفرمایان غالبا خود را مکلف می دانند و گاهی نیز قانون آنان را ملزم می سازد تحقیقاتی درباره برخی جنبه های زندگی شخصی و کاری کارگران خود انجام دهند.این تحقیقات که معمولا با حریم خصوصی کارکنان تعارض پیدا می کند در حوزه های زیر صورت می گیرد:

1-کشف حسن یا سوء سابقه

2-آزمایش اعتیاد به مواد مخدر یا الکل

3-رعایت یا نقض مقررات ایمنی

4-سرقت یا تخریب اموال کارگاه

5-نقض مقررات اخلاقی و قواعد حرفه ای کار

6-صلاحیت و شایستگی کارگران

برخی از این تحقیقات توسط کارفرما ممکن است پیش از استخدام کارگران صورت گیرد و برخ پس از استخدام.اما چنانچه کارفرما در انجام هر یک از تحقیقات مذکور کوتاهی کند ممکن است در قبال اقدامات کارکنان خود مسئول شناخته شود.از سوی دیگر وسواس کارفرما می تواند به نقض حریم خصوصی کارگران منجر شود.از این رو برخی معتقدند کارفرمایان باید قبل از جمع آوری اطلاعات مربوط به اعتبار و شهرت متقاضی استخدامی رضایت آنها را نسبت به انجام تحقیقات کسب کنند و از اطلاعات جمع آوری شده نیز صرفا برای مقاصد استخدامی استفاده نمایند.در واقع داده های مربوط به شهرت افراد در زمره داده های شخصی محسوب می شوند و استفاده از آن خارج از حیطه مقرر شده بدون دلیل است.



[1] Universal Declaration of Human Rights,1948s

[3] International Covenant on Civil and Political Rights,(ICCPR),1966

[4] European Convention on Human Rights1950

 

[5] http://www.iranbar.info/article/civil/455-privacy-policy.html

[6] The right to be let alone 


ب- سوالات تحقیق

چرا اجرای قوانین و مقررات بین الملل،  نتوانسته به توقف یا کاهش موثر تخلفات در این حوزه منجر گردد؟

علت وجودی قوانین بین الملل در حقوق کار چیست؟

از چه ضمانت اجراهایی می توان در حقوق کار برای تضمین بهتر حقوق کارگر در حقوق بین الملل استفاده کرد؟


متن کامل در لینک زیر :

دانلود پایان نامه

تحولات حقوق بین الملل کار از ابتدا تاکنون-دانلود پایان نامه حقوق

۱ ۲ ۳ . . . ۲۲ ۲۳ ۲۴
درباره من
پایان نامه های کارشناسی ارشد خرید و فروش و معاوضه پایان نامه آرشیو پایان نامه مجموعه کامل پایان نامه دسترسی متن کامل پایان نامه های ایران داک (گنج)رشته حسابداری مدیریت دولتی بازرگانی مالی منابع انسانی زنجیره تامین حقوق جزا جرم شناسی بین الملل خصوصی عمومی برق قدرت مواد نساجی هنر هوافضا مقاله isi فناوری اطلاعات علوم ارتباطات معماری و شهرسازی برنامه ریزی شهری ریاضی زیست شناسی کشاورزی تربیت بدنی بازاریابی گرافیک پژوهش هنر تبدیل انرژی مشاوره ساخت و تولید صنایع غذایی رایگان پروژه تحقیق پژوهش مقاله پلیمر سمینار
Designed By Erfan Powered by Bayan